10.2.2011 B7-0126/2011 PROJEKT REZOLUCJI zamykającej debatę na temat oświadczenia wiceprzewodniczącej Komisji Europejskiej/ Wysokiej Przedstawiciel Unii Europejskiej do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa
zgodnie z art. 110 ust. 2 Regulaminu
w sprawie sytuacji w Egipcie
Marielle De Sarnez
,
Marietje Schaake
,
Luigi de Magistris
,
Kristiina Ojuland
,
Louis Michel
,
Graham Watson
,
Ramon Tremosa i Balcells
,
Edward McMillan-Scott
,
Niccolò Rinaldi
,
Jelko Kacin
w imieniu grupy politycznej ALDE
PE459.658v01-00 B7‑0126/2011 Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie sytuacji w Egipcie
Parlament Europejski ,
– uwzględniając swoje poprzednie rezolucje w sprawie Egiptu, a zwłaszcza rezolucję z dnia 17 stycznia 2008 r.,
– uwzględniając Powszechną deklarację praw człowieka z1948 r.,
– uwzględniając Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych z 1966 r.,
– uwzględniając wytyczne UE w sprawie obrońców praw człowieka z czerwca 2004 r. ze zmianami z 2008 r.,
– uwzględniając rozwój europejskiej polityki sąsiedztwa (EPS) od 2004 r., a w szczególności sprawozdania z postępów w jej wdrażaniu przedstawiane przez Komisję,
– uwzględniając euro-śródziemnomorski układ stowarzyszeniowy zawarty między Unią Europejską a Egiptem, który wszedł w życie w czerwcu 2004 r.,
– uwzględniając plan działania UE-Egipt w sprawie EPS zatwierdzony w marcu 2007 r.,
– uwzględniając komunikaty Komisji z dni: 11 marca 2003 r. pt. „Szersza Europa – sąsiedztwo: nowe ramy stosunków z naszymi wschodnimi i południowymi sąsiadami” COM(2003)0104 wersja ostateczna.
, 12 maja 2004 r. pt. „Europejska polityka sąsiedztwa – dokument strategiczny” COM(2004)0373 wersja ostateczna.
, 4 grudnia 2006 r. w sprawie wzmocnienia EPS COM(2006)0726 wersja ostateczna.
, 5 grudnia 2007 r. w sprawie silnej europejskiej polityki sąsiedztwa COM(2007)0774 wersja ostateczna.
i 12 maja 2010 r. w sprawie podsumowania europejskiej polityki sąsiedztwa COM(2010)0207
,
– uwzględniając podjętą w kwietniu 2009 r. i zaproponowaną przez Egipt w 2008 r. wspólną decyzję o współpracy na rzecz poprawy stosunków pomiędzy UE a Egiptem,
– uwzględniając wnioski Rady w sprawie Egiptu z dnia 31 stycznia 2011 r.,
– uwzględniając oświadczenia Wiceprzewodniczącej Komisji/ Wysokiej Przedstawiciel do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa Catherine Ashton z dni 3 i 4 lutego 2011 r. w sprawie sytuacji w Egipcie,
– uwzględniając oświadczenie z dnia 3 lutego 2011 r. złożone przez działającą przy Organizacji Narodów Zjednoczonych grupę niezależnych ekspertów ds. praw człowieka,
– uwzględniając oświadczenie przewodniczącego Hermana Van Rompuya w sprawie Egiptu i całego regionu z dnia 4 lutego 2011 r.,
– uwzględniając oświadczenie Wysokiej Komisarz ONZ ds. Praw Człowieka Navanethem Pillay z dnia 4 lutego 2011 r. ws. bieżącej sytuacji w Afryce Północnej,
– uwzględniając zalecenia, które Egipt przyjął w ramach powszechnego okresowego przeglądu praw człowieka przygotowanego przez Radę Praw Człowieka Organizacji Narodów Zjednoczonych w 2010 r.,
– uwzględniając swoje poprzednie rezolucje z dni: 19 stycznia 2006 r. w sprawie europejskiej polityki sąsiedztwa (EPS), 15 listopada 2007 r. w sprawie wzmocnienia EPS, 19 lutego 2009 r. w sprawie procesu barcelońskiego – Unii na rzecz Regionu Morza Śródziemnego, 20 maja 2010 r. w sprawie Unii na rzecz Regionu Morza Śródziemnego, 6 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Instrumentu Sąsiedztwa i Partnerstwa (ENPI) i 19 lutego 2009 r. w sprawie przeglądu ENPI,
– uwzględniając art. 110 ust. 2 Regulaminu,
A. mając na uwadze, że pokojowe demonstracje w Egipcie i innych krajach arabskich, wzywające do przemian politycznych, gospodarczych i społecznych, są wyrazem silnego pragnienia obywateli, by żyć w ustroju rzeczywiście demokratycznym oraz by położono kres reżimowi autorytarnemu; mając na uwadze, że bieżące protesty i wydarzenia, które miały swój początek w Tunezji, jednoznacznie wskazują, że ludzie ci pragną przemian i demokratycznych reform,
B. mając na uwadze, że demonstracje są dowodem pragnienia narodu egipskiego, by żyć w opartym na praworządności ustroju demokratycznym,
C. mając na uwadze, że wskutek odbywających się na masową skalę w Egipcie demonstracji, które rozpoczęły się w dniu 25 stycznia, śmierć poniosło setki osób, a wiele zostało rannych oraz że rządowe służby bezpieczeństwa użyły siły w sposób niewspółmierny, mając na uwadze fakt, że zatrzymano setki osób – w tym obrońców praw człowieka i dziennikarzy, mając na uwadze, że na placach głównych egipskich miast nadal trwają powszechne protesty; mając na uwadze rosnący rozmach demokratyzacji,
D. mając na uwadze, że początkowo pokojowe protesty przerodziły się w coraz bardziej gwałtowne demonstracje, przy czym demonstranci byli atakowani przez uzbrojone osoby oraz bojówki prorządowe i policję używającą gazu łzawiącego, pocisków gumowych i armatek wodnych,
E. mając na uwadze, że rząd podjął bezprecedensową decyzję zablokowania dostępu do Internetu, by uciszyć demonstrantów i ograniczyć wolność wypowiedzi przynależną społeczeństwu egipskiemu, mając na uwadze, że europejskie przedsiębiorstwa telefonii komórkowej współpracowały z rządem przy blokowaniu sieci połączeń komórkowych, mając na uwadze, że zakazano nadawania programów kanału informacyjnego Al-Jazeera, a jego biura w kraju zostały zamknięte, co miało zapobiec masowej mobilizacji społeczeństwa egipskiego i uciszyć obywateli,
F. mając na uwadze, że od 3 lutego 2001 r. zwiększyła się liczba napaści na egipskich i międzynarodowych dziennikarzy i obrońców praw człowieka oraz ich aresztowań, czego celem jest stłumienie niezależnych doniesień o trwających protestach i stworzenie warunków, w których może dochodzić do nieudokumentowanych naruszeń praw człowieka, niedostępnych dla oczu egipskich i międzynarodowych mediów; mając na uwadze, że takie akty przemocy doprowadziły już do śmierci Ahmeda Mohammeda Mahmouda d’Al-Ahrama na placu Tahrir w Kairze,
G. mając na uwadze, że 29 stycznia 2011 r. prezydent Hosni Mubarak powołał szefa egipskiego wywiadu Omara Sulejmana na urząd wiceprezydenta, mając na uwadze, że wiceprezydent spotkał się z niemal wszystkimi egipskimi ugrupowaniami politycznymi, jednak nie zgodziły się one na oferowane przez rząd zaangażowanie ich w reformy polityczne, uznając proponowane reformy za niewystarczające,
H. mając na uwadze, że partnerstwo euro-śródziemnomorskie skupiało się głównie na reformach gospodarczych i nie było w związku z tym w stanie poprawić sytuacji w zakresie ochrony praw człowieka i przeprowadzić koniecznych reform politycznych i instytucjonalnych; mając na uwadze, że Unia na rzecz Śródziemnomorza, która w założeniu miała wzmocnić politykę UE w regionie, okazała się nieskuteczna w konfrontacji z rosnącą nieufnością i podstawowymi potrzebami obywateli zainteresowanych państw,
I. mając na uwadze, że w ramach swoich stosunków zewnętrznych UE nie powinna angażować się w partnerstwa z autorytarnymi reżimami i ich przywódcami, zaniedbując dialog ze społeczeństwem obywatelskim i siłami demokratycznymi na południowym wybrzeżu Morza Śródziemnego,
J. mając na uwadze, że promowanie poszanowania demokracji, praw człowieka i swobód obywatelskich należy do podstawowych zasad i celów Unii Europejskiej oraz stanowi wspólną podstawę rozwoju obszaru euro-śródziemnomorskiego,
K. mając na uwadze, że Parlament wielokrotnie wzywał do zniesienia stanu wyjątkowego z myślą o wzmocnieniu demokracji i o zwiększeniu poszanowania praw człowieka i wolności podstawowych w Egipcie,
L. mając na uwadze, że Rada we wnioskach z dnia 31 stycznia 2011 r. ponowiła poparcie dla demokratycznego, pluralistycznego i stabilnego Egiptu, będącego kluczowym partnerem UE, świadomego swojej istotnej roli regionalnej, i zobowiązała się wspomóc – w ramach partnerskiej współpracy – proces przemian w Egipcie poprzez uruchomienie, aktualizację i dostosowanie istniejących instrumentów na rzecz wsparcia reform politycznych, gospodarczych i społecznych,
M. mając na uwadze, że bieżąca sytuacja w świecie arabskim przejdzie do historii i daje szansę wzmocnienia powiązań między dwoma wybrzeżami Morza Śródziemnego,
1. zdecydowanie popiera zasadne aspiracje demokratyczne wyrażane przez obywateli Egiptu i innych krajów arabskich, solidaryzuje się z pokojowymi demonstrantami i z całą mocą potępia przemoc oraz osoby, które ją stosują i zachęcają do niej oraz podejmują próby zdestabilizowania sytuacji; wyraża szczere uznanie dla młodego pokolenia, a w szczególności dla młodych kobiet, za ich odwagę i determinację;
2. głęboko ubolewa, że w czasie demonstracji poniosło śmierć lub doznało obrażeń wiele osób, składa kondolencje i głęboko współczuje rodzinom ofiar;
3. apeluje do władz egipskich o zagwarantowanie prawa do pokojowych demonstracji i o zadbanie, by organy stojące na straży prawa powstrzymały się od użycia niewspółmiernej siły przeciw demonstrantom; przypomina władzom egipskim i siłom bezpieczeństwa o spoczywającym na nich obowiązku zapewnienia bezpieczeństwa wszystkim obywatelom;
4. wzywa do natychmiastowego i bezwarunkowego uwolnienia wszystkich więźniów sumienia, pokojowych demonstrantów oraz egipskich i międzynarodowych obrońców praw człowieka, dziennikarzy i prawników, którzy są przetrzymywani w areszcie tymczasowym z naruszeniem międzynarodowych zobowiązań Egiptu i w oczywistej sprzeczności ze zobowiązaniami poczynionymi przez wiceprezydenta Egiptu Omara Sulejmana; w związku z tym apeluje do władz egipskich o natychmiastowe ujawnienie miejsca pobytu osób przetrzymywanych i o zapewnienie im ochrony przed wszelkimi formami tortur lub innego rodzaju brutalnym traktowaniem;
5. wzywa władze Egiptu do pełnego odblokowania dostępu do Internetu i powstrzymania się od blokowania go i cenzurowania sieci komunikacyjnych, w tym Internetu i telefonii komórkowej, tak by naród egipski mógł dawać wyraz swoim przekonaniom, oraz stanowczo potępia wszelkie akty zastraszania i nękania dziennikarzy oraz agresji wobec nich; apeluje w związku z tym do wysokiej przedstawiciel, by wezwała ambasadora Egiptu przy UE, jak również ambasadorów tego kraju we wszystkich państwach członkowskich UE do zagwarantowania bezpieczeństwa dziennikarzy;
6. wzywa Egipt do wdrożenia zaleceń przyjętych przez niego w ramach powszechnego okresowego przeglądu praw człowieka przygotowanego przez Radę Praw Człowieka Organizacji Narodów Zjednoczonych w 2010 r., w szczególności zaleceń przyjętych przez Egipt w zakresie skutecznego zagwarantowania obywatelom korzystania z pełnej swobody wypowiedzi, swobody zrzeszania się i pokojowych zgromadzeń oraz prawa udziału w życiu publicznym i politycznym, zgodnie ze zobowiązaniami określonymi w Międzynarodowym pakcie praw obywatelskich i politycznych;
7. stanowczo potępia masowe, poważne naruszenia praw człowieka, których dopuszczono się od 25 stycznia 2011 r.; wzywa Radę Praw Człowieka ONZ do zwołania nadzwyczajnego posiedzenia dotyczącego sytuacji w Egipcie;
8. wzywa do powołania niezależnej komisji śledczej, która zbadałaby nadużycia ze strony sił bezpieczeństwa i nadmierne wykorzystanie siły oraz postawiłaby osoby odpowiedzialne za te czyny przed wymiarem sprawiedliwości; podkreśla rolę, jaką w tym zakresie mogą odegrać mechanizmy ONZ na rzecz praw człowieka;
9. wzywa do przyspieszonych przemian politycznych obejmujących wszystkie siły polityczne oraz społeczeństwo obywatelskie, dających podstawę do nowelizacji konstytucji i ordynacji wyborczej, wolnych i uczciwych wyborów oraz zaprowadzenia rzeczywistej demokracji w Egipcie; wyraża przekonanie, że podane do publicznej wiadomości przejście na emeryturę prezydenta Hosniego Mubaraka powinno ułatwić te przemiany polityczne;
10. podkreśla, że przemiany w Egipcie wymagają natychmiastowego podjęcia poważnego i otwartego dialogu – z udziałem wszystkich szanujących normy demokratyczne sił politycznych, jak również społeczeństwa obywatelskiego i różnych grup wyznaniowych – który winien doprowadzić do bezzwłocznego przyjęcia konkretnych i zdecydowanych kroków ukierunkowanych na wprowadzenie znacznych reform demokratycznych; przypomina znaczenie zasad, którymi winny się kierować wszystkie siły polityczne w Egipcie, takich jak równouprawnienie kobiet i mężczyzn oraz laickość państwa;
11. podkreśla, że zaprowadzenie praworządności w Egipcie musi obejmować wcześniejszą nowelizację konstytucji, co stanowi jedyny sposób zagwarantowania lepszego podziału władzy i demokracji; przyjmuje do wiadomości dekret prezydencki powołujący komitet, który przygotuje zmiany do art. 76 i 77 konstytucji, tak by zmienić warunki dotyczące kandydowania na urząd prezydenta i ograniczyć jego kompetencje;
12. zachęca Komisję Europejską do rozpoczęcia przygotowań do interwencji na wypadek gdyby w Egipcie miała miejsce katastrofa humanitarna, tak by możliwe było szybkie udzielenie pomocy humanitarnej;
13. wzywa UE do zaoferowania znacznego i skutecznego wsparcia oraz opieki w procesie przemian demokratycznych, jak również w celu wspierania rozwoju społeczno-gospodarczego Egiptu i innych południowych krajów ościennych w podobnej sytuacji poprzez uruchamianie, przegląd i dostosowywanie istniejących instrumentów UE, w szczególności EPS, ukierunkowanych na pomoc w przeprowadzaniu reform politycznych, gospodarczych i społecznych;
14. ponownie podkreśla pełne poparcie dla praw przywódców opozycji, takich jak Ayman Nour reprezentujący partię Jutro (El Ghad) oraz Osama Al-Ghazali Harb reprezentujący partię demokratyczną, szczególnie w tym krytycznym dla historii Egiptu momencie, gdy liberałowie i demokraci powinni odegrać kluczową rolę w przejściu od rządów autorytarnych do prawdziwej demokracji:
15. z zadowoleniem przyjmuje w związku z tym konstruktywne oświadczenie tureckiego premiera Recepa Tayyipa Erdoğana, który wezwał do utworzenia rządu tymczasowego w Egipcie, co pomogłoby w przemianach demokratycznych i pozwoliłoby uniknąć dalszego chaosu;
16. wzywa Unię Europejską do odegrania rzeczywistej roli politycznej, a zatem do wyjścia poza wsparcie techniczne i dyplomatyczne;
17. wzywa państwa członkowskie UE do nieudzielania azylu członkom stosującego represje egipskiego rządu, w szczególności tym osobom, które ponoszą odpowiedzialność za poważne naruszenia praw człowieka;
18. z zadowoleniem przyjmuje decyzję Rady oraz rozporządzenie z dnia 7 lutego 2011 r. pozwalające zamrozić aktywa znajdujące się w posiadaniu lub pod kontrolą osób podejrzewanych o sprzeniewierzenie środków z budżetu państwa w Tunezji oraz osób z nimi powiązanych i wzywa Radę do zastosowania takich samych środków wobec Egiptu;
19. podkreśla, że prowadzony obecnie strategiczny przegląd europejskiej polityki sąsiedztwa, jak również dalsze kształtowanie stosunków UE z jej południowymi sąsiadami w pełni uwzględniają i odzwierciedlają bieżące wydarzenia w regionie; podkreśla w związku z tym, ze bieżące plany działania muszą zostać radykalnie zmienione i uwzględnić precyzyjnie określone priorytety wraz z zachętami do reform politycznych;
20. uważa w związku z tym, że pilne przemyślenie oraz bezzwłoczny przegląd strategii UE wobec regionu śródziemnomorskiego ma zasadnicze znaczenie oraz że ta nowa strategia powinna poprawić dialog polityczny i zwiększyć wsparcie dla sił demokratycznych, w tym podmiotów społeczeństwa obywatelskiego; wzywa w związku z tym Radę do określenia katalogu kryteriów politycznych, które musiałyby spełnić kraje objęte EPS, by uzyskać szczególny status; przestrzega przed popieraniem rządów autokratycznych w krajach muzułmańskich;
21. wzywa Radę i Komisję do przeglądu EPS dla południowych sąsiadów, tak by oferowała ona środki i wsparcie na rzecz rzeczywistych przemian demokratycznych i stanowiła podstawę głębokich reform politycznych i instytucjonalnych; stanowczo uważa, że przegląd polityki sąsiedztwa musi przede wszystkim uwzględniać kryteria odnoszące się do niezawisłości sądownictwa, poszanowania praw podstawowych i zwalczania korupcji;
22. uważa za bardzo istotną rolę, jaką w tym zakresie mogą odegrać instrumenty finansowe UE przeznaczone na działania zewnętrzne w regionie, takie jak Europejski Instrument Sąsiedztwa i Partnerstwa (ENPI), europejski instrument finansowy na rzecz wspierania demokracji i praw człowieka na świecie (EIDHR), jak również instrument na rzecz stabilności, i wzywa do wzmocnienia tych instrumentów, tak by można było z nich skutecznie i spójnie korzystać w tych wyjątkowych warunkach; podkreśla również znaczenie bezzwłocznego zajęcia się kwestią rosnących cen żywności oraz ogólnie bezpieczeństwem żywnościowym i rozwojem obszarów wiejskich;
23. wzywa ESDZ do natychmiastowego opracowania strategii politycznej w zakresie stosunków z symbolicznymi szefami autokratycznych rządów, która pozwalałaby na zaangażowanie i dialog w sprawie wartości demokratycznych i humanitarnych, jednocześnie zakazując prowadzenia kont bankowych i wykonywania operacji w bankach UE, kształcenia krewnych w szkołach i na wyższych uczelniach w UE oraz podróżowania na terenie UE w celach turystycznych i wypoczynkowych;
24. wyraża nadzieję, że wydarzenia w Egipcie i we wszystkich krajach arabskich nie wpłyną negatywnie na arabsko-izraelski proces pokojowy; wzywa Egipt do kontynuowania podejmowania aktywnych i konstruktywnych działań, podjęcia próby zaprowadzenia trwałego pokoju na Bliskim Wschodzie, przy szczególnym uwzględnieniu konfliktu izraelsko-palestyńskiego oraz palestyńskiego procesu pojednania, jak również wzywa do utrzymania egipsko-izraelskiego porozumienia pokojowego; popiera wezwania kierowane przez przedstawicieli kwartetu do Izraelczyków i Palestyńczyków, by pokonywali przeszkody w procesie pokojowym i wypracowali do września 2011 r. porozumienie pokojowe;
25. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji, wysokiemu przedstawicielowi, rządom i parlamentom państw członkowskich, władzom Egiptu, Zgromadzeniu Parlamentarnemu Unii dla Śródziemnomorza, Wysokiemu Komisarzowi ONZ ds. Praw Człowieka oraz Radzie Praw Człowieka ONZ.
