Inflacja zagląda do kieszeni Europejczyków
Sprawy gospodarcze i walutowe
2008-04-29 - 18:10
Rosnące ceny żywności stymulują inflację w UE
Szybko rosnące ceny żywności i energii spowodowały rekordowy wzrost inflacji w obszarze euro - osiągnęła ona w marcu 3,6%. "Stopa inflacji może pozostawać na tym poziomie przez dłuższy czas" - powiedział wiceprezes Europejskiego Banku Centralnego (EBC), prezentując 21 kwietnia, raport roczny Parlamentowi Europejskiemu. Inflacja osiąga najwyższe wskaźniki od czasu utworzenia unii walutowej w 1999 roku.
W marcu 2008 roku inflacja wyniosła 3,6% dla obszaru euro i 3,8% dla całego obszaru Unii Europejskiej. Dla porównania, we wrześniu 2007 stopa inflacji wynosiła 2,1 %, czyli jedynie nieznacznie przekraczała górny limit określony przez EBC (2%) niezbędny do utrzymania stabilnego poziomu cen.
Zapytaliśmy dwóch posłów Parlamentu Europejskiego - Roberta Goebbelsa (PES, Luksemburg) i Gunnara Hökmarka (EPP-ED, Szwecja) o ich zdanie na temat inflacji na obszarze Unii Europejskiej.
Rosnące ceny żywności i energii napędzają inflację
Szybki wzrost inflacji od września 2007 jest spowodowany wzrostem cena żywności i energii na rynkach światowych. Popyt na produkty żywnościowe zwiększył się między innymi ze względu na szybki rozwój gospodarczy, wzrost populacji oraz gwałtowną przemianę nawyków żywieniowych w Azji. Wciąż rośnie też popyt na produkty rolne służące do produkcji biopaliw.
Robert Goebbels: "Walka z inflacją będzie trudna ze względu na wysokie ceny żywności i ropy. Nic nie wskazuje na to, żeby miały spaść w najbliższym czasie. Działania rządów nastawione na zwalczanie zmian klimatycznych poprzez podnoszenie cen energii w końcu godzą w wydatki konsumentów."
Gunnar Hökmark: "W rzeczywistości inflacja utrzymuje się wciąż na stosunkowo niskim poziomie dzięki lepszej konkurencyjności na wielu rynkach i dzięki efektom globalizacji w wyniku których mamy więcej produktów w niższych cenach. Nawet, jeśli stopy procentowe wzrosły podczas ostatniego roku czy półrocza, są wciąż porównywalne do tych sprzed 10, albo 20 lat."
Spore różnice między krajami: Holandia 1,9 %, Słowenia 6,6%.
Różnice w wysokości stóp inflacji między różnymi krajami członkowskimi Unii Europejskiej pozostają bardzo duże. Najniższą inflację spośród krajów należących do strefy euro odnotowano w Holandii (1,9%) i Portugalii (3,1%), spośród krajów nie należących do strefy euro, najniższą inflację ma Wielka Brytania - 2,5%. Najwyższe stopy inflacji pośród krajów nie należących do strefy euro mają Łotwa - 16,6 %, Bułgaria - 13,2 %, Litwa - 11,4%. A spośród krajów należących do strefy euro: Słowenia - 6,6%.
Gunnar Hökmark: "To nie jest zbieg okoliczności, że nowe kraje członkowskie mają wyższą inflację. Panują tam sprzyjające warunki dla szybkiego rozwoju gospodarczego. Wzrastające gospodarki nowych krajów członkowskich potrzebują nowych fabryk, nowych inwestycji, budynków - to powoduje wzrost popytu. Nie są jednak w stanie stworzyć takich struktur gospodarczych, które nadążałyby za tempem wzrostu. Dlatego przyczyniają się do podwyższenia średniej stopy inflacji w Unii Europejskiej."
Robert Goebbels: "Różnice w wysokości stóp inflacji między poszczególnymi krajami częściowo odzwierciedlają administracyjne podwyżki cen, rosnące podatki, działania rządów, które wpływają na wzrost cen na poziomie lokalnym. Na przykład Luksemburg dostosowuje ceny niektórych usług publicznych dwa razy do roku na podstawie indeksu. Dlatego inflacja w Luksemburgu jest wyższa niż w niektórych sąsiadujących z nim państwach."
Czy stopy procentowe mogą pomóc?
Inflacja rośnie, kiedy więcej pieniędzy znajduje się w obiegu rynkowym. Kiedy stopy procentowe wzrastają, ludzie inwestują mniej, ze względu na wyższe oprocentowanie kredytów i chętniej decydują się na oszczędzanie w bankach - ze względu na lepsze oprocentowanie lokat. Wyższe stopy procentowe "wysysają" pieniądze z rynku, uspokajają inflację, ale jednocześnie wyhamowują wzrost gospodarczy.
Robert Goebbels: Zmiana stóp procentowych to jedyne narzędzie, jakim dysponuje EBC w zwalczaniu inflacji. Mam jednak nadzieję, że pozostaną one na obecnym poziomie czterech procent. Sposobem na zwalczanie importowanej inflacji nie może być podnoszenie stóp procentowych!"
Gunnar Hökmark: "EBC powinien sam ocenić, w jaki sposób prowadzić politykę stóp procentowych. To nie powinno być przedmiotem politycznych dywagacji. Potrzebujemy jak najbardziej racjonalnej decyzji opartej na chłodnych kalkulacjach."
Wyższe pensje - czy to dobre podejście?
Coraz więcej związków zawodowych wzywa do podwyżek płac, ponieważ wyższe ceny prowadzą do spadku siły nabywczej. Wzrost płac stymuluje wzrost cen i w konsekwencji prowadzi do wzrostu inflacji (tzw. spirala cen i płac).
Europejski Bank Centralny, który dba o stabilność wspólnej waluty euro, nie może bezpośrednio wpływać na wysokość płac, może jedynie ostrzegać przed negatywnymi skutkami spirali cen i płac.
Robert Goebbels: "Rolą związków jest ochrona zwykłych ludzi przed spadkiem siły nabywczej. Ale to może prowadzić do powstania spirali cen i płac. Potrzebujemy w tej kwestii pewnej równowagi."
Gunnar Hökmark: "Generalnie przeciętne możliwości nabywcze obywateli UE zwiększają się dzięki wzrostowi gospodarczemu. Do pewnego stopnia przeciwwagą dla wzrostu siły nabywczej jest powstający w konsekwencji wzrost cen. Jednakże, biorąc pod uwagę wartości bezwzględne, obecnie możemy kupić więcej niż kiedyś. W ostatniej dekadzie wzrost przeważał nad inflacją."
20080428STO27727 Raport Eurostatu w sprawie inflacji rocznej Wiceprzewodniczący EBC Papademos przed Komisją Gospodarczą PE (EN) Sprawozdanie EBC Komisja Spraw Gospodarczych i Monetarnych Poseł Robert Goebbels Poseł Gunnar Hökmark
PL
1
PHOTO
20080428PHT27852.jpg
PL
2
LINK
http://epp.eurostat.ec.europa.eu/pls/portal/docs/PAGE/PGP_PRD_CAT_PREREL/PGE_CAT_PREREL_YEAR_2008/PGE_CAT_PREREL_YEAR_2008_MONTH_04/2-16042008-EN-AP.PDF
PL
4
LINK
http://www.ecb.eu/press/key/date/2008/html/sp080421_2.en.html
PL
5
LINK
/activities/committees/homeCom.do?body=ECON&language=PL
PL
6
LINK
/members/expert/alphaOrder/view.do?id=4429&language=PL
PL
7
LINK
/members/expert/alphaOrder/view.do?id=28124&language=PL
-//EP//TEXT IM-PRESS 20080421IPR27136 0 NOT XML V0//PL
-//EP//DTD IM-PRESS 20050901 STO DOC XML V0//EN
-//EP//STYLESHEET IM-PRESS 20050901 STO DOC XML V0//EN
