29.9.2010 B7-0543/2010 PROJEKT REZOLUCJI zamykającej debatę na temat oświadczenia wiceprzewodniczącej Komisji Europejskiej / Wysokiej Przedstawiciel Unii Europejskiej do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa
zgodnie z art. 110 ust. 2 Regulaminu
w sprawie Światowego Dnia przeciwko Karze Śmierci
Marietje Schaake
,
Ramon Tremosa i Balcells
,
Graham Watson
,
Sarah Ludford
,
Anneli Jäätteenmäki
,
Leonidas Donskis
,
Edward McMillan-Scott
,
Norica Nicolai
,
Marielle De Sarnez
w imieniu grupy politycznej ALDE
PE450.366v01-00 B7‑0543/2010 Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie Światowego Dnia przeciwko Karze Śmierci
Parlament Europejski ,
– uwzględniając protokół nr 6 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności dotyczący zniesienia kary śmierci z dnia 28 kwietnia 1983 r.,
– uwzględniając drugi protokół fakultatywny do Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych mający na celu zniesienie kary śmierci z dnia 15 grudnia 1989 r.,
– uwzględniając swoje poprzednie rezolucje w sprawie zniesienia kary śmierci, zwłaszcza rezolucje przyjęte przez PE w dniu 26 kwietnia 2007 r. w sprawie konieczności niezwłocznego wprowadzenia moratorium na jej wykonywanie w tych państwach, w których kara śmierci wciąż jest stosowana,
– uwzględniając wcześniejsze rezolucje PE, a w szczególności następujące rezolucje: w sprawie praw mniejszości i stosowania kary śmierci w Chinach z dnia 26 kwietnia 2009 r.; w sprawie kary śmierci w Nigerii z dnia 20 listopada 2008 r.; w sprawie egzekucji w Libii z dnia 17 czerwca 2010 r.; w sprawie sytuacji na Półwyspie Koreańskim z dnia 8 lipca 2010 r. oraz w sprawie Iranu z dnia 22 października 2009 r., 10 lutego 2010 r. oraz 8 września 2010 r.,
– uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Ogólnego ONZ 62/149 z dnia 18 grudnia 2007 r. wzywającą do wprowadzenia moratorium na wykonywanie kary śmierci oraz rezolucję Zgromadzenia Ogólnego ONZ 63/168 wzywającą do wdrożenia rezolucji Zgromadzenia Ogólnego ONZ 62/149 z 2007 r., przyjętą przez Zgromadzenie Ogólne ONZ dnia 18 grudnia 2008 r.,
– uwzględniając sprawozdanie Sekretarza Generalnego ONZ w sprawie moratorium na wykonywanie kary śmierci z dnia 11 sierpnia 2010 r.,
– uwzględniając sprawozdanie Sekretarza Generalnego ONZ w sprawie kary śmierci z dnia 16 lipca 2010 r.,
– uwzględniając przemówienie wysokiej przedstawiciel/wiceprzewodniczącej Komisji na temat polityki w zakresie praw człowieka, wygłoszone na posiedzeniu plenarnym w dniu 16 czerwca 2010 r., w którym wysoka przedstawiciel przypomniała, że zniesienie kary śmierci na całym świecie jest jednym z priorytetów UE,
– uwzględniając oświadczenie przewodniczącego PE Jerzego Buzka z dnia 19 października 2009 r. zawierające zdecydowany apel o zniesienie kary śmierci,
– uwzględniając końcowe oświadczenie przyjęte podczas IV Światowego Kongresu przeciwko Karze Śmierci, który odbył się w Genewie w dniach 24-26 lutego 2010 r., wzywające do zniesienia kary śmierci na całym świecie,
– uwzględniając uaktualnioną i zmienioną wersję wytycznych UE w sprawie kary śmierci przyjętych przez Radę w dniu 16.06.08 r.,
– uwzględniając Światowy Dzień przeciwko Karze Śmierci oraz ustanowienie Europejskiego Dnia przeciwko Karze Śmierci 10 października każdego roku,
– uwzględniając art. 2 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej,
– uwzględniając art. 110 ust. 2 Regulaminu,
A. mając na uwadze, że Unia Europejska zdecydowanie angażuje się w prace zmierzające do zniesienia kary śmierci na całym świecie i dąży do powszechnego uznania tej zasady,
B. mając na uwadze, że UE odgrywa wiodącą rolę wśród instytucji w walce przeciwko karze śmierci na całym świecie, a jej działania na tym polu stanowią główny priorytet jej zewnętrznej polityki w zakresie praw człowieka; mając na uwadze, że UE równocześnie w największym stopniu wspiera finansowo organizacje społeczeństwa obywatelskiego na całym świecie działające na rzecz zniesienia kary śmierci,
C. mając na uwadze, że kara śmierci jest najbardziej okrutną, nieludzką i upokarzającą z kar, która narusza prawo do życia zapisane w Powszechnej deklaracji praw człowieka i stanowi akt tortur niedopuszczalny dla państw przestrzegających praw człowieka,
D. mając na uwadze, że różne badania wykazały, że kara śmierci nie ma wpływu na liczbę przestępstw z użyciem przemocy,
E. mając na uwadze, że dowody wskazują, że kara śmierci dotyka w pierwszej kolejności osoby mniej uprzywilejowane,
F. mając na uwadze, że postanowienia szóstego protokołu do europejskiej Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności zabraniają państwom członkowskim Rady Europy stosowania kary śmierci,
G. mając na uwadze, że UE działa na rzecz wprowadzenia moratorium na wykonywanie kary śmierci przez kraje trzecie, a we właściwym czasie jej zniesienia i ratyfikacji odnośnych międzynarodowych instrumentów ONZ i innych aktów, w szczególności drugiego protokołu fakultatywnego do Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych, przewidującego zniesienie kary śmierci,
H. mając na uwadze, że zniesienie kary śmierci jest jednym z priorytetowych zagadnień kwalifikujących się do wsparcia w ramach europejskiego instrumentu na rzecz wspierania demokracji i praw człowieka na świecie, z którego środków od 1994 r. sfinansowano ponad 30 projektów na całym świecie i którego ogólny budżet wynosi 15 mln EUR,
I. mając na uwadze, że po wejściu w życie traktatu lizbońskiego PE musi wyrazić zgodę na zawieranie umów handlowych i – ogólnie – umów międzynarodowych z krajami trzecimi,
J. mając na uwadze, że Statut Międzynarodowego Trybunału Karnego, a także Międzynarodowego Trybunału Karnego dla Byłej Jugosławii, Międzynarodowego Trybunału Karnego dla Rwandy, Trybunału Specjalnego dla Sierra Leone, specjalnych zespołów ds. poważnych zbrodni w Dili w Timorze Wschodnim oraz nadzwyczajnych izb sądów w Kambodży wyklucza stosowanie kary śmierci za przestępstwa wojenne, zbrodnie przeciwko ludzkości i ludobójstwa – najcięższe przestępstwa w opinii społeczności międzynarodowej, dla których trybunały te są właściwe,
K. mając na uwadze, że w latach 2007-2008 Zgromadzenie Ogólne ONZ przyjęło historyczne rezolucje 62/149 i 63/168, w których wezwano do wprowadzenia światowego moratorium na wykonywanie kary śmierci i – ostatecznie – zniesienia kary śmierci, a także podkreślając w związku z tym, że wzrosła liczba krajów popierających tę rezolucję, a rezolucja 63/169 została przyjęta zdecydowaną większością 106 głosów, przy 46 głosach przeciw i 34 głosach wstrzymujących się,
L. mając na uwadze, że IV Światowy Kongres przeciwko Karze Śmierci, który odbył się w lutym 2010 r. w Genewie, zwrócił się z apelem do państw de facto abolicjonistycznych o prawne zniesienie kary śmierci, do państw abolicjonistycznych o włączenie kwestii powszechnego zniesienia kary śmierci do ich stosunków międzynarodowych, a do organizacji międzynarodowych i regionalnych o popieranie powszechnego zniesienia kary śmierci przez przyjmowanie rezolucji w sprawie wprowadzenia moratorium na jej wykonywanie,
M. mając na uwadze, że 154 państwa na świecie zniosły karę śmierci prawnie lub faktycznie, z czego 96 państw zniosło karę śmierci za wszelkie przestępstwa, 8 utrzymało ją jedynie za wyjątkowe zbrodnie, np. te popełnione w czasie wojny, w 6 państwach obowiązuje moratorium na wykonywanie kary śmierci, a 44 państwa są de facto abolicjonistyczne (tzn. nie wykonały żadnej egzekucji w ciągu ostatniej dekady lub zobowiązały się w sposób wiążący do jej niewykonywania),
N. mając na uwadze, że ponad 100 krajów, które zachowały karę śmierci, zdelegalizowało jej wykonywanie na nieletnich przestępcach, podkreślając jednak, że niewielka liczba krajów wciąż wykonuje egzekucje na dzieciach, co stanowi rażące naruszenie prawa międzynarodowego, zwłaszcza art. 6 ust. 5 Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych; podkreślając w szczególności, ze najwięcej wyroków na nieletnich wciąż wykonuje Iran,
O. mając na uwadze, że obecnie potwierdzone są dziesiątki przypadków europejskich obywateli na całym świecie, którzy oczekują na wykonanie wyroku śmierci lub którym grozi kara śmierci, i podkreślając w związku z tym, jak ważna jest wspólna i zdecydowana reakcja Europy na ewentualne egzekucje europejskich obywateli,
P. mając na uwadze, że dnia 23 marca 2010 r. przewodniczący Dumy Państwowej Federacji Rosyjskiej Borys Gryzłow oświadczył podczas spotkania z członkami komitetu monitorującego Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy w Moskwie, że w obliczu zagrożenia terrorystycznego Rosja nie ratyfikowała szóstego protokołu do europejskiej Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności dotyczącego zniesienia kary śmierci,
Q. przyjmując z zadowoleniem, że dnia 11 lutego 2010 r. parlament Kirgistanu przyjął drugi protokół fakultatywny do Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych dotyczący zniesienia kary śmierci oraz że dnia 21 maja 2010 r. tymczasowy rząd Kirgistanu opublikował ostateczny projekt konstytucji, który zabrania m.in. stosowania kary śmierci i który niedawno został przyjęty,
R. mając na uwadze, że 43 kraje świata utrzymują karę śmierci, a w 2009 r. była ona wykonywana najczęściej w Chinach, Iranie i Iraku; mając na uwadze, że w samych Chinach wykonano ok. 5 000, czyli 88%, światowych egzekucji; Iran stracił co najmniej 402 osoby, a Irak co najmniej 77,
S. mając na uwadze, że Iran wciąż stosuje karę śmierci przez ukamienowanie, co stoi w sprzeczności z drugim protokołem fakultatywnym do Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych,
T. mając na uwadze, że Rada Prezydencka Iraku ratyfikowała w ostatnim czasie wyroki śmierci wydane na co najmniej 900 więźniów, w tym kobiety i dzieci,
U. mając na uwadze, że zarówno Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy, jak i Unia Europejska wielokrotnie wzywały Białoruś do zniesienia kary śmierci, mając na uwadze, że szczegóły dotyczące kary śmierci na Białorusi są tajne i zgodnie z kodeksem karnym wykonawczym karę śmierci wykonuje się bez świadków przez rozstrzelanie, następnie administracja więzienna informuje sędziego o wykonaniu egzekucji, a sędzia informuje rodzinę; ciała ofiary egzekucji nie wydaje się rodzinie w celu pochówku, a miejsce pochówku jest utrzymywane w tajemnicy,
V. mając na uwadze, że 38 stanów z 50, które tworzą Stany Zjednoczone Ameryki, utrzymuje karę śmierci, choć 4 z nich nie wykonują egzekucji od 1976 r.; mając na uwadze, że w 2009 r. liczba egzekucji wzrosła do 52 w wyniku wygaśnięcia faktycznego moratorium, które obowiązywało od września 2007 r. do maja 2008 r., mimo że w siódmym roku z rzędu liczba wyroków śmierci w Stanach Zjednoczonych Ameryki spadła do 106,
W. przyjmując z zadowoleniem, że niektóre stany, np. Montana, New Jersey, Nowy Jork, Karolina Północna i Kentucky opowiedziały się przeciwko karze śmierci, stosując takie środki, jak moratorium na wykonywanie egzekucji lub zniesienie kary śmierci, oraz jednocześnie potępiając egzekucje Teresy Lewis w stanie Wirginia i Holly’ego Wooda w stanie Alabama mimo dowodów wskazujących na opóźnienie umysłowe obu tych osób, a także zwracając uwagę na przypadek skazanych na karę śmierci Mumii Abu-Jamala w Pensylwanii i Troy’a Davisa w Georgii;
1. ponownie wyraża swój od dawna niezmienny sprzeciw wobec kary śmierci we wszystkich przypadkach i bez względu na okoliczności oraz po raz kolejny podkreśla, że zniesienie kary śmierci przyczynia się do umocnienia ludzkiej godności i dalszego rozwoju praw człowieka;
2. potępia wszelkie egzekucje niezależnie od tego, gdzie mają miejsce; zdecydowanie wzywa UE i jej państwa członkowskie do wspierania procesu wdrażania rezolucji ONZ w sprawie powszechnego moratorium na wykonywanie egzekucji z myślą o całkowitym zniesieniu kary śmierci we wszystkich państwach, które nadal ją stosują; wzywa Radę i Komisję do podjęcia działań w celu stopniowego ograniczania stosowania kary śmierci oraz do równoczesnego domagania się, by była ona wykonywana przy zachowaniu minimalnych standardów międzynarodowych;
3. wzywa UE, aby wykorzystała wszystkie dostępne jej narzędzia dyplomacji oraz wsparcia na rzecz współpracy, by dążyć do zniesienia kary śmierci;
4. wzywa kraje, które stosują karę śmierci, do ogłoszenia natychmiastowego moratorium na jej wykonywanie; ponadto zachęca takie kraje, jak Chiny, Egipt, Iran, Malezja, Sudan, Tajlandia i Wietnam do opublikowania oficjalnych statystyk dotyczących stosowania kary śmierci w tych krajach;
5. wzywa kraje, które nie zniosły kary śmierci, do zapewnienia gwarancji chroniących prawa osób, którym grozi kara śmierci, określonych w dokumencie Rady Gospodarczej i Społecznej ONZ pt. „Gwarancje ochrony praw osób skazanych na karę śmierci”; wzywa Radę i Komisję do zachęcania tych państw, które jeszcze nie podpisały i nie ratyfikowały drugiego protokołu fakultatywnego do Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych, do uczynienia tego, a państwa członkowskie niebędące sygnatariuszami protokołu nr 13 do europejskiej konwencji praw człowieka dotyczącego kary śmierci – do podpisania go;
6. wzywa państwa należące do OBWE, mianowicie Stany Zjednoczone i Białoruś, do przyjęcia natychmiastowego moratorium na wykonywanie kary śmierci;
7. wzywa Kazachstan i Łotwę do zmiany ich krajowych przepisów, które wciąż zezwalają na nakładanie wyroku śmierci za niektóre przestępstwa w wyjątkowych okolicznościach;
8. zdecydowanie zachęca państwa członkowskie UE, aby podczas 65. sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ włączyły w ramy międzyregionalnego sojuszu kolejną rezolucję w sprawie kary śmierci;
9. wzywa kraje uczestniczące, które nadal stosują karę śmierci, aby zachęciły Biuro Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka oraz misje OBWE do prowadzenia – we współpracy z Radą Europy – działań podnoszących świadomość na temat konieczności zniesienia kary śmierci, szczególnie w mediach, wśród funkcjonariuszy organów ścigania, decydentów i wśród ogółu społeczeństwa;
10. wzywa Radę i Komisję – zwłaszcza w świetle powołania ESDZ – do określenie wytycznych dotyczących kompleksowej i skutecznej polityki europejskiej w zakresie kary śmierci w odniesieniu do szeregu potwierdzonych przypadków europejskich obywateli oczekujących na wykonanie wyroku w krajach trzecich, która powinna obejmować solidne i wzmocnione mechanizmy z zakresu systemu identyfikacji, świadczenia pomocy prawnej, interwencji prawnych UE i przedstawicielstwa dyplomatycznego;
11. ponadto popiera działania na rzecz zniesienia kary śmierci prowadzone przez organizacje pozarządowe, takie jak: Ręce Precz od Kaina ( Hands Off Cain ), Amnesty International, Penal Reform International, Światowa Koalicja przeciwko Karze Śmierci, Międzynarodowa Helsińska Federacja na rzecz Praw Człowieka, Sant’ Egidio i Reprieve;
12. zobowiązuje się do monitorowania kwestii kary śmierci, do podnoszenia konkretnych przypadków w rozmowach z władzami odnośnych krajów i do rozważenia ewentualnych inicjatyw i misji ad hoc w krajach, które nadal stosują karę śmierci, tak aby zmusić władze rządowe do wprowadzenia moratorium na jej wykonywanie z myślą o całkowitym jej zniesieniu;
13. domaga się, aby podczas zawierania umów z krajami, które wciąż stosują karę śmierci lub które nie podpisały moratorium na jej wykonywanie z myślą o całkowitym zniesieniu kary śmierci, Rada i Komisja zdecydowanie zachęcały je do tego;
14. zwraca się do wysokiej przedstawiciel UE/wiceprzewodniczącej Komisji i państw członkowskich, by w dalszym ciągu mówiły jednym głosem oraz by pamiętały, że głównym punktem politycznym rezolucji musi być wprowadzenie moratorium na całym świecie, będące zasadniczym krokiem do zniesienia kary śmierci;
15. przypomina, że całkowite zniesienie kary śmierci pozostaje jednym z głównych celów polityki UE w zakresie praw człowieka; cel ten można osiągnąć jedynie dzięki ścisłej współpracy międzypaństwowej, edukacji, podnoszeniu świadomości, skuteczności i efektywności;
16. zachęca do współpracy regionalnej w tym zakresie; przykładowo Mongolia formalnie wprowadziła moratorium na wykonywanie kary śmierci w styczniu 2010 r., a w konsekwencji szereg krajów, które nadal stosują karę śmierci, rozpatruje zgodność tej formy karania z konstytucją;
17. wzywa Radę i Komisję, aby wykorzystały Światowy i Europejski Dzień przeciwko Karze Śmierci do zwrócenia uwagi m.in. na przypadek Sakineh Mohamadi Asztiani, Zahry Bahrami, Mumii Abu-Jamala, Troy’a Davisa, Alega Gryszkautsou, Andrieja Burdyki i Ebrahima Hammadiego;
18. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji wysokiej przedstawiciel, Radzie, Komisji, rządom i parlamentom państw członkowskich UE, Sekretarzowi Generalnemu ONZ, przewodniczącemu Zgromadzenia Ogólnego ONZ oraz rządom państw członkowskich ONZ.
