Parlament odkłada głosowanie nad protokołem do układu z Turcją
Rozszerzenie
2005-09-28 - 14:10
Premier Turcji Recep Tayyip Erdoğan
Parlament przełożył głosowanie nad protokołem dodatkowym rozszerzającym umowę stowarzyszeniową z Turcją na nowe Państwa Członkowskie. PE obawiał się, iż jednostronna deklaracja Turcji, że podpisanie protokołu dodatkowego nie oznacza uznania Cypru, mogłaby stać się częścią tekstu ratyfikowanego przez turecki parlament. Przyjmując wspólną rezolucję Parlament "odnotowuje, że Komisja i Rada są zdania, że Turcja formalnie wypełniła warunki do rozpoczęcia negocjacji akcesyjnych w dniu 3.10.2005 r."
W rezolucji przyjętej stosunkiem głosów 356 za, 181 przeciw, 125 wstrzymujących się, Parlament podzielił stanowisko Komisji i Rady, że negocjacje akcesyjne będą mogły rozpocząć się 3 października br. Do końca 2006 roku Komisja musi jednak dokonać oceny, czy Turcja w pełni realizuje postanowienia protokołu. Gdyby tak nie było, negocjacje mogłyby zostać wstrzymane. W trakcie negocjacji, których wynik nie jest przesądzony, należy dokładnie obserwować postęp niezbędnych reform w Turcji.
Deputowani wyrazili żal, że społeczność grecka na Cyprze odrzuciła plan Kofiego Annana i wyrazili nadzieję, że Turcja podtrzyma konstruktywne podejście do kwestii Cypru. Parlament wezwał Radę do wypełnienia obietnic i wznowienia wysiłków zmierzających do osiągnięcia porozumienia w sprawie pakietu pomocy finansowej i ułatwień handlowych dotyczących północnej części Cypru.
Parlament wyraził zaniepokojenie niektórymi z przyjętych przez Turcję aktów prawnych. Szczególnie niepokoi go skarga oskarżyciela publicznego na pisarza Orhana Pamuka, która pozostaje w sprzeczności z Europejską Konwencją Praw Człowieka. Posłowie wezwali rząd turecki do zagwarantowania wolności przekonań oraz do dalszych reform kodeksu karnego.
Wyrazili także zaniepokojenie art. 305 tureckiego kodeksu karnego, który uznaje za niezgodne z prawem „działania skierowane przeciw podstawowemu interesowi narodowemu” oraz rozporządzenie wykonawcze prawa o stowarzyszeniach utrzymujące liczne ograniczenia w tym zezwolenia a priori na zagraniczne finansowanie. Parlament wyraża poważne zaniepokojenie niezadowalającym projektem ustawy odnośnie funkcjonowania wspólnot religijnych (ustawa o fundacjach).
Parlament chce, aby każda sesja negocjacji akcesyjnych na poziomie ministerialnym była poprzedzana oceną wypełniania kryteriów politycznych w teorii i praktyce. Komisja i Rada powinny składać raporty roczne Parlamentowi Europejskiemu i parlamentom narodowym państw UE z postępów czynionych przez Turcję w tym zakresie.
Posłowie przypomnieli, że zdolność Unii do przyjęcia Turcji przy jednoczesnym zachowaniu tempa integracji europejskiej jest - z punktu widzenia Unii jak też kraju kandydującego - ważnym kryterium akcesji i powinno być stale monitorowane przez Komisję w trakcie negocjacji.
Debata w sprawie otwarcia negocjacji akcesyjnych z Turcją
Występując na forum Parlamentu Europejskiego brytyjski minister ds. europejskich Douglas ALEXANDER jeszcze raz podkreślił, iż Turcja będzie musiała uznać Republikę Cypru jeśli myśli o pomyślnym zakończeniu negocjacji. Powiedział, że negocjacje akcesyjne będą długim i żmudnym procesem, a kiedy Turcja przystąpi do UE będzie już zupełnie innym państwem, podobnie jak inna będzie sama Unia Europejska.
Komisarz ds. rozszerzenia Olli REHN powiedział, że rozpoczęcie negocjacji wesprze te siły w Turcji, które rozumieją konieczność przestrzegania europejskich wartości poszanowania prawa i wolności obywatelskich. Negocjacje pozwolą także Unii Europejskiej wpływać na kierunek tych zmian. Podkreślał konieczność rozwiązania problemu przestrzegania praw mniejszości religijnych w Turcji.
Poseł Konrad SZYMAŃSKI (UEN, PL) powiedział, że każde rozszerzenie budziło emocje, ale rozszerzenie o Turcję rodzi obawy i Europejczycy mogą nie wyrazić na nie zgody. To oznacza, zdaniem polskiego posła, budowanie mirażu, że Turcja ma szansę na członkowstwo. Społeczeństwo tureckie może w konsekwencji przeżyć rozczarowanie. Poseł Szymański powiedział, że oczywiste jest, że wszystkie cele gospodarcze, polityczne i militarne z Turcją można osiągnąć bez pełnego członkowstwa. Dodał, że czymś rażącym jest odwlekanie negocjacji z Chorwacją, nie podejmowanie rozmów z Ukrainą, podczas gdy podobne prowadzone są z Turcją.
"Turcja nie uzna naszej kultury, będzie próbować narzucić nam własną" powiedział poseł Jan Tadeusz MASIEL (NI, PL) i dodał, że nie da się uczynić europejskim kraju, który nie był wcześniej chrześcijański. Zdaniem posła Unia powinna wspierać Turcję, ale w ramach partnerstwa, nie członkowstwa. "Europa dla Europejczyków, w przeciwnym razie Europejczycy opuszczą Unię" dodał polski deputowany.
Polska pozostanie wdzięczna Turcji za jej solidarność z Polską w XVIII i XIX wieku, kiedy utraciliśmy naszą państwowość w wyniku zaborów, powiedział Mirosław Mariusz PIOTROWSKI (IND/DEM, PL). Dodał jednak, że dziś ta sama solidarność każe sprzeciwić się przyjęciu Turcji do UE, gdyż kraj ten nie uznaje Republiki Cypru. Zgoda na członkowstwo Turcji bez uznania Cypru oznaczałaby, że w imię interesów politycznych lub ekonomicznych poświęca się interes państw mniejszych lub słabszych. Zdaniem posła negocjacje z Turcją w ogóle nie powinny się rozpoczynać zanim kraj ten nie uzna Cypru.
Poseł Zbigniew ZALESKI (PPE/DE, PL) stwierdził, że w rozmowach z Turcją spodziewałby się raczej trudności religijnych lub ideologicznych, a nie - jak to ma miejsce - politycznych i dyplomatycznych. Pytał retorycznie, czy UE chce nieodpowiedzialnie przyjąć Turcję w myśl zasady, że zbyt wiele zainwestowano już w ten proces, by teraz się wycofać. Stwierdził, że najwyraźniej Europa instytucjonalna, pogubiła się w tej sprawie w przeciwieństwie do Europy obywatelskiej, której opinia wobec negocjacji z Turcją może być odmienna od tego, co robią politycy.
20050921IPR00563
PL
1
PHOTO
20050927PHT00763.jpg
-//EP//DTD IM-PRESS 20050901 IPR DOC XML V0//EN
-//EP//STYLESHEET IM-PRESS 20050901 IPR DOC XML V0//EN
