15.9.2010 B7-0519/2010 PROJEKT REZOLUCJI zamykającej debatę nad oświadczeniami Komisji
zgodnie z art. 110 ust. 2 Regulaminu
w sprawie europejskiej strategii na rzecz rozwoju gospodarczego i społecznego regionów górskich, wysp i obszarów słabo zaludnionych
Marita Ulvskog
,
Saïd El Khadraoui
,
Kriton Arsenis
,
Teresa Riera Madurell
,
Maria Badia i Cutchet
w imieniu grupy politycznej S&D
PE446.609v01-00 B7‑0519/2010 Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie europejskiej strategii na rzecz rozwoju gospodarczego i społecznego regionów górskich, wysp i obszarów słabo zaludnionych
Parlament Europejski,
– uwzględniając tytuł XII Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 174,
– uwzględniając rozporządzenia w sprawie funduszy strukturalnych w latach 2007-2013,
– uwzględniając decyzję Rady z dnia 6 października 2006 r. w sprawie strategicznych wytycznych Wspólnoty dla spójności Dz.U. L 291 z 21.10.2006, s. 11.
,
– uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej ze szczytu w Brukseli w dniach 14 i 15 grudnia 2006 r.,
– uwzględniając swoją rezolucję z dnia 2 września 2003 r. w sprawie regionów z trudnościami strukturalnymi (wysp, regionów górskich, regionów o małej gęstości zaludnienia) w kontekście polityki spójności oraz ich perspektyw instytucjonalnych,
– uwzględniając opinię Komitetu Regionów z dnia 13 marca 2002 r. w sprawie problemów regionów wyspiarskich w Unii Europejskiej w kontekście rozszerzenia COTER-002.
,
– uwzględniając opinię Komitetu Regionów z dnia 7 lipca 2005 r. w sprawie korekty wytycznych w sprawie regionalnej pomocy publicznej,
– uwzględniając sprawozdanie Komisji Rozwoju Regionalnego (A6-0000/2006),
– uwzględniając swoją rezolucję z dnia 15 marca 2007 r. w sprawie wysp oraz ograniczeń naturalnych i gospodarczych w kontekście polityki regionalnej,
– uwzględniając komunikat Komisji z dnia 6 października 2008 r. pt. „Zielona księga w sprawie spójności terytorialnej – Przekształcenie różnorodności terytorialnej w siłę”,
– uwzględniając dokument roboczy służb Komisji z listopada 2020 r. pt. „Regiony 2008 – ocena przyszłych wyzwań dla regionów UE”,
– uwzględniając sprawozdanie F. Barki – „Agenda zreformowanej polityki spójności” z kwietnia 2009 r.,
– uwzględniając komunikat Komisji z dnia 15 czerwca 2009 r. pt. „Szóste sprawozdanie w sprawie postępów w dziedzinie spójności gospodarczej i społecznej”,
– uwzględniając konkluzje Rady do Spraw Zagranicznych z dnia 14 kwietnia 2010 r. na temat sprawozdań strategicznych Komisji z 2010 r. dotyczących realizacji programów polityki spójności,
– uwzględniając art. 110 ust. 2 Regulaminu,
A. mając na uwadze swoje zaniepokojenie sytuacją regionów wyspiarskich, w których występuje nawarstwienie niedogodności, i podkreśliwszy, że należy pomóc im w pokonaniu tych trudności i w wykorzystaniu potencjału z korzyścią dla spójności terytorialnej UE,
B. mając na uwadze, że zasada spójności terytorialnej została skonsolidowana w rozporządzeniach dotyczących funduszy strukturalnych na lata 2007–2013 i jest jednym z nowych zasadniczych celów Unii Europejskiej wprowadzonych w Traktacie z Lizbony, a jej celem jest zapewnienie harmonijnego rozwoju przez zmniejszanie dysproporcji regionalnych i usuwanie przeszkód w rozwoju, w tym przeszkód związanych z niekorzystnymi warunkami przyrodniczymi i geograficznymi,
C. mając na uwadze, że peryferyjne położenie i mała powierzchnia stanowią czynnik odróżniający wyspy od innych europejskich regionów oraz że wyspiarskość należy uznać z stałą naturalną cechę wpływającą na rezultaty wysp w zakresie zrównoważonego rozwoju, prowadzącą do nierówności szans między tymi terytoriami a pozostałymi terytoriami Unii,
D. mając na uwadze, że niektóre europejskie wyspy doświadczają nie jednego, lecz większej liczby utrudnień, o których mowa w art. 174, w tym wyspy górzyste, wyspy o bardzo niskiej gęstości zaludnienia lub wyspy dotknięte zjawiskiem podwójnej lub wielokrotnej izolacji, która ogranicza dostęp ludności do istotnych usług,
E. mając na uwadze, że zgodnie z tymże art. 174 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej szczególną uwagę należy poświęcić regionom, które cierpią z powodu poważnych lub trwałych niekorzystnych warunków przyrodniczych lub demograficznych, w tym regionom wyspiarskim,
F. mając na uwadze, że wyspy są także regionami peryferyjnymi leżącymi na zewnętrznych granicach UE i narażone są na ryzyko wynikające z takiej sytuacji: bliskość stref konfliktu, narażenie na nielegalną imigrację i różne rodzaje przemytu, narażenie na przypadkowe lub umyślne zanieczyszczenie morskie itd.,
G. mając na uwadze, europejskie wyspy są w wyjątkowym stopniu narażone na trudności, które dotykają Europę, takie jak globalizacja, zmiany demograficzne, zmiana klimatu i dostawy energii,
H. mając na uwadze, że europejskie wyspy przyczyniają się do różnorodności Unii zarówno w sensie środowiskowym (unikalne siedliska i gatunki endemiczne) oraz kulturowym (języki, spuścizna architektoniczna, obiekty, krajobrazy, gastronomia, tradycje),
I. mając na uwadze, że europejskie wyspy mogą przyczyniać się do silniejszego zrównoważonego rozwoju Unii ze względu na swój wysoki potencjał produkcji energii ze źródeł odnawialnych dzięki swojej wyjątkowej lokalizacji: wystawienie na strumienie wiatru, przyboje oceaniczne i słońce,
1. z zadowoleniem przyjmuje badanie EUROISLANDS opracowane w toku programu ESPON 2007-2013 ze względu na to, że potrzebne jest lepsze rozumienie rzeczywistości wyspiarskiej w skali europejskiej; podkreśla, że lepsza znajomość sytuacji na wyspach ma zasadnicze znaczenie, jeżeli ich specyfika ma zostać należycie uwzględniona;
2. z zadowoleniem przyjmuje ujęcie spójności terytorialnej jako nowego celu Unii oraz nowy art. 174 podkreślający, że szczególną uwagę należy poświęcić regionom, które cierpią na skutek poważnych i trwałych niekorzystnych warunków przyrodniczych lub demograficznych, takim jak regiony wyspiarskie; jest przekonany, że postanowienia te powinny zostać przełożone na konkretne strategie na rzecz rozwoju i środki mające na celu przezwyciężenie trudności i wykorzystanie potencjału związanego z wyspiarskim charakterem;
3. z zadowoleniem przyjmuje analizę Komisji pt. „Regiony o szczególnych cechach geograficznych”, chociaż nie podziela poglądu, że wyspy w Europie w żadnym stopniu nie stanowią jednolitej grupy regionów i zasługują na odrębne programy rozwoju regionalnego; podkreśla, że wyspy w Europie łączą ważne wspólne cechy, które odróżniają je od stałego lądu;
4. jest zdania, że charakter wyspiarski stanowi szansę i zagrożenie, co wymaga odmiennej strategii rozwoju w celu wykorzystania jego potencjału rozwojowego przy zwiększeniu konkurencyjności regionów wyspiarskich;
5. nawołuje Komisję do opracowania bardziej adekwatnych i odzwierciedlających podział terytorialny wskaźników statystycznych w celu uzyskania wierniejszego obrazu poziomu rozwoju regionów wyspiarskich; takie wskaźniki powinny umożliwić lepsze zrozumienie potrzeb wysp, unikając ryzyka ich ujęcia w ramy większych jednostek kontynentalnych, i muszą uwzględniać kumulujące się przeszkody w postaci pasm górskich, archipelagów czy podwójnie wyspiarskiego charakteru; podkreśla, że wskaźniki te powinny umożliwić lepszą ocenę istniejących różnic między regionami wyspiarskimi a kontynentalnymi;
6. nawołuje do wprowadzenia szczegółowych europejskich zintegrowanych i elastycznych ram politycznych - oraz wynikających z nich aspektów prawnych i finansowych - na rzecz regionów górskich, wysp i obszarów o słabym zaludnieniu, w oparciu o ich wspólne cechy, ale również z uwzględnieniem różnorodności sytuacji i przy poszanowaniu zasady proporcjonalności; polityka spójności powinna zajmować się sytuacją wysp nie tylko za pośrednictwem polityki regionalnej, ale również poprzez wykorzystanie innych polityk UE, które mają znaczący wpływ terytorialny na rozwój tych regionów; uważa, że ramy europejskiej polityki na rzecz wysp mogą mieć tak pożądaną wartość dodaną w postaci przezwyciężenia trwałych utrudnień, z jakimi borykają się wyspy, oraz dostosowania ich modelu rozwoju poprzez wykorzystanie ich atutów;
7. z zadowoleniem przyjmuje stworzenie przez Komisję międzyresortowej grupy zajmującej się problemami spójności terytorialnej, takimi jak sytuacja obszarów, w tym wysp, o poważnych i trwałych niekorzystnych warunkach gospodarowania;
8. wzywa Komisję do wprowadzenia obowiązku dokonywania oceny oddziaływania ex ante przed opracowaniem strategii, środków i instrumentów mogących wywrzeć poważny wpływ terytorialny na wyspy; zwraca uwagę, że Komisja powinna dopilnować, by ze środków europejskich korzystały wszystkie regiony i by ich wdrażanie w regionach wyspiarskich nie przyniosło niepożądanych skutków;
9. nawołuje państwa członkowskie oraz władze regionalne i lokalne do odegrania ważnej roli w strategiach rozwoju na rzecz wysp, ponieważ, by poprowadzić te regiony właściwą drogą trwałego rozwoju, wymagane jest podejście pionowe oznaczające zaangażowanie i wkład organów administracyjnych na wszystkich poziomach, przy poszanowaniu zasady pomocniczości;
10. wzywa Komisję, by w odniesieniu do następnego okresu programowania polityki regionalnej umożliwiła regionom, niezależnie od ich określenia na podstawie kryterium kwalifikowalności, prowadzenie prac infrastrukturalnych finansowanych ze środków europejskich, mając na uwadze, że europejskim wyspom brak jest odpowiedniej infrastruktury w ważnych sektorach, takich jak transport i energia;
11. wzywa do zrezygnowania z kryteriów związanych z odległością (150 km) jeśli chodzi o klasyfikację wysp jako regionów granicznych kwalifikujących się do finansowania z programów współpracy transgranicznej w ramach celu współpracy terytorialnej polityki spójności lub w ramach europejskiej polityki sąsiedztwa; uważa, że gdyby zaistniała konieczność ustalenia pewnego limitu, właściwszym działaniem dla regionów wyspiarskich byłoby zastosowanie warunków transgraniczności obszaru w basenie morskim;
12. z zadowoleniem przyjmuje Europejskie Ugrupowania Współpracy Terytorialnej (EGTC) jako instrument mający na celu obejście przeszkód utrudniających współpracę terytorialną; zachęca regiony wyspiarskie do wykorzystania EGTC do zarządzania projektami współpracy terytorialnej z innymi regionami współfinansowanymi przez UE jako sposobu zbliżenia ich do otaczających je obszarów gospodarczych;
13. z zadowolenie przyjmuje zaproszenie DG TREN do składania wniosków z dnia 9 kwietnia 2009 r. dotyczących działań przygotowawczych w celu zdefiniowania konkretnych strategii przystosowanych do potencjału europejskich wysp, w celu wdrożenia europejskiej polityki energetycznej w zakresie zrównoważonej energii, a także Pakt Wysp podpisany przez władze różnych wysp w celu wykroczenia poza cel wyznaczony przez UE na 2020 r., redukując emisje CO2 na terytoriach wysp o co najmniej 20%;
14. z zadowoleniem przyjmuje włączenie turystyki jako nowej kompetencji UE oraz komunikat Komisji z dnia 30 czerwca 2010 r. pt.„Europa – najpopularniejszy kierunek turystyczny na świecie – nowe ramy polityczne dla europejskiego sektora turystycznego”; wzywa Komisję do uwzględnienia sytuacji europejskich wysp oraz potrzeb w tym obszarze, ponieważ wiele z nich polega na turystyce jako głównym źródle rozwoju i wzrostu; z zadowoleniem przyjmuje istniejące inicjatywy EDEN, CALYPSO i Zrównoważonej Turystyki oraz zachęca europejskie wyspy do wykorzystania ich;
15. wzywa Komisję do położenia szczególnego nacisku na rozwój sieci szerokopasmowych oraz do promowania środków w celu rozwiązania poszczególnych trudności dotyczących świadczenia usług w regionach wyspiarskich ze względu na charakteryzujący je brak ciągłości geograficznej, takich jak opieka zdrowotna i usługi medyczne on-line, elektroniczne zarządzanie i usługi dla obywateli, jak nauczanie korespondencyjne;
16. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji partnerom społecznym i branży przemysłu.
