11.12.2007
PROJEKT REZOLUCJI
zamykającej debatę nad oświadczeniami Rady i Komisji
zgodnie z art. 103 ust. 2 Regulaminu
złożyli Edward McMillan-Scott, Laima Liucija Andrikienė, Tunne Kelam, Antonio Tajani, Georg Jarzembowski, Patrick Gaubert
w imieniu grupy politycznej PPE-DE
w sprawie szczytu UE-Chiny oraz prowadzonego między UE a Chinami dialogu dotyczącego praw człowieka
Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie szczytu UE-Chiny oraz prowadzonego między UE a Chinami dialogu dotyczącego praw człowieka
Parlament Europejski ,
–
uwzględniając wspólne oświadczenie 10. szczytu Chiny-UE, który odbył się w Pekinie w dniu 28 listopada 2007 r.,
–
uwzględniając posiedzenie otwarte, które odbyło się 26 listopada 2007 r. w Podkomisji ds. Praw Człowieka Parlamentu Europejskiego, a dotyczyło praw człowieka w Chinach w przededniu igrzysk olimpijskich,
–
uwzględniając rundy prowadzonego między UE a Chinami dialogu dotyczącego praw człowieka, które odbyły się w Pekinie w dniu 17 października 2007 r. i w Berlinie w dniach 15 i 16 maja 2007 r.,
–
uwzględniając swoją rezolucję z dnia 6 września 2007 r. w sprawie funkcjonowania prowadzonych z krajami trzecimi dialogów i konsultacji dotyczących praw człowieka,
–
uwzględniając swoją rezolucję z dnia 15 lutego 2007 r. w sprawie dialogu między rządem Chin a wysłannikami Dalajlamy,
–
uwzględniając swoją rezolucję z dnia 7 września 2006 r. w sprawie stosunków między Unią Europejską a Chinami oraz swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie Chin,
–
uwzględniając wytyczne Unii Europejskiej w sprawie dialogów dotyczących praw człowieka, przyjęte w dniu 13 grudnia 2001 r.,
–
uwzględniając swoje wcześniejsze doroczne rezolucje w sprawie sytuacji w zakresie praw człowieka na świecie,
–
uwzględniając wezwanie ONZ do zachowania rozejmu olimpijskiego, przyjęte przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w dniu 31 października 2007 r. (GA/10650), zachęcające państwa członkowskie ONZ do przestrzegania rozejmu i propagowania pokoju w czasie igrzysk olimpijskich,
–
uwzględniając 60. rocznicę Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka,
–
uwzględniając art. 103 ust. 2 Regulaminu,
A.
mając na uwadze, że wszelkie decyzje w sprawie podjęcia dialogu na temat praw człowieka podejmuje się w oparciu o pewne kryteria przyjęte przez Radę, która w pierwszej kolejności bierze pod uwagę obawy UE dotyczące sytuacji w zakresie praw człowieka w danym kraju, rzeczywiste zaangażowanie władz tego kraju w tego rodzaju dialog mający na celu poprawę lokalnej sytuacji w zakresie praw człowieka, a także wszelkiego rodzaju pozytywny wpływ, jaki dialog na temat praw człowieka może wywierać na sytuację w tym zakresie,
B.
mając na uwadze, że igrzyska olimpijskie w Pekinie w 2008 r. powinny stanowić ważną okazję do przyciągnięcia uwagi świata na sytuację w zakresie praw człowieka w Chinach,
C.
mając na uwadze, że partnerstwo strategiczne między UE a Chinami ma ogromne znaczenie dla wzajemnych stosunków między obydwiema stronami,
D.
mając na uwadze, że Chińska Republika Ludowa wprowadziła „politykę jednego dziecka” w 1976 r.,
E.
mając na uwadze, że nieustannie pojawiają się niepokojące doniesienia na temat aresztowań z przyczyn politycznych, zwłaszcza w przypadku członków mniejszości religijnych i etnicznych, a także zarzuty torturowania, powszechnego zmuszania do pracy, częstego orzekania kary śmierci i systematycznych represji przeciwko wolności religii, wolności słowa i wolności mediów, w tym treści internetowych,
F.
mając na uwadze, że ze względu na ścisłe kontrolowanie przez rząd Chin informacji na temat Tybetu oraz dostępu doń trudno jest dokładnie określić skalę łamania praw człowieka,
G.
mając na uwadze, że w ostatnim dziesięcioleciu zaangażowanie i wpływ Chin w Afryce uległy zwiększeniu,
H.
mając na uwadze, że wiarygodność, wartości demokratyczne i odpowiedzialność powinny stanowić podstawę stosunków między UE a Chinami,
Szczyt UE-Chiny
1.
wyraża rozczarowanie faktem, że kwestii praw człowieka nie umieszczono na odpowiednio ważnym miejscu w ramach programu politycznego na szczyt UE-Chiny, co nadałoby większą wagę polityczną obawom dotyczącym przestrzegania praw człowieka, oraz że UE nie wykorzystała sposobności, jaką dają zbliżające się igrzyska olimpijskie, by zająć się poważnymi obawami dotyczącymi praw człowieka w Chinach;
2.
domaga się jednocześnie większej spójności i konsekwencji w kwestii praw człowieka, handlu i bezpieczeństwa; w związku z tym wzywa UE do uzależnienia stosunków handlowych z Chinami od reform w zakresie praw człowieka oraz zwraca się do Rady, aby przeprowadziła kompleksową ocenę sytuacji w zakresie praw człowieka przed sfinalizowaniem jakiegokolwiek nowego porozumienia ramowego o partnerstwie i współpracy;
3.
w związku z tym przyjmuje z zadowoleniem zainicjowanie i rozpoczęcie negocjacji w sprawie porozumienia ramowego o partnerstwie i współpracy, które obejmie pełny zakres stosunków dwustronnych między UE i Chinami, w tym wzmocnioną i ściślejszą współpracę w kwestiach politycznych; zwraca się do Rady i Komisji o angażowanie Parlamentu we wszystkie przyszłe stosunki dwustronne, mając także na względzie fakt, że bez jego formalnej zgody nie można zawrzeć żadnego porozumienia ramowego o partnerstwie i współpracy;
4.
podkreśla z naciskiem, że embargo UE na sprzedaż broni do Chin pozostaje w mocy, dopóki nie zostaną poczynione większe i należycie uznane przez wspólnotę międzynarodową postępy w kwestii przestrzegania praw człowieka; przypomina państwom członkowskim UE, że w kodeksie postępowania Unii Europejskiej w sprawie wywozu broni zapisano kryterium dotyczące poszanowania praw człowieka w kraju ostatecznego przeznaczenia tego rodzaju wywozu;
5.
ubolewa, że pomimo wielokrotnych zapewnień ze strony rządu Chin o zamiarze ratyfikowania Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych (ICCPR) jego ratyfikacja wciąż nie nastąpiła; w związku z tym wzywa Chiny do jego ratyfikacji i wdrożenia bez dalszej zwłoki;
Prawa człowieka w Chinach w przededniu igrzysk olimpijskich w 2008 r. w Pekinie
6.
jest zdania, że w przygotowaniach do igrzysk olimpijskich w Pekinie należy zwrócić znacznie większą uwagę na obawy dotyczące przestrzegania praw człowieka; przypomina o potrzebie przestrzegania podstawowych powszechnych zasad etycznych i wspierania pokojowego społeczeństwa dbającego o ochronę godności ludzkiej, jak zapisano w art. 1 i 2 karty olimpijskiej;
7.
podkreśla spoczywającą na UE odpowiedzialność za mówienie jednym głosem i współpracę z krajowymi komitetami olimpijskimi i sponsorami olimpijskimi mającymi siedzibę w UE w celu stworzenia podstaw dla odpowiedzialnego zachowania podczas przygotowań do igrzysk olimpijskich, w czasie ich trwania i po ich zakończeniu;
8.
jest poważnie zaniepokojony niedawnym, związanym z igrzyskami olimpijskimi, nasileniem prześladowań politycznych obrońców praw człowieka, dziennikarzy, prawników, składających petycje, działaczy społeczeństwa obywatelskiego, duchownych wszelkich wyznań oraz sekt, członków ruchu Falun Gong oraz mniszki i mnichów buddyjskich, którzy są zamykani w obozach lub szpitalach psychiatrycznych bądź objętych aresztem domowym, i wzywa chińskie władze do zaprzestania łamania praw człowieka we wszystkich wymienionych formach;
9.
wzywa Chiny do podjęcia konkretnych działań w celu zapewnienia wolności słowa i poszanowania wolności prasy zarówno w odniesieniu do dziennikarzy chińskich, jak i zagranicznych; wyraża szczególne zaniepokojenie z powodu niewdrożenia nowych przepisów dotyczących międzynarodowych dziennikarzy działających w Chinach i wzywa chińskie władze, by niezwłocznie zaprzestały cenzury i blokowania tysięcy zagranicznych stron internetowych prezentujących aktualności i informacje; wzywa do uwolnienia wszystkich dziennikarzy, użytkowników Internetu i cyberdysydentów więzionych w Chinach za korzystanie z prawa do informacji;
10.
wzywa Międzynarodowy Komitet Olimpijski do zagwarantowania, że Chiny dotrzymają obietnic dotyczących wolności mediów, jak również do jak najszybszego wydania oświadczenia politycznego na temat sytuacji w Chinach;
11.
podkreśla z naciskiem, że Chiny muszą wywiązywać się z podjętych zobowiązań i z obowiązków gospodarza igrzysk olimpijskich, w tym udostępnić opinii publicznej umowę dotyczącą przyznania statusu gospodarza igrzysk;
12.
wzywa chińskie władze, by położyły kres łamaniu gwarantowanych ustawowo praw pracowniczych około miliona migrantów pracujących na budowach w Pekinie, które bezpośrednio lub pośrednio są związane z przygotowaniami do igrzysk olimpijskich w 2008 r.;
13.
wzywa chińskie władze, aby zaprzestały łamania podstawowego prawa do mieszkania poprzez rozbiórkę dzielnic mieszkaniowych w Pekinie i przymusowe przenoszenie ich mieszkańców w związku z budową obiektów i infrastruktury związanej z igrzyskami olimpijskimi w 2008 r.;
14.
potępia utworzenie czarnej listy, na której znajdują się 42 kategorie osób – w tym Dalajlama i osoby towarzyszące oraz dziennikarze i działacze na rzecz praw człowieka – uniemożliwiającej im wjazd do Chin w trakcie igrzysk olimpijskich;
15.
wzywa Komisję, Radę i wspólnotę międzynarodową, aby zwróciły szczególną uwagę na sytuację w zakresie praw człowieka oraz monitorowały ją na etapie przygotowań oraz w trakcie igrzysk olimpijskich i po ich zakończeniu; zwraca się do Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego, aby opublikował własną ocenę przestrzegania przez Chiny swoich zobowiązań z 2001 r. podjętych przed przyznaniem igrzysk Pekinowi;
Dialog UE-Chiny w zakresie praw człowieka
16.
podkreśla zatem potrzebę znacznego wzmocnienia i poprawy dialogu między UE a Chinami w zakresie praw człowieka; wzywa Radę, aby w wyniku dyskusji dostarczyła na sesji Parlamentu bardziej szczegółowych informacji;
17.
wzywa Trójkę UE do dalszych intensywnych dyskusji w objętych dialogiem sprawach budzących obawy, takich jak ratyfikacja Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych ONZ, reforma systemu sądownictwa karnego, w tym kary śmierci i systemu reedukacji poprzez pracę, wolność słowa, zwłaszcza w Internecie, wolność prasy, wolność sumienia, przekonań i wyznania, sytuacja mniejszości w Tybecie i Sinkiangu, uwolnienie osób uwięzionych w wyniku wydarzeń na placu Tiananmen, prawa pracownicze oraz inne prawa społeczne i gospodarcze;
18.
wzywa Chiny, by przestrzegała procedur specjalnych jako członek Rady Praw Człowieka ONZ, w tym wdrażając zalecenia specjalnego sprawozdawcy ONZ ds. tortur oraz wydając ekspertom ONZ stałe zaproszenie do Chin;
19.
wzywa Komisję, Radę i państwa członkowskie, aby podniosły w szczególności kwestię następujących obrońców praw człowieka: Hu Jia oraz Zenga Jinyana, nominowanych w 2007 r. do nagrody Parlamentu Europejskiego im. Sacharowa na rzecz wolności myśli; Niu Jinpinga, Zhang Lianying, Cao Donga, Chena Guangchenga, Li Hepinga, Guo Feixiong, Lu Gengsonga, Yanga Chunlina, Gao Zhishenga i Gonga Haominga;
20.
ubolewa, że nie poczyniono żadnych znaczących postępów w sprawie uwolnienia więźniów politycznych uwięzionych za udział w demonstracjach na placu Tiananmen; wyraża również żal, że chińskie władze w dalszym ciągu ignorują apele o pełne i bezstronne zbadanie wydarzeń w 1989 r.; wzywa do ponownego dokonania oficjalnej oceny wydarzeń na placu Tiananmen przez władze chińskie, do opublikowania listy więźniów politycznych oraz do ich bezwarunkowego uwolnienia;
21.
wzywa chińskie władze do zreformowania nieprzejrzystego systemu tajemnic państwowych, który umożliwia łamanie prawa do wolności słowa i dostępu do informacji oraz podważa fundamenty dobrego rządzenia i państwa prawa;
22.
podkreśla potrzebę dalszego organizowania seminarium prawniczego UE i Chin na temat praw człowieka, który poprzedzał dialog, z udziałem przedstawicieli środowiska akademickiego i społeczeństwa obywatelskiego; w związku z tym odnotowuje ustanowienie Akademickiej Sieci Praw Człowieka UE-Chiny w ramach trzeciego celu europejskiej inicjatywy na rzecz demokracji i praw człowieka (EIDHR) i wzywa Komisję do zapewnienia, że sieć ta skutecznie funkcjonuje we współpracy z Parlamentem Europejskim;
23.
wzywa Chiny, aby w przededniu igrzysk olimpijskich okazały wspólnocie międzynarodowej znak dobrej woli i zniosły system „reedukacji poprzez pracę” oraz podobne formy przymusowej „reedukacji” osób przetrzymywanych w więzieniach, aresztach i szpitalach psychiatrycznych;
24.
stanowczo potępia przetrzymywanie w więzieniach i torturowanie członków ruchu Falun Gong; wzywa chiński rząd, aby zaprzestał więzienia i torturowania członków tego ruchu i natychmiast ich uwolnił, oraz zwraca uwagę na wiarygodne doniesienia o ponad 3 tys. zidentyfikowanych członków tego ruchu, którzy od 1999 r. zmarli w trakcie tortur;
25.
wyraża głębokie zaniepokojenie licznymi przypadkami naruszania praw kobiet i dziewcząt, związanymi z egzekwowaniem polityki rządu chińskiego w zakresie planowania rodziny, w tym dokonywania wybiórczych aborcji, przymusowej sterylizacji oraz masowego porzucania dziewczynek; wzywa Chiny, aby niezwłocznie położyły kres tym praktykom, które uderzają w dobrobyt wielu tysięcy istnień ludzkich;
26.
zwraca uwagę na potrzebę odstąpienia przez Chiny od regulowania działalności religijnej i form jej wyrażania; podkreśla – zwłaszcza w kontekście toczących się wśród władz chińskich dyskusji na temat definicji „religii”, a szczególnie „legalnej religii” – potrzebę kompleksowych przepisów w zakresie religii odpowiadających międzynarodowym standardom i gwarantujących prawdziwą wolność religijną;
27.
wyraża ubolewanie z powodu sprzeczności między konstytucyjną swobodą wyznania (zapisaną w art. 36 Konstytucji) a ciągłą ingerencją państwa w sprawy wspólnot religijnych, zwłaszcza w zakresie kształcenia, wyboru, mianowania oraz politycznej indoktrynacji duchownych;
28.
uważa, że ostatnie święcenia duchownych są znakiem dobrej woli i poprawy wzajemnej współpracy między Chinami a Stolicą Apostolską, i wzywa chińskie władze do dalszego okazywania woli stworzenia warunków do uczciwego i konstruktywnego dialogu między Chinami a Stolicą Apostolską; w związku z tym wskazuje na potrzebę przestrzegania wolności Kościoła i chronienia jego autonomii instytucjonalnej przed jakąkolwiek zewnętrzną interwencją, która podważa wiarę w możliwość prowadzenia wzajemnego dialogu i rozszerzenia wolności w Chinach;
29.
uznaje rosnące wpływy Chin na całym świecie, ale w szczególności w tak zróżnicowanych państwach jak Białoruś, Wenezuela, Sudan, Zimbabwe, Myanmar, Iran i Korea Północna, gdzie stan przestrzegania praw człowieka jest przedmiotem głębokiej krytyki ze strony UE;
30.
wzywa Komisję, Radę oraz państwa członkowskie do wzmocnienia i pogłębienia mechanizmu trwającego dialogu strukturalnego w zakresie praw człowieka poprzez zaangażowanie odpowiedniej delegacji Parlamentu Europejskiego (lub Komisji Spraw Zagranicznych/Podkomisji ds. Praw Człowieka) dla umożliwienia mu udziału w posiedzeniach przygotowawczych, które ze strony UE określają koordynację polityczną, która będzie następnie omawiana z odnośnymi chińskimi partnerami;
31.
wzywa zatem Komisję i Parlament do ponownego zbadania możliwości włączenia posłów do Parlamentu Europejskiego (należących do delegacji EU-Chiny i/lub Komisji Spraw Zagranicznych i/lub Podkomisji ds. Praw Człowieka) oraz członków Ogólnochińskiego Zgromadzenia Przedstawicieli Ludowych do delegacji uczestniczących w dialogu;
32.
zwraca uwagę na konkluzje XVII Narodowego Kongresu Chińskiej Partii Komunistycznej, w których podniesiono różne perspektywy i otwarcie na wdrażanie w Chinach bardziej restrykcyjnych międzynarodowych standardów w dziedzinie praw człowieka;
33.
wzywa Chiny do wstrzymania poparcia dla Myanmaru, który narusza uznane na forum międzynarodowym standardy w dziedzinie praw człowieka, i uważa, że harmonijny rozwój stosunków dwustronnych między UE i jej państwami członkowskimi a Chinami zostanie narażony na szwank, jeżeli potwierdzi się, że Chińska Republika Ludowa dostarcza rządowi Myanmaru duże ilości broni – w tym dostawy dział artyleryjskich, które ostatnio (na początku listopada) widziano na granicy między Chinami a Myanmarem – mimo poważnych obaw międzynarodowych oraz nacisku na Chińską Republikę Ludową, aby nie dostarczała broni reżimowi wojskowemu w Myanmarze;
34.
zwraca się do swojego przewodniczącego o przekazanie niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, rządom państw członkowskich, rządowi Chińskiej Republiki Ludowej, Sekretarzowi Generalnemu ONZ oraz Zarządowi Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego.
