Posłowie apelują o racjonalne połowy tuńczyka błękitnopłetwego
Rybołówstwo
2006-09-19 - 17:49
Tuńczyk ofiarą popularności japońskiej kuchni?
Niedawny konflikt między Greenpeace a rybakami dotyczący kwot połowowych i hodowli ekstensywnej tuńczyka błękitnopłetwego w akwenie Morza Śródziemnego stał się tłem seminarium zorganizowanego w ubiegłym tygodniu przez parlamentarną Komisję Rybołówstwa. Eksperci naukowi, obrońcy przyrody i przedstawiciele przemysłu rybnego zgodnie stwierdzili, iż należy niezwłocznie przeciwdziałać zmniejszaniu się zasobów tuńczyka i położyć kres nielegalnym połowom.
Już w czasach Cesarstwa Rzymskiego połowy tuńczyka błękitnopłetwego stanowiły stabilny i dochodowy interes. Obecnie, w rejonie Morza Śródziemnego ten gatunek też przynosi rybakom ogromne zyski. Niestety, nadmierna eksploatacja zasobów rybnych, do której przyczyniają się nielegalne połowy grozi wyczerpaniem się pogłowia tej ryby, przez co setki śródziemnomorskich rybaków mogą znaleźć się bez pracy. Również gwałtowny rozwój ekstensywnych metod hodowli, stanowiących konkurencję dla tradycyjnego odłowu, niesie poważne skutki uboczne.
Połowy poza kontrolą
Dane przedstawione przez ekspertów brzmią zatrważająco. Biomasa dorosłej populacji tuńczyka błekitnopłetwego spadła o 80% w ciągu ostatnich 20 lat. W tej chwili roczne odłowy tego gatunku wynoszą około 50 tysięcy ton. Już od 1995 roku przekraczają one dwukrotnie zdolności reprodukcyjne śródziemnomorskiej populacji tuńczyka, która jest w stanie odtworzyć tylko 25 tysięcy ton swojej biomasy w ciągu roku.
Sprawę komplikują dodatkowo trudności z ustaleniem realnego poziomu połowów. Duży procent "szarej strefy" stanowią nigdzie nie rejestrowane, "pirackie" połowy ale składają się na nią także ryby odławiane do hodowli ekstensywnych. Brakuje również kompletnych danych pochodzących od legalnie działających rybaków. Nie ulega jednak wątpliwości, że realny poziom eksploatacji łowisk znacznie przewyższa kwoty ustalone przez organizację ICCAT, zarządzającą połowami tuńczyka błękitnopłetwego.
Ze względu na migracje tego gatunku, dla ograniczenia eksploatacji łowisk potrzebne są rozwiązania międzynarodowe. Organizacja ICCAT, której głównym członkiem obok USA i Japonii jest Unia Europejska, kontroluje połowy za pomocą systemu TAC (całkowitego dozwolonego odłowu). Obecnie poziom TAC wyznaczono na 32 tysiące ton rocznie. Przekracza on o 23% wyznaczony przez naukowców, minimalny próg bezpieczny dla odtwarzania się populacji tuńczyka.
Winne jest sushi
Połowy rybaków włoskich, hiszpańskich i francuskich wspólnie stanowią 50% rocznej eksploatacji. Zdaniem Jean-Marca Fromentina, specjalisty z francuskiego instytutu eksploatacji morskiej (IFREMER), tuńczyk błękitnopłetwy stał się "produktem wysokowartościowym ze względu na światową popularność kuchni japońskiej". Rosnący apetyt na sushi i sashimi doprowadził do rozwoju nowych metod takich jak hodowla ekstensywna. Polega ona na przenoszeniu ryb z otwartego akwenu do specjalnych farm, gdzie następnie są one "tuczone" przed odłowem i sprzedażą - głównie na rynek japoński. Obecnie w tym rejonie działa około 50 farm rybnych. W ciągu 10 lat produkcja w tym sektorze wzrosła piętnastokrotnie i wynosi obecnie 25 tysięcy ton rocznie. Obrońcy środowiska wskazują hodowlę ekstensywną jako przyczynę coraz większej ilości nielegalnych i nie rejestrowanych połowów.
Co na to UE?
Na Unię przypada 57% kwoty TAC. Dzięki nowoczesnej flocie połowowej, zmodernizowanej za pieniądze z unijnych dotacji, UE posiada największy potencjał połowowy w rejonie Morza Śródziemnego, prym wiedzie Francja. Również farmy rybne są dotowane ze wspólnego budżetu i obejmują 60% produkcji.
Uczestnicy seminarium domagali się konkretnych działań ze strony UE. Działacz hiszpańskiego oddziału ekologicznej organizacji WWF, Sergi Tudela wytknął, iż: "w przeciwieństwie do USA i Japonii, które uczestniczą w pracach nad ścisłym planem regeneracji zasobów zaproponowanym przez ICCAT, Komisja Europejska nie podjęła tego zadania tłumacząc się koniecznością uprzedniego zbadania zdolności adaptacyjnych sektora."
W odpowiedzi, przedstawiciel Komisji podkreślił iż "zasada przezorności nakazuje podjęcie działań". Dodał, że "przeławianie zasobów stanowi problem i potrzebny jest plan, by je ograniczyć." Zdaniem Komisji "restrukturyzacja jest nieunikniona".
Co na to posłowie?
Co do tego, że zasoby tuńczyka błękitnopłetwowego muszą być chronione nie ma wątpliwości. Zaproszeni eksperci i posłowie po kolei wymieniali działania, których podjecie lub intensyfikacja powinny pozwolić na odbudowe populacji: zrównoważone kwoty połowowe, rozwiązanie problemu nadmiernej zdolności połowowej, ścisła i niezależna kontrola, regularne zgłaszanie do ICCAT dokładnych danych na temat połowów i hodowli. Tylko właściwe zarządzanie zasobami może zapewnić tuńczykowi błękitnopłetwowemu przetrwanie w Morzu Śródziemnym.
Struan Stevenson (brytyjski konserwatysta z grupy EPP-ED) przyznal, że "kryzys jest oczywisty". Jego zdaniem należy stworzyć zamknięte akweny reprodukcji tuńczyka. Inna Brytyjka, tym razem z grupy liberałów i demokratów (ALDE), Elspeth Attwooll proponuje utworzenie Śródziemnomorskiej Rady Regionalnej mającej za zadnie negocjowanie kwot i ograniczeń, podkreślając jednocześnie, że "rybacy podporządkują się jedynie tym praktykom i prawom, które są dla nich zrozumiałe".
Marie-Hélène Aubert, Francuzka z grupy Zielonych (Zieloni-EFA) zaapelowała do państw członkowskich o poczucie odpowiedzialności i takie wykorzystywanie funduszy unijnych, które pozwoli na ograniczenie "przeławiania zasobów". "Dotujemy już modernizację floty, aby zwiększyć jej zdolności połowowe, teraz powinniśmy finansować ich redukcję". Z kolei niemiecki socjalista, Heinz Kindermann, zastanawia się, czy nie należałoby podnieść kar za nieprzestrzeganie zasad".
Tuńczyk nie jest jedynym gatunkiem zagrożonym nadmiernymi połowami. Posłowie do Parlamentu Europejskiego niedawno dyskutowali na temat ochrony dorsza, gładzicy i soli.
20060919STO10788 Jak ocalić tuńczyka? - dyskusja w Parlamencie Europejskim (EN) ICCAT - Międzynarodową Komisja na rzecz Zachowania Zasobów Tuńczyka atlantyckiego (EN, FR, ES) Rabunkowa gospodarka zasobami tuńczyka? - opinie jednej z organizacji ekologicznych (EN)
PL
1
PHOTO
20060919PHT10792.jpg
PL
3
LINK
http://www.iccat.es/
PL
4
LINK
http://www.panda.org/about_wwf/what_we_do/marine/publications/index.cfm?uNewsID=75040
-//EP//TEXT IM-PRESS 20060911IPR10522 0 NOT XML V0//PL
-//EP//DTD IM-PRESS 20050901 STO DOC XML V0//EN
-//EP//STYLESHEET IM-PRESS 20050901 STO DOC XML V0//EN
