25.9.2007
PROJEKT REZOLUCJI
zamykającej debatę nad oświadczeniami Rady i Komisji
zgodnie z art. 103 ust. 2 regulaminu
złożyli Ana Maria Gomes, Alain Hutchinson i Marie-Arlette Carlotti
w imieniu grupy politycznej PSE
w sprawie operacji EPBiO w Czadzie i w Republice Środkowoafrykańskiej
Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie operacji EPBiO w Czadzie i w Republice Środkowoafrykańskiej
Parlament Europejski ,
–
uwzględniając konflikt w Darfurze i jego szersze skutki w regionie, zwłaszcza we wschodnim Czadzie oraz na północy Republiki Środkowoafrykańskiej,
–
uwzględniając rezolucję 1706 Rady Bezpieczeństwa ONZ z dnia 31 sierpnia 2006 r., stwierdzającą, że aby uzyskać trwały pokój w Darfurze, należy rozwiązać regionalne aspekty problemów dotyczących bezpieczeństwa,
–
uwzględniając konkluzje z posiedzenia Rady ds. Ogólnych i Stosunków Zewnętrznych, które odbyło się w dniach 23 i 24 lipca 2007 r., wzywające „właściwe organy do kontynuacji planów zmierzających do ewentualnego podjęcia decyzji o operacji pomostowej, w ramach europejskiej polityki bezpieczeństwa i obrony, jako wsparcia wielowymiarowej obecności ONZ we wschodnim Czadzie i na północnym wschodzie Republiki Środkowoafrykańskiej w celu poprawy bezpieczeństwa na tych obszarach”,
–
uwzględniając rezolucję Rady Bezpieczeństwa ONZ 1769(2007) z dnia 31 lipca 2007 r., ustanawiającą – początkowo na 12 miesięcy – połączoną operację ONZ i Unii Afrykańskiej w Darfurze (UNAMID),
–
uwzględniając sprawozdanie przedstawione 10 sierpnia 2007 r. przez sekretarza generalnego ONZ, zalecające rozmieszczenie wielowymiarowego wsparcia we wschodnim Czadzie i na północnym wschodzie Republiki Środkowoafrykańskiej, w celu poprawy bezpieczeństwa uchodźców i wysiedleńców, ułatwienia dostarczania pomocy humanitarnej i stworzenia warunków dla odbudowy i rozwoju na tych obszarach,
–
uwzględniając spotkanie w sprawie pokoju w Darfurze, które odbyło się w Aruszy w dniach od 3 do 6 sierpnia 2007 r.,
–
uwzględniając podpisanie przez istotne czadyjskie partie polityczne, należące zarówno do większości rządzącej, jak i do opozycji, porozumienia politycznego mającego na celu wzmocnienie procesu demokratycznego w Czadzie, które to wydarzenie miało miejsce w Ndżamenie w dniu 13 sierpnia 2007 r. w obecności przedstawicieli społeczności międzynarodowej oraz głowy państwa Czadu, prezydenta Idrissa Deby Itno,
–
uwzględniając oświadczenie przewodniczącego Rady Bezpieczeństwa ONZ z dnia 27 sierpnia 2007 r., potwierdzające gotowość do ustanowienia misji ONZ w Czadzie i przyjmujące z zadowoleniem zamiar zapewnienia przez UE wsparcia w postaci misji wojskowej w ramach europejskiej polityki bezpieczeństwa i obrony,
–
uwzględniając fakt, że 10 września Rada Unii Europejskiej przyjęła w procedurze pisemnej „pojęcie zarządzania w sytuacjach kryzysowych”,
–
uwzględniając swoją rezolucję z dnia 12 lipca 2007 r. w sprawie sytuacji w Darfurze,
–
uwzględniając art. 103 ust. 2 regulaminu,
A.
mając na uwadze, że w chwili obecnej w wyniku konfliktu w Darfurze i jego skutków transgranicznych w 12 obozach wzdłuż wschodniej granicy Czadu z Sudanem znalazło się około 238 000 uchodźców z Sudanu, 44 600 uchodźców z Republiki Środkowoafrykańskiej oraz 170 000 wysiedleńców wewnętrznych,
B.
zaniepokojony stanem bezpieczeństwa we wschodnim Czadzie, która pogarsza się od 2006 r. w wyniku starć między czadyjskimi siłami bezpieczeństwa a rebeliantami oraz wypadów milicji Dżandżałid i grup zbrojnych z Sudanu, do których dochodzą jeszcze rozboje i ataki na organizacje humanitarne,
C.
mając na uwadze, że ludność cywilna na północnym wschodzie Republiki Środkowoafrykańskiej również zaznała ataków ze strony sił rebelianckich z Sudanu,
D.
mając na uwadze, że w ramach kompleksowego i regionalnego podejścia sprawą zasadniczą jest dążenie do zaprowadzenia bezpieczeństwa w tym regionie, odczuwającym skutki konfliktu w Darfurze,
E
mając na uwadze, że wspomniana operacja, prowadzona w ramach europejskiej polityki bezpieczeństwa i obrony, powinna wpisywać się w ogólne ramy zobowiązań Unii Europejskiej do wspierania rozwiązania kryzysu w Darfurze poprzez zajęcie się jego destabilizującym wpływem na kraje sąsiednie,
F.
mając na uwadze, że długotrwała stabilność wymaga poszanowania praw człowieka, zasad państwa prawa i dobrych rządów zarówno w Sudanie, jak i w Czadzie oraz w Republice Środkowoafrykańskiej,
G.
odnotowując wysiłki podmiotów regionalnych na rzecz znalezienia rozwiązania konfliktu wewnętrznego w Czadzie z grupami, które nie podpisały wspomnianego porozumienia, a także wyrażając przekonanie, że społeczność międzynarodowa musi zachęcać do podjęcia inicjatywy zmierzającej do przywrócenia mechanizmów rozwiązywania konfliktów międzywspólnotowych w celu budowania pokoju i ułatwiania dobrowolnych powrotów, a także finansować taką inicjatywę,
H.
mając na uwadze, że kilka państw członkowskich Unii Europejskiej wyraziło już zgodę na udział w operacji i że rozważa się również udział krajów trzecich,
I.
mając na uwadze, że władze Czadu i Republiki Środkowoafrykańskiej przekazały sekretarzowi generalnemu ONZ potwierdzenie zgody na rozmieszczenie wielowymiarowego wsparcia ze strony Unii Europejskiej,
1.
uważa, że skoordynowane wysiłki UE i ONZ mogą się przyczynić do stworzenia warunków umożliwiających poszczególnym stronom konfliktu w szerokim regionie Darfuru, wschodniego Czadu i północnej części Republiki Środkowoafrykańskiej znalezienie politycznego rozwiązania, które pozwoli zaprowadzić bezpieczeństwo, ułatwiając w ten sposób powrót uchodźców i wysiedleńców wewnętrznych do ich rodzinnych wiosek;
2.
z zadowoleniem przyjmuje podpisanie w Ndżamenie w dniu 13 sierpnia 2007 r. przez wszystkie istotne czadyjskie partie polityczne porozumienia politycznego mającego na celu wzmocnienie procesu demokratycznego w Czadzie;
3.
z zadowoleniem przyjmuje rezolucję Rady Bezpieczeństwa ONZ 1769(2007), w której wyrażono zgodę na rozmieszczenie w Darfurze 26 000 żołnierzy i policjantów z Unii Afrykańskiej i ONZ, co przyczyni się do zaprowadzenia pokoju w całym regionie, w połączeniu z rozmieszczeniem sił policyjnych ONZ i z planowaną w ramach EPBiO operacją we wschodnim Czadzie i na północy Republiki Środkowoafrykańskiej;
4.
popiera wysiłki sekretarza generalnego ONZ Ban Ki-Moona na rzecz znalezienia w drodze negocjacji rozwiązania konfliktu w Darfurze poprzez wspieranie kontaktów między władzami Sudanu a poszczególnymi grupami rebeliantów;
5.
ponownie wyraża poparcie dla procesu politycznego przebiegającego przy wspólnej mediacji Unii Afrykańskiej i ONZ i zapewniającego pełną koordynację wszystkich inicjatyw z udziałem specjalnych wysłanników UA i ONZ;
6.
przypomina, że żadna misja pokojowa we wschodnim Czadzie i na północy Republiki Środkowoafrykańskiej nie może się udać bez autentycznego procesu pojednania; dlatego też wzywa rząd Czadu i Republiki Środkowoafrykańskiej do zainicjowania dialogu politycznego w obu krajach z udziałem wszystkich stron; wzywa również społeczność międzynarodową do śledzenia konkretnych postępów i do podjęcia długoterminowego zobowiązania do zaprowadzenia w regionie trwałego pokoju i bezpieczeństwa; zaleca w związku z tym, by siły UE obejmowały znaczną liczbę pracowników zajmujących się prawami człowieka, zasadami państwa prawa i sprawami politycznych, w celu rozpoczęcia ułatwiania procesu pokojowego na miejscu;
7.
popiera rozpoczęcie operacji wojskowej EPBiO we wschodnim Czadzie i na północy Republiki Środkowoafrykańskiej w celu zapewnienia bezpieczeństwa w obu regionach, co wzmocni skuteczność operacji UA i ONZ w Darfurze i dostarczy wsparcia oddziałom policyjnym ONZ, które powinny być rozmieszczone we wschodnim Czadzie w celu szkolenia i bycia mentorem czadyjskich oddziałów policyjnych, mających za zadanie zapewnienie bezpieczeństwa w obozach i wioskach oraz kontrolowanie obszarów przygranicznych;
8.
zauważa, że wspomniana operacja wojskowa, w której może wziąć udział do 4 000 żołnierzy, będzie trwała rok i zostanie poddana ocenie śródokresowej;
9.
zaleca objęcie następującymi warunkami operacji wojskowej EPBiO we wschodnim Czadzie i na północy Republiki Środkowoafrykańskiej, mającej na celu zapewnienie warunków bezpieczeństwa niezbędnych do prowadzenia działalności humanitarnej:
a) oddziały europejskie (EUFOR) powinny pełnić rolę czynnika powstrzymującego, co oznacza, że muszą one posiadać solidny mandat, zgodny z rozdziałem VII, a także jasne zasady interwencji, dopuszczające użycie siły, jeżeli jest to konieczne, w razie potrzeby w postaci działań wyprzedzających, zwłaszcza w przypadku ataków na osoby cywilne, obozy i wioski, pracowników organizacji humanitarnych, a także w obronie własnej, w celu:
– przyczyniania się do ochrony zagrożonej ludności cywilnej, szczególnie uchodźców i wysiedleńców;
– ułatwiania dostarczania pomocy humanitarnej i swobodnego przemieszczania się personelu organizacji humanitarnych;
– przyczyniania się do ochrony personelu, pomieszczeń i sprzętu ONZ;
– położenia kresu atakom transgranicznym poprzez zabezpieczenie granicy między Sudanem a Czadem;
b) EUFOR musi jednocześnie zachować ścisłą neutralność i bezstronność, nie dając się wciągnąć w walki między siłami rządowymi a grupami rebeliantów;
c) skład EUFOR powinien być zróżnicowany, a państwa członkowskie powinny jak najszybciej oddać do dyspozycji niezbędne oddziały;
d) aby móc powstrzymać ewentualnych napastników i zapewnić jasne rozróżnienie między oddziałami wojskowymi a podmiotami humanitarnymi, siły EUFOR muszą być odpowiednio liczne i właściwie wyposażone; muszą być zdolne do prowadzenia szeroko zakrojonych patroli z udziałem pojazdów opancerzonych i helikopterów (w tym helikopterów bojowych);
e) aby móc działać skutecznie, siły EUFOR muszą być zdolne do szybkiego zbierania potrzebnych informacji o wszelkich potencjalnych zagrożeniach; w tym celu siły EUFOR powinny mieć możliwość wykorzystania odpowiednich środków i zasobów;
f) w sytuacjach kryzysowych siły EUFOR muszą być zdolne do wysłania żołnierzy tam, gdzie są oni potrzebni: mobilność będzie czynnikiem kluczowym dla powodzenia operacji; dlatego też państwa członkowskie muszą dostarczyć siłom EUFOR śmigłowce transportowe umożliwiające szybkie reagowanie na zagrożenia, co zmaksymalizuje rolę powstrzymującą EUFOR;
g) przy zachowaniu pełnej zgodności z zasadami międzynarodowego prawa humanitarnego siły EUFOR nie powinny być angażowane ani ingerować w zadania spełniane przez organizacje pozarządowe działające w Czadzie i w Republice Środkowoafrykańskiej, aby nie ściągać na nie zagrożenia;
h) siły EUFOR muszą ustanowić rzeczywistą koordynację z siłami UNAMID, aby jak najskuteczniejszej zapewniać bezpieczeństwo na obszarze, za który będą odpowiedzialne;
i) przed rozmieszczeniem sił EUFOR należy wraz z krajami przyjmującymi określić jasną strategię przekazywania; strategia wycofywania, która od samego początku powinna przewidywać zastąpienie EUFOR innymi siłami międzynarodowymi, może w razie potrzeby ulegać zmianom, na podstawie oceny, która zostanie przeprowadzona po 6 miesiącach, w celu zapewnienia pomyślnego zakończenia mandatu i bezpieczeństwa zaangażowanych oddziałów;
10.
wzywa Radę do regularnego informowania Parlamentu, szczególnie za pośrednictwem podkomisji ds. bezpieczeństwa i obrony, o poszczególnych etapach planowania i prowadzenia operacji, w tym o wnioskach wyciąganych na przyszłość;
11.
ubolewa nad faktem, że z wielu powodów operacja EPBiO nie może być prowadzona z nowo utworzonego centrum operacyjnego Unii Europejskiej; ma nadzieję, że sytuacja ta ulegnie zmianie dzięki traktatowi reformującemu, który powinien zwiększyć skuteczność EPBiO;
12.
zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, sekretarzowi generalnemu ONZ, Unii Afrykańskiej oraz współprzewodniczącym Wspólnego Zgromadzenia Parlamentarnego AKP-UE.
