4.5.2011 B7-0293/2011 PROJEKT REZOLUCJI złożony w odpowiedzi na pytanie wymagające odpowiedzi ustnej B7-0214/2011
zgodnie z art. 115 ust. 5 Regulaminu
w sprawie umowy o wolnym handlu między UE a Indiami
Franziska Keller
,
Yannick Jadot
,
Karima Delli
,
Judith Sargentini
,
Raül Romeva i Rueda
w imieniu grupy politycznej Verts/ALE
PE465.599v01-00 B7‑0293/2011 Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie umowy o wolnym handlu między UE a Indiami
Parlament Europejski,
– uwzględniając swoją rezolucję z dnia 26 marca 2009 r. w sprawie umowy o wolnym handlu między UE a Indiami ( 2008/2135(INI) ),
– uwzględniając ocenę wpływu umowy o wolnym handlu między UE a Republiką Indii na zrównoważony handel (z dnia 18 maja 2009 r.) oraz dokument przedstawiający stanowisko służb Komisji w sprawie tej oceny (z marca 2010 r.),
– uwzględniając decyzję Światowej Organizacji Handlu (WTO) dotyczącą Porozumienia w sprawie handlowych aspektów praw własności intelektualnej (TRIPS) i zdrowia publicznego, przyjętą dnia 29 listopada 2005 r.,
– uwzględniając konkluzje Rady w sprawie roli UE w ochronie zdrowia na świecie, w szczególności ich ust. 16 lit. a) i art. 18 lit. c),
– uwzględniając konkluzje Rady w sprawie spójności polityki na rzecz rozwoju,
– uwzględniając swoją rezolucję z dnia 12 lipca 2007 r. w sprawie Porozumienia w sprawie handlowych aspektów praw własności intelektualnej (TRIPS) i dostępu do leków,
– uwzględniając swoją rezolucję z dnia 6 kwietnia 2011 r. w sprawie przyszłości europejskiej polityki inwestycji międzynarodowych,
– uwzględniając uaktualnione wytyczne OECD w sprawie przedsiębiorstw wielonarodowych oraz Trójstronną deklarację zasad dotyczących przedsiębiorstw wielonarodowych i polityki społecznej Międzynarodowej Organizacji Pracy (MOP),
– uwzględniając art. 207 ust. 3 oraz art. 208 i 218 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,
– uwzględniając art. 115 ust. 5 oraz art.110 ust. 2 Regulaminu,
A. mając na uwadze, że w ciągu ostatnich dziesięciu lat UE uczestniczyła w coraz większej liczbie dwustronnych negocjacji handlowych z najrozmaitszymi krajami; mając na uwadze, że w 2007 r. UE rozpoczęła negocjacje w sprawie umowy o wolnym handlu z Indiami, która ma być najbardziej znaczącą umową o wolnym handlu, negocjowaną do tej pory przez UE, i która obejmuje oprócz innych kwestii postanowienia dotyczące daleko posuniętej liberalizacji towarów i usług, włączenia porozumienia w sprawie barier technicznych w handlu (TBT), systemu płatności jednolitych, inwestycji, konkurencji, praw własności intelektualnej, jak również zamówień publicznym ,
B. mając na uwadze, że Indie są uważane za kraj rozwijający się o stosunkowo wysokich przychodach, w którym występuje bardzo niezrównoważony podział bogactw i dochodów i w którym nadal ogromna liczba mieszkańców żyje poniżej progu ubóstwa, a także występują mocno dyskryminowane grupy, takie jak dalitowie i adiwasi; mając na uwadze, że według raportu o rozwoju społecznym, sporządzonego w ramach Programu Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju na lata 2007/2008 r. Indie zajmują 128. miejsce (spośród 177 krajów) pod względem wskaźnika rozwoju społecznego, w porównaniu z innymi krajami mieszka tam największa na świecie liczba ubogich, 35% społeczeństwa indyjskiego utrzymuje się za mniej niż 1 USD dziennie, a 80% – za mniej niż 2 USD dziennie; mając na uwadze, że pod względem wskaźnika ubóstwa ludności dla krajów rozwijających się Indie zajmują 62. miejsce spośród 108 krajów rozwijających się, dla których wskaźnik ten został obliczony; mając na uwadze, że Indie zajmują 129. miejsce na liście krajów uszeregowanych według dochodu na jednego mieszkańca; mając na uwadze, że Indie charakteryzują się jednym z najwyższych wskaźników wykorzystywania pracy dzieci,
C. mając na uwadze, że stosunki między UE a Indiami w zakresie handlu towarami są obecnie objęte ogólnym systemem preferencji (GSP), którego należy zaniechać jedynie na rzecz innego systemu, pod warunkiem zachowaniu uprawnień obu stron w zakresie kształtowania krajowej polityki i przepisów,
D. mając na uwadze, że umowa o wolnym handlu powinna mieć na celu zapewnienie obu stronom znacznego wzrostu dobrobytu poprzez zmniejszanie zarówno ubóstwa, jak i ubożenia, zmniejszanie różnic między ubogimi i bogatymi, dostęp do opieki zdrowotnej i edukacji, zapewnienie równości płci, przestrzegania praw człowieka i dobrych warunków życia, łagodzenie skutków zmiany klimatu, zatrzymanie wyczerpywania zasobów, zabezpieczenie sektora finansowego przed nieskrępowanym kapitalizmem, a także poprzez torowanie drogi solidnym systemom energetycznym i transportowym oraz unikanie odpadów i zarządzanie nimi, w szczególności wysoce szkodliwymi odpadami elektronicznymi,
E. mając na uwadze, że przeprowadzona w 2008 r. na zlecenie Komisji Europejskiej ocena wpływu na zrównoważony rozwój wykazała nieprzekonujące dane dotyczące wzrostu gospodarczego w następstwie zawarcia umowy o wolnym handlu między UE a Indiami – świadczące o dodatkowym wzroście indyjskiej gospodarki o 0,3% w krótkim okresie i o wzroście o 1,6% w długim okresie, przy czym nie stwierdzono wzrostu dobrobytu po stronie UE – a także powiększające się problemy w wielu innych obszarach, takich jak poziom emisji, zanieczyszczenie powietrza i klimat; mając na uwadze, że w ocenie wpływu umów na zrównoważony rozwój z 2008 r. skupiono się przede wszystkim na wzroście PKB, nie obejmując istotnych obszarów, takich jak przewidywane oddziaływanie na prawa człowieka i zdrowie publiczne; mając na uwadze, że w ocenie wpływu umów na zrównoważony rozwój z 2008 r. nie bierze się pod uwagę wpływu umowy o wolnym handlu na sektor nieformalny w Indiach, stanowiący 90% gospodarki indyjskiej i obejmujący 96-97% wszystkich kobiet pracujących,
F. mając na uwadze, że nowa umowa zawarta między UE a Indiami nie powinna utrudniać integracji regionalnej ani uszczuplać istniejących unijnych systemów preferencyjnych w stosunkach z krajami ościennymi (GSP i GSP +), tym samym destabilizując wstrząsany już konfliktami region,
G. mając na uwadze, że umowa o wolnym handlu nie powinna w żaden sposób zagrażać dalszemu dążeniu do opartego na zasadach, wielostronnego systemu handlu jako najbardziej odpowiednich ram dla sprawiedliwego i zrównoważonego handlu,
H. mając na uwadze, że umowa o wolnym handlu między UE a Indiami nie powinna w żaden sposób uniemożliwiać stronom pełnego wykorzystywania deklaracji z Ad-Dauhy w sprawie porozumienia TRIPS i zdrowia publicznego, przyjętej przez WTO w dniu 14 listopada 2001 roku; mając na uwadze, że wszystkie kraje powinny mieć możliwość wykorzystywania wszelkich odpowiednich zabezpieczeń i elastycznych zasad na mocy porozumienia TRIPS w celu promowania dostępu do leków po przystępnych cenach i nie powinny – w ramach zobowiązań wynikających z umowy o wolnym handlu – być zmuszone do wprowadzania bardziej rygorystycznych poziomów ochrony własności intelektualnej, niż te dostępne na mocy porozumienia TRIPS, które mogłyby opóźnić konkurencję w sektorze leków generycznych i szkodzić korzystaniu z zabezpieczeń i elastycznych zasad dostępnych w ramach porozumienia TRIPS,
I. mając na uwadze, że powodzenia i trwałość programów zdrowotnych zależy w dużej mierze od ciągłej dostępności niedrogich, wysokiej jakości leków generycznych; biorąc pod uwagę kluczową rolę Indii jako dostawcy takich produktów; a także zważywszy na stwierdzony szkodliwy wpływ przepisów dotyczących ochrony własności intelektualnej w ramach TRIPS plus w odniesieniu do dostępności leków generycznych,
J. mając na uwadze, że Indie nie podpisały układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej; mając na uwadze, że Grupa Dostawców Jądrowych zniosła embargo na indyjski handel materiałami jądrowymi;
K. mając na uwadze, że negocjowanie umowy tych rozmiarów, co umowa o wolnym handlu, powinno obejmować wszystkie właściwe dyrekcje generalne Komisji, takie jak DG ds. Handlu, DEVCO, ENVI i SANCO,
1. uważa, że w polityce handlowej UE powinna przede wszystkim dążyć do wzmocnienia wielostronnego systemu handlowego opartego na zasadach; w związku z tym podkreśla, że wszelkim dwustronnym umowom handlowym musi przyświecać ten ogólny cel; wzywa UE i Indie do kontynuowania ostrożnego podejścia na każdym etapie negocjowania dwustronnej umowy o wolnym handlu, zamiast dążenia do pospiesznego zawarcia umowy, która może narazić duże społeczności na większe nierówności, zmianę klimatu i utratę politycznego pola manewru; podkreśla, że umowa o wolnym handlu nie powinna zakładać zmian legislacyjnych ani w Europie, ani w Indiach;
2. przypomina negocjatorom, że w umowie o wolnym handlu liberalizacja jest wzajemna i ma wpływ na obie strony, zwłaszcza w takich sektorach, które – z przyczyn wynikających z polityki handlowej i gospodarczej każdej ze stron – zostały zabezpieczone przed największymi międzynarodowymi konkurentami, takimi jak zamówienia rządowe oraz szereg sektorów usług, w tym kancelarie prawne i biura rachunkowe;
3. wyraża zaniepokojenie z powodu tworzenia międzynarodowych monopoli, wywołanego liberalizacją bez odpowiedniego wprowadzenia zasad;
Kwestie dotyczące inwestycji
4. jest poważnie zaniepokojony, że Komisja nie wstrzymała się z przedłożeniem Radzie swego projektu – w sprawie mandatu negocjacyjnego, dotyczącego rozdziału o ochronie inwestycji – do momentu, aż PE przyjmie swoje sprawozdanie w sprawie przyszłej polityki inwestycyjnej, i oczekuje znaczących konsultacji w sprawie mandatu oraz podczas negocjacji jako sposobu na odpowiednie zaangażowanie Parlamentu w kształtowaniu przyszłej polityki inwestycyjnej UE;
5. jest zaniepokojony, że przygotowany przez Komisję projekt mandatu do negocjowania inwestycji z Indiami, a zwłaszcza jego zawężony cel, szeroka definicja pojęcia inwestycji, nieokreślone stosowanie norm ochrony, włączenie tzw. klauzuli ochronnej, brak uwzględnienia norm społecznych i środowiskowych oraz zaproponowanie niewielkich zmian systemu rozstrzygania sporów są niezgodne z rezolucją Parlamentu w sprawie przyszłej polityki inwestycyjnej UE, która wezwała do społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw jako zasadniczego elementu każdego rozdziału poświęconego inwestycjom, do podania jasnych definicji pojęcia inwestora i standardów ochrony inwestorów, do oceny wspomnianej klauzuli ochronnej oraz do takiej zmiany systemów rozstrzygania sporów, aby strony miały możliwość odwołania się, inwestorzy musieli wyczerpać lokalne środki odwoławcze, a poszkodowane osoby trzecie miały możliwość korzystania z raportów amicus curiae ;
6. w związku z tym zwraca się do Komisji o dostosowanie jej mandatu dotyczącego inwestowania do stanowiska Parlamentu poprzez zapewnienie jasnej definicji inwestycji – z wyłączeniem aktywów niematerialnych, takich jak własność intelektualna lub wartość firmy w stopniu, w jakim została nabyta odpłatnie (tzw. goodwill) – określającej standardy ochrony inwestorów, w tym normy społeczne i środowiskowe, przy zaproponowaniu daleko idących zmian w zakresie praktyki rozstrzygania sporów inwestycyjnych, włącznie z wyraźnym zapisem dotyczącym prawa do regulacji, oraz poprzez podkreślenie, że celem umowy o wolnym handlu z Indiami jest wspieranie inwestycji, które są zrównoważone, odbywają się z poszanowaniem środowiska naturalnego i zachęcają do dobrej jakości warunków pracy;
7. zwraca się do Komisji o zadbanie, aby przepisy dotyczące ochrony inwestycji i własności intelektualnej nie naruszały zdolności stron do wydawania licencji przymusowych ani realizowania innych strategii politycznych z zakresu ochrony zdrowia oraz do regulacji w interesie publicznym, albo też o wprowadzenie innych elastycznych środków zawartych w porozumieniu TRIPS, takich jak wyjątki od nakazów lub ograniczanie środków zaradczych (art. 44);
8. wzywa Komisję do wyłączenia z zakresu umowy mechanizmu rozstrzygania sporów między inwestorami a państwem, ponieważ upoważnia on inwestorów drugiej strony do podejmowania działań prawnych przeciwko rządom Indii lub UE, gdy tymczasem krajowi inwestorzy mają dostęp wyłącznie do sądów krajowych tak w UE, jak i w Indiach, a także ponieważ może to osłabić inicjatywy polityczne w całej Europie od poziomu lokalnego do poziomu europejskiego w zakresie przepisów dotyczących ochrony środowiska oraz ustawodawstwa społecznego lub podatkowego, narażając europejskich podatników na ryzyko wydawania milionów euro tytułem kosztów sądowych;
9. wyraża zaniepokojenie wnioskiem Komisji w sprawie wprowadzenia dyscypliny w zakresie wymogów dotyczących wydajności, wykraczającej poza to, co jest wymagane w ramach WTO, z uwagi na ryzyko utrudnienia dążenia Indii do wspierania uprzemysłowienia i rozwoju poprzez zobowiązania nakładane na inwestorów zagranicznych, takie jak wykorzystywanie lokalnej siły roboczej oraz środków produkcji lub obowiązkowy transfer technologii;
10. wyraża zaniepokojenie wnioskiem Komisji w sprawie swobodnego przepływu środków finansowych odnoszących się do inwestycji, mogącego ograniczyć zdolność Indii oraz UE do stosowania kontroli kapitałowej oraz innych ograniczeń mających na celu zapobieganie kryzysom finansowym oraz ich łagodzenie i niezgodnego z orzeczeniem ETS, który uznał podobne klauzule zawarte w dwustronnych umowach inwestycyjnych za sprzeczne z prawem UE;
Kwestie dotyczące usług
11. opowiada się za ostrożnym podejściem w sprawie liberalizacji usług; uważa wykaz pozytywny za najdogodniejsze narzędzie w odniesieniu do usług i zwraca się do Komisji o wyłączenie z zakresu liberalizacji usług użyteczności publicznej, takich jak zaopatrzenie w wodę pitną; ostrzega przed agresywnym podejściem w zakresie usług prawnych i księgowych, a także finansowych i handlowych; oczekuje, że Komisja zapewni wyraźne wyłączenie z zakresu umowy także spekulacyjnych instrumentów finansowych;
Kwestie dotyczące przemysłu samochodowego
12. zaleca równie ostrożne podejście w sektorze samochodowym; uznaje prawo Indii do ochrony na obecnym etapie rozwoju ich „raczkującego” przemysłu samochodowego; wzywa Komisję, aby przed otwarciem rynku samochodowego UE dla producentów zagranicznych jasno określiła strategię przemysłową UE w sektorze motoryzacyjnym; apeluje do obu stron, aby rozwijały technologiczne partnerstwo na rzecz rozwoju środków transportu, które są bardziej zrównoważone niż indywidualne korzystanie z samochodu na gęsto zaludnionych obszarach, takich jak indyjskie ośrodki miejskie, łącznie z lepszym dostępem do rynku części do pojazdów elektrycznych;
Kwestie dotyczące zamówień rządowych
13. wzywa Komisję do przestrzegania subfederalnej struktury władzy w Indiach w zakresie zamówień publicznych oraz do zaprzestania wywierania nacisków na stronę indyjską, aby otworzyła swój rynek zamówień publicznych; przypomina, że skuteczność zamówień jest wtórnym celem polityki dla kraju rozwijającego się, jakim są Indie, a zamówienia stanowią przede wszystkim narzędzie polityki do podziału dochodów publicznych w zależności od wymogów spójności regionalnej i nakazów wynikających z lokalnego rozwoju technologicznego;
Kwestie dotyczące praw własności intelektualnej
14. z zadowoleniem przyjmuje zdecydowane zobowiązanie Indii do ustanowienia rzetelnego systemu praw własności intelektualnej i stosowania elastycznych zasad dotyczących TRIPS w ramach przepisów prawa międzynarodowego i krajowego celem wywiązania się ze zobowiązań Indii w zakresie zdrowia publicznego, zwłaszcza pod względem dostępu do leków; zachęca do wdrażania i egzekwowania tego systemu w terenie przy jednoczesnym zachowaniu dostępu do leków;
15. wzywa Komisję i odpowiednie władze Indii, aby – w działaniach ukierunkowanych na walkę z podrabianiem towarów, w szczególności na zwalczanie leków podrobionych, które są szkodliwe dla zdrowia pacjentów i dla przemysłu farmaceutycznego – dokładnie określiły, co dotyczy produktów niższej jakości i wymaga przyjęcia środków ochrony zdrowia publicznego i co jest związane z naruszaniem praw własności intelektualnej, w celu uniknięcia przepisów o nadmiernie szerokim zakresie, które utrudniałyby dostęp do leków;
16. wzywa Komisję do wyłączenia z umowy sformułowań przewidujących wyłączność danych; żadna ze stron nie powinna być zmuszona do zmiany istniejących systemów, aby zapewnić ochronę danych z badań klinicznych, generowanych przez firmy farmaceutyczne w celu uzyskania zgody na wprowadzanie do obrotu nowych leków; Indie w szczególności nie powinny musieć wprowadzać żadnego terminu dotyczącego wyłączności danych, biorąc pod uwagę wpływ, jaki miałoby to na dostęp do leków generycznych w Indiach i we wszystkich krajach rozwijających się;
Kwestie dotyczące rolnictwa i energetyki
17. wzywa strony do pełniejszego uwzględnienia wpływu zmiany użytkowania terenu na jakość gleby i wody oraz w przeważającym stopniu żeńskiej siły roboczej ze względu na środki służące liberalizacji; ostrzega przed problemami z gospodarstwami rodzinnymi w sektorze mleczarskim zarówno w Indiach, jak również w Europie;
18. przypomina o przewidywanym wzroście zapotrzebowania na energię w następstwie wzrostu wymiany handlowej i zachęca strony do wypracowania wspólnego i dostępnego cenowo planu zaopatrzenia w energię zgodnie z koniecznością ograniczenia emisji gazów cieplarnianych i wymogami związanymi ze zmianą klimatu;
Kwestie dotyczące energii jądrowej
19. przypomina, że na skutek decyzji Grupy Dostawców Jądrowych z 2008 r., dotyczącej przepisu o objęciu zwolnieniem Indii, Chiny zaoferowały Pakistanowi podobny wywóz technologii jądrowej; głęboko ubolewa nad stanowiskiem przyjętym w 2010 r. przez wielu europejskich przywódców – mianowicie przez prezydenta Francji Nicolasa Sarkozy´ego i kanclerz Niemiec Angelę Merkel – opowiadających się za przyznaniem Indiom pełnego członkostwa w Grupie Dostawców Jądrowych; wzywa państwa członkowskie UE do rezygnacji z idei przystąpienia Indii do tej grupy przed posiedzeniem grupy w czerwcu 2011 r. w Holandii, ponieważ wzmocniłoby to i sformalizowało podwójne standardy, poważnie osłabiając międzynarodowe działania zmierzające do nierozprzestrzeniania broni jądrowej i rozbrojenia jądrowego zgodnie z planem działania uzgodnionym na konferencji przeglądowej Grupy Dostawców Jądrowych w 2010 r.; wzywa państwa członkowskie UE do cofnięcia decyzji z 2008 r. o objęciu zwolnieniem Indii i do przyznania Indiom praw członkowskich w Grupie Dostawców Jądrowych w przypadku podpisania, ratyfikowania i wdrożenia przez ten kraj wszystkich stosownych międzynarodowych norm dotyczących nierozprzestrzeniania broni jądrowej i rozbrojenia, takich jak układ o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej (NPT), traktat o całkowitym zakazie prób jądrowych (CTBT) i traktat o zakazie produkcji materiałów rozszczepialnych dla broni jądrowej i cywilnych jądrowych instalacji wybuchowych (FMCT);
Kwestie dotyczące oceny wpływu na zrównoważony rozwój oraz rozdziału dotyczącego zrównoważonego rozwoju
20. podkreśla, że strategia handlowa UE musi być prowadzona z pełnym poszanowaniem zasad i celów polityki zewnętrznej Unii, a zatem musi przyczyniać się do wspierania zrównoważonego rozwoju, wolnego i uczciwego handlu, wyeliminowania ubóstwa oraz ochrony praw człowieka, w szczególności praw dziecka;
21. ponownie wyraża przekonanie, że prawnie wiążące klauzule praw człowieka muszą znaleźć się we wszystkich umowach międzynarodowych zawartych przez UE, włącznie z jasnym i precyzyjnym mechanizmem konsultacji wzorowanym na art. 96 umowy z Kotonu; podkreśla, że takie samo podejście polegające na systematycznym wprowadzaniu wspomnianych klauzuli powinno również być stosowane do tych umów na poziomie rozdziałów poświęconych zrównoważonemu rozwojowi;
22. wyraża ubolewanie z powodu ograniczonego zakresu dotychczasowej oceny wpływu na zrównoważony rozwój umowy o wolnym handlu z Indiami i występuje o szybkie przeprowadzenie oceny/ dalszych badań w kwestiach praw człowieka, prawa do żywności i zdrowia publicznego, indyjskiego sektora nieformalnego oraz zgodności przewidywanych działań sprzyjających liberalizacji z realizacją milenijnych celów rozwoju;
23. jest zbulwersowany faktem, że ocena wpływu na zrównoważony rozwój nie uwzględniła tego, iż indyjski rynek pracy jest w przeważającym stopniu zdominowane przez sektor nieformalny, co dotyczy też prawie całej żeńskiej siły roboczej; ostrzega, że liberalizacja usług w zakresie dystrybucji może znacznie naruszyć struktury podstawowych dochodów w rodzinie, narażając dużą części mieszkańców miast na wzrost ubóstwa; występuje, aby przed sfinalizowaniem rozdziału dotyczącego usług przygotować w tej kwestii nową ocenę wpływu;
24. ponownie wyraża przekonanie, że rzetelny i możliwy do wyegzekwowania rozdział poświęcony zrównoważonemu rozwojowi, dotyczący między innymi wykonalnych zobowiązań i współpracy w kluczowych kwestiach ochrony środowiska i programu godnej pracy, przy odpowiednim uwzględnieniu podstawowych norm pracy MOP oraz wielostronnych umów środowiskowych (MEA), powinien też obejmować wspólnie uzgodniony mechanizm monitorowania; uważa, że wspomniany rozdział nie może być skrócony z powodu ograniczonych korzyści płynących z innych rozdziałów umowy, stanowiąc dorobek umów UE z krajami trzecimi i będąc nieodłączną częścią efektu końcowego;
25. zwraca uwagę na coraz większą liczbę organizacji społeczeństwa obywatelskiego w Europie i Indiach, które skarżą się na brak przejrzystości i wadliwe procesy konsultacji podczas negocjowania umów o wolnym handlu; zauważa, że Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny wydaje się obecnie podzielać te obawy; wzywa Komisję do konsultacji ze wszystkimi interesariuszami społecznymi na równych zasadach oraz do prowadzenia negocjacji w sposób przejrzysty i sprzyjający włączeniu społecznemu;
26. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji oraz rządom i parlamentom państw członkowskich, a także rządowi i parlamentowi Indii.
