PROGRAM
WSPÓLNE POSIEDZENIE KOMISJI
z inicjatywy Parlamentu Europejskiego i parlamentu Czech
POSTĘP
W ZAKRESIE PRZESTRZENI WOLNOŚCI, BEZPIECZEŃSTWA I SPRAWIEDLIWOŚCI
Poniedziałek 19 stycznia 2009 r., w godz. 15.00 - 18.30 oraz
wtorek 20 stycznia 2009 r., w godz. 9.30 - 13.00
Parlament Europejski, Bruksela
Sala József Antall 4 Q 2
Wprowadzenie
Od wejścia w życie traktatu amsterdamskiego parlamenty krajowe i Parlament Europejski spotykają się w celu omówienia zagadnień związanych ze stworzeniem przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości (PWBiS). W ciągu minionych trzech lat komisja LIBE we współpracy z parlamentem państwa członkowskiego sprawującego prezydencję UE organizowała także oficjalne wspólne posiedzenia komisji. Posiedzenia te okazują się bardzo udane, ponieważ dają posłom do Parlamentu Europejskiego i do parlamentów krajowych możliwość omówienia zmian instytucjonalnych i politycznych w ramach PWBiS, które są szczególnie ważne dla obywateli Europy.
W związku z powyższym wspólne posiedzenie komisji będzie stanowiło okazję do przeprowadzenia oceny wdrażania programu haskiego oraz do rozpoczęcia debaty na temat przygotowań kolejnego wieloletniego programu w zakresie przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości. Szczególna uwaga zostanie zwrócona zwłaszcza na obywatelstwo Unii, przy wykorzystaniu, jako podstawy, piątego sprawozdania Komisji Europejskiej
Sprawozdanie Komisji, Piąte sprawozdanie na temat obywatelstwa Unii (1 maja 2004 r. – 30 czerwca 2007 r.), COM (2008) 85 z 15.2.2008.
.
Ponadto będzie rozważany jeden szczególny aspekt europejskiego obywatelstwa: swoboda przemieszczania się obywateli UE i członków ich rodzin. Jednym z najważniejszych zjawisk w tej dziedzinie było wejście w życie dyrektywy 2004/38 w sprawie prawa obywateli Unii i członków ich rodzin do swobodnego przemieszczania się i pobytu na terytorium państw członkowskich
Dz.U. L 158 z 30.4.2004, str. 77–123.
. Prawidłowe wdrażanie tej dyrektywy stanowi absolutny priorytet dla instytucji UE i państw członkowskich. Analiza prac wdrożeniowych Komisji Europejskiej i Parlamentu Europejskiego oraz parlamentów krajowych zostanie poddana pod dyskusję na przedmiotowym wspólnym posiedzeniu komisji.
Unia Europejska ma dziś zdecydowany wpływ na codzienne życie obywateli UE. Powszechnie znana jest zasada, że aby demokracja mogła dobrze funkcjonować, opinia publiczna i zorganizowane społeczeństwo obywatelskie muszą być należycie informowane o działaniach rządu. Ułatwia to debatę o ważnych sprawach i stanowi podstawę odpowiedzialności władz publicznych. Przejrzystość i prawo obywateli do informacji są powszechnie uznawane za najskuteczniejszy sposób zwalczania i zapobiegania korupcji. Na szczeblu UE jest jednak nadal miejsce na ulepszenia celem zwiększenia otwartości instytucji i wiedzy obywateli na temat działań UE. Właśnie z tego powodu podczas wspólnego posiedzenia komisji specjalna uwaga zostanie zwrócona na przejrzystość procesów podejmowania decyzji w UE i w państwach członkowskich.
Mając na uwadze, że obywatelstwo Unii, swoboda przemieszczania się i dostęp do dokumentów stanowią trzy ważne filary demokratycznego i nastawionego na obywateli europejskiego społeczeństwa, niezwykle istotne jest wysłuchanie opinii posłów do PE i do parlamentów krajowych. Są oni przecież głównymi odbiorcami wniosków obywateli i odgrywają ważną rolę w kształtowaniu praw i polityk w UE.
Ogólnie rzecz ujmując, każda z sesji wspólnego posiedzenia komisji będzie się koncentrować na:
– aktualnym stanie przedmiotowych polityk,
– sposobie, w jaki sytuacja będzie i/lub powinna się rozwijać w ciągu najbliższych kilku lat,
– wymianie krajowych najlepszych praktyk w celu ożywienia debaty na szczeblu UE,
– sposobach wzmocnienia współpracy między parlamentami krajowymi i Parlamentem Europejskim w konkretnych sprawach związanych z przestrzenią wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości oraz na sposobach umocnienia bezpośredniego dialogu między Parlamentem Europejskim i parlamentami krajowymi.
Propozycje i tematy poruszone podczas posiedzenia będą stanowiły zasadniczy składnik dorocznej debaty w Parlamencie Europejskim przewidzianej w art. 39 traktatu UE. Debata ta zakończy się przyjęciem przez Parlament Europejski rezolucji w sprawie przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości w marcu 2009 r.
PRAKTYCZNE WSKAZÓWKI DOTYCZĄCE DEBATY
• Wystąpienia rozpoczynające każdą sesję będą ograniczone do 10 minut.
• Czas wypowiedzi zostanie ograniczony do trzech minut na jedną wypowiedź lub pytanie, tak aby umożliwić jak największej liczbie posłów zabranie głosu podczas dyskusji.
• Posłów, którzy chcą zabrać głos, uprzejmie uprasza się o poinformowanie o tym przewodniczącego ze wskazaniem swojego nazwiska i parlamentu na specjalnym arkuszu. Głos zostanie udzielony posłom według kolejności zgłoszeń, przy czym po dwóch posłach do parlamentów krajowych występować będzie jeden poseł do Parlamentu Europejskiego itd.
• Osoby pragnące uzupełnić swoje wystąpienia mogą uczynić to w formie pisemnej, składając wcześniej odpowiedni dokument (najlepiej w języku angielskim lub francuskim) w sekretariacie (e-mail: ip-libe@europarl.europa.eu ). Dokumenty te zostaną rozdane podczas posiedzenia.
• Dokumenty na posiedzenie będą stopniowo umieszczane na stronie:
http://www.europarl.europa.eu/webnp/cms/lang/en/pid/11 .
WAŻNA INFORMACJA DLA OSÓB CHCĄCYCH UCZESTNICZYĆ WE WSPÓLNYM POSIEDZENIU KOMISJI
Seminarium jest otwarte dla publiczności. Jednak ze względów bezpieczeństwa uczestnicy niemający identyfikatora Parlamentu Europejskiego muszą uprzednio uzyskać przepustkę. W sprawie uzyskania przepustki należy skontaktować się z sekretariatem ( ip-libe@europarl.europa.eu ) do 12 stycznia 2009 r. Należy podać pełne imię i nazwisko, adres i datę urodzenia. W przypadku braku tych informacji służba bezpieczeństwa nie wyda przepustek.
Poniedziałek, 19 stycznia 2009 r.
15.00–15.15 SESJA OTWIERAJĄCA
Powitanie przez Gérarda DEPREZA, przewodniczącego Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych Parlamentu Europejskiego, Petra KRILLA, wiceprzewodniczącego Komisji Spraw Europejskich czeskiej Izby Poselskiej oraz Luděka SEFZIGA, przewodniczącego Komisji Spraw Europejskich czeskiego Senatu.
15.15–17.00 SESJA 1
DEBATA ORIENTACYJNA W SPRAWIE PRZYSZŁEGO WIELOLETNIEGO PROGRAMU W PRZESTRZENI WOLNOŚCI, BEZPIECZEŃSTWA I SPRAWIEDLIWOŚCI
Przewodniczący: Gérard DEPREZ, przewodniczący Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych Parlamentu Europejskiego
Wprowadzenie: Jacques BARROT, wiceprzewodniczący Komisji Europejskiej, odpowiedzialny za sprawy wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości
15.30–15.50 Wystąpienia
Tomáš GRULICH, członek Komisji Spraw Europejskich czeskiego Senatu
Johan PEHRSON, członek Komisji Sprawiedliwości parlamentu Szwecji
15.50–17.00 Dyskusja
W lipcu 2008 r. Komisja Europejska zakończyła ocenę wdrażania programu haskiego
Komunikat Komisji do Rady i Parlamentu Europejskiego – Sprawozdanie z realizacji programu haskiego za rok 2007, COM (2008) 373.
. Proces określania priorytetów dla zbliżającego się wieloletniego programu w przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości na lata 2010–2014 został rozpoczęty i uwzględni problemy napotkane podczas wdrażania programów z Tampere i Hagi oraz wkład w postaci dorocznej debaty Parlamentu Europejskiego na temat przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości.
Parlament Europejski i parlamenty krajowe będą mogły kontynuować dialog w sprawie priorytetów na lata 2010–2014 oraz określić strategiczne priorytety w zakresie imigracji, azylu i integracji. Wynik tej sesji znajdzie swoje odzwierciedlenie w rezolucji PE w sprawie przyszłości przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości oraz zostanie uwzględniony w komunikacie Komisji w sprawie przyszłego programu wieloletniego.
17.00–18.30 SESJA 2
OBYWATELSTWO EUROPEJSKIE I SWOBODA PRZEMIESZCZANIA SIĘ OBYWATELI EUROPEJSKICH I CZŁONKÓW ICH RODZIN
Przewodniczący: Petr KRILL, wiceprzewodniczący Komisji Spraw Europejskich czeskiej Izby Poselskiej
17.00–17.20 Wystąpienia
Adina Ioana VĀLEAN
Sprawozdawczyni sprawozdania z inicjatywy własnej dotyczącego Wykonania dyrektywy 2004/38/WE w sprawie prawa obywateli Unii i członków ich rodzin do swobodnego przemieszczania się i pobytu na terytorium państw członkowskich (INI 2008/2184).
, członkini Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych Parlamentu Europejskiego
Urszula GACEK
Sprawozdawczyni sprawozdania z inicjatywy własnej dotyczącego Problemów i perspektyw obywatelstwa europejskiego (INI 2008/2234).
, członkini Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych Parlamentu Europejskiego
17.20–18.30 Dyskusja
Obywatelstwo europejskie jest automatycznie przyznawane każdej osobie mającej przynależność państwa członkowskiego. Bycie obywatelem UE oznacza korzystanie ze wszystkich praw nadanych przez Traktat, w tym z prawa do przemieszczania się i swobodnego zamieszkiwania na obszarze UE. Fakty są takie, że coraz więcej obywateli europejskich studiuje, pracuje i mieszka w państwie członkowskim, którego nie są obywatelami. Obywatele europejscy powinni wiedzieć, jakie są konsekwencje posiadania obywatelstwa europejskiego, jakie wiążą się z nim korzyści, a także jakie prawa i obowiązki.
Podczas tej sesji zostanie poruszona kwestia podstawowych praw obywatelskich, a mianowicie prawa do przemieszczania się i pobytu na terytorium UE (art. 18 traktatu WE oraz art. 45 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej), prawa głosowania i kandydowania w wyborach do Parlamentu Europejskiego i w wyborach lokalnych w państwie członkowskim miejsca zamieszkania (art. 19 traktatu WE), prawa do ochrony dyplomatycznej i konsularnej na terytorium państw trzecich (art. 20 traktatu WE), prawa petycji do Parlamentu Europejskiego (PE) i prawa zwracania się do Rzecznika Praw Obywatelskich (art. 21 traktatu WE). Dyrektywa 38/2004 łączy w jeden instrument złożony zbiór praw (dwa rozporządzenia i dziewięć dyrektyw) oraz bogate orzecznictwo Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w sprawie prawa wjazdu i pobytu obywateli Unii. Dyrektywa ogranicza formalności dla obywateli Unii i ich rodzin, w tym „zarejestrowanych partnerów” (na przykład znosząc system dokumentów pobytowych dla obywateli Unii), i zapewnia lepszą ochronę przed ograniczeniami prawa do swobodnego przemieszczania się.
***
19.00 Kolacja
Restauracja poselska, budynek ASP, parter
Wtorek, 20 stycznia 2008 r.
9.30–11.10 SESJA 3
KRYTYCZNE ASPEKTY WNIOSKU DOTYCZĄCEGO ZMIANY ROZPORZĄDZENIA NR 1049/2001 W SPRAWIE PUBLICZNEGO DOSTĘPU DO DOKUMENTÓW UE
Przewodniczący: Luděk SEFZIG, przewodniczący Komisji Spraw Europejskich czeskiego Senatu
9.30–10.00 Wystąpienia
Alexandr VONDRA, wicepremier Czech reprezentujący prezydencję Rady Unii Europejskiej
Michael CASHMAN
Sprawozdawca wniosku dotyczącego zmiany rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji.
, członek Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych Parlamentu Europejskiego
Margot WALLSTRÖM, wiceprzewodnicząca Komisji Europejskiej odpowiedzialna za stosunki instytucjonalne i strategie komunikacji społecznej
10.00–11.10 Dyskusja
Zgodnie z art. 1 akapit drugi Traktatu o Unii Europejskiej instytucje i organy Wspólnoty muszą podejmować decyzje z możliwie najwyższym poszanowaniem zasady otwartości i jak najbliżej obywateli. Art. 255 traktatu WE ustanawia zasadę, zgodnie z którą obywatele UE i osoby mające miejsce zamieszkania w państwie członkowskim mają prawo dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji. Prawo dostępu do dokumentów zostało uznane za prawo podstawowe w art. 42 unijnej karty praw podstawowych. Zasada i wyjątki mające zastosowanie do podstawowego prawa dostępu do dokumentów UE zostały szczegółowo uregulowane w rozporządzeniu nr 1049/2001
Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji, które ma zastosowanie od dnia 3 grudnia 2001 r., Dz.U. L 145 z 31.5.2001, str. 43.
w sprawie przejrzystości. W czasie gdy rozporządzenie było przyjmowane, dominował klimat polityczny sprzyjający większej przejrzystości i, ogólnie rzecz biorąc, rozporządzenie sprawdziło się. Jednak w czasie jego wdrażania stało się jasne, że w kontekście wniosków przedłożonych przez Parlament Europejski w 2006 r.
Sprawozdanie Michaela Cashmana zawierające zalecenia dla Komisji w sprawie dostępu do dokumentów instytucji, ( 2004/2125(INI) ), A6-0052/2006 .
i orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości jest miejsce na ulepszenia. W kwietniu 2008 r. Komisja Europejska przedstawiła wniosek w sprawie zmiany tego rozporządzenia, co niektóre parlamenty krajowe oceniły jako krok wstecz w zakresie przejrzystości. Sesja umożliwi wymianę poglądów na temat tego kontrowersyjnego wniosku.
11.10–12.40 SESJA 4
PRZEJRZYSTOŚĆ PROCESU PODEJMOWANIA DECYZJI W UE
Przewodniczący: Gérard DEPREZ, przewodniczący Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych Parlamentu Europejskiego
11.10–11.30 Wystąpienia
Najlepsze praktyki w dziedzinie przejrzystości w państwach członkowskich
Beatrice ASK, minister sprawiedliwości, Królestwo Szwecji
Kimmo SASI, przewodniczący Komisji Prawa Konstytucyjnego parlamentu Finlandii
Dostęp do dokumentów organów publicznych to zagadnienie, którym muszą zająć się wszystkie rządy i parlamenty państw członkowskich UE. Warto przyjrzeć się państwom członkowskim najbardziej ukierunkowanym na przejrzystość. Ich praktyka mogłaby stanowić źródło inspiracji nie tylko do zmiany rozporządzenia nr 1049/2001 w sprawie publicznego dostępu do dokumentów UE, lecz także do innych praktyk krajowych. Większa przejrzystość procesu podejmowania decyzji na szczeblu UE mogłaby przyczynić się do pokonania obaw związanych z jego legalnością i poprawić w ten sposób wizerunek UE.
11.30–12.30 Dyskusja
Uwagi podsumowujące: P. Nikiforos DIAMANDOUROS, Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich
Jaką inspirację instytucje UE mogą czerpać z najlepszych praktyk państw członkowskich w dziedzinie przejrzystości i dobrego zarządzania?
12.40–13.00 SESJA KOŃCOWA
WNIOSKI I PERSPEKTYWY DOTYCZĄCE OBSZARU WSPÓŁPRACY MIĘDZYPARLAMENTARNEJ
Podsumowanie: Luděk SEFZIG, przewodniczący Komisji Spraw Europejskich czeskiego Senatu, Petr KRILL, wiceprzewodniczący Komisji Spraw Europejskich czeskiej Izby Poselskiej i Gérard DEPREZ, przewodniczący Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych Parlamentu Europejskiego.
***
KONFERENCJA PRASOWA
