Pierwsza z dziesiątki - Słowenia wprowadziła euro
Euro
2007-01-08 - 14:49
Od Nowego Roku walutą Słowenii jest euro
Pierwszego stycznia 2007 roku, w piątą rocznicę wprowadzenia wspólnej unijnej waluty do obiegu, Słowenia jako pierwszy z nowych krajów członkowskich weszła do strefy euro. Za rok, również jako pierwsza z grupy dziesięciu krajów przyjętych w 2004 roku, Słowenia obejmie sześciomiesięczne przewodnictwo w Unii. Pozostałe kraje dopiero czekają na przyjęcie wspólnej waluty. Kiedy dołączą do liczącego teraz już trzynaście państw „klubu euro”?
Pięć lat temu, w dzień Nowego Roku 2002, mieszkańcy dwunastu krajów Unii Europejskiej mogli po raz pierwszy wyjąć z bankomatów świeże banknoty euro z wizerunkami mostów i bram. Choć euro funkcjonowało już od dwóch lat na rynku rozliczeniowym, w świadomości unijnych obywateli zagościło właśnie wtedy, po wprowadzeniu do obiegu. Stopniowo wyparło marki, liry, franki i inne krajowe pieniądze. Europejczycy szybko przyzwyczaili się do wspólnej waluty, wkrótce nawet podawanie starych i nowych cen w sklepach przestało być potrzebne.
Euro w dwa tygodnie
Euro będzie trzecią walutą Słowenii w ciągu ostatnich 15 lat. Jeszcze nie tak dawno Słoweńcy niecierpliwie czekali na Nowy Rok, który przyniósł im własne pieniądze - tolary. Zastąpiły one dinary używane na terenie byłej Jugosławii. W okresie przejściowym w Słowenii funkcjonowały też bony towarowe.
Mennice wybiły 234 miliony słoweńskich monet euro. Na awersie ujrzymy symbole ważne dla słoweńskiej historii. Moneta o nominale 1 euro zawiera podobiznę Primoža Trubara, przywódcy słoweńskiej Reformacji, wydał on pierwszą książkę drukowaną w języku słoweńskim. Na monecie 50 centowej widnieje najwyższy szczyt Słowenii, Triglav. Jest on również elementem godła kraju. Po raz pierwszy, wspólny dla wszystkich monet rewers ukazuje mapę całej Europy.
Premier Janez Jansa nazwał wprowadzenie euro "doskonałą okazją do umieszczenia Słowenii na mapie świata".
Pozostaje mieć nadzieję, że mieszkańcy Słowenii przyzwyczajeni do zmieniającej się zawartości własnych portfeli bez problemu przejdą na nową walutę. Mają na to tylko dwa tygodnie. Od połowy stycznia będzie można już płacić wyłącznie w euro.
Według badań opinii publicznej, Słoweńcy pozytywnie oceniają przyjęcie euro w ich kraju. Ich obawy budzą jedynie możliwe skoki cen wywołane przez niewłaściwe przeliczanie z tolara na euro i zaokrąglanie cen w górę. Z podobnym zjawiskiem mieliśmy do czynienia wcześniej w innych krajach grupy euro.
Jean-Claude Trichet, Szef Europejskiego Banku Centralnego odpowiedzialnego za funkcjonowanie systemu wspólnej waluty podkreślił, iż po przystąpieniu Słowenii, strefa euro będzie liczyć aż 315 milionów obywateli. Liczba ludności posługującej się na co dzień euro przekroczyła tym samym populację Stanów Zjednoczonych.
Co z resztą krajów?
Razem ze Słowenią do grupy euro chciała wejść Litwa, jednak przeszkodził jej w tym poziom inflacji. Według analiz Europejskiego Banku Centralnego i Komisji Europejskiej inflacja na Litwie przekroczyła nieznacznie pułap dopuszczony w Traktacie z Maastricht. Cztery kryteria, jakie musi spełnić kraj chcący przyjąć euro obejmują stabilność cen, politykę budżetową, stabilność kursu waluty i stabilność długoterminowych stóp procentowych. Krajowe prawo musi zostać też przystosowane do wymogów strefy euro - dotyczy to szczególnie roli banku centralnego. Wstępując do Unii wszystkie nowe kraje zobowiązały się do przyjęcia euro od razu po spełnieniu tych kryteriów. Euro powinna wprowadzić również Szwecja. Wśród 27 członków UE tylko Dania i Wielka Brytania uzyskały formalne zwolnienie z obowiązku wprowadzenia wspólnej waluty.
Według raportu EBC i Komisji Europejskiej z grudnia 2006 roku, każdy z krajów oczekujących na wejście do grupy spełnił niektóre z czterech obowiązkowych kryteriów. Zanim jednak mieszkańcy kolejnych, po Słowenii, krajów UE zaczną płacić we wspólnej walucie upłynie co najmniej kilka lat.
Parlament Europejski opowiada się za utrzymaniem ścisłych kryteriów wstępu do strefy euro wyznaczonych w traktacie z Maastricht. Przyjęte w czerwcu 2006 sprawozdanie niemieckiego chadeka Wernera Langena akcentuje konieczność kontrolowania stabilności systemu walutowego UE.
Autor ubiegłorocznego sprawozdania o strefie euro, hiszpański poseł z grupy Europejskiej Partii Ludowej/Europejskich Demokratów, José Manuel García-Margallo y Marfil jest podobnego zdania. Jak w wielu innych dziedzinach najważniejszy jest właściwy moment. Choć przedwczesne wejście któregoś z krajów do Stefy euro mogłoby tylko zaszkodzić, "bez sensu jest opóźnianie tego procesu", podkreśla deputowany.
20070108STO01775 Słowenia: witamy w strefie euro! Europejski Bank Centralny Sprawozdanie PE: Sytuacja w strefie euro w 2006 r. Kandydaci do strefy euro muszą spełniać wszystkie kryteria z Maastricht
PL
1
PHOTO
20070108PHT01777.jpg
PL
2
LINK
http://ec.europa.eu/economy_finance/euro/slovenia/main_en.htm
PL
3
LINK
http://www.ecb.eu/events/conferences/html/euroslovenia.en.html
-//EP//TEXT REPORT A6-2006-0381 0 NOT XML V0//PL
-//EP//TEXT IM-PRESS 20060531IPR08606 0 NOT XML V0//PL
-//EP//DTD IM-PRESS 20050901 STO DOC XML V0//EN
-//EP//STYLESHEET IM-PRESS 20050901 STO DOC XML V0//EN
