P6_TA(2009)0254
Wspólnotowe ramy bezpieczeństwa jądrowego *
A6-0236/2009
Rezolucja legislacyjna Parlamentu Europejskiego z dnia 22 kwietnia 2009 r. w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Rady (Euratom) ustanawiającej wspólnotowe ramy bezpieczeństwa jądrowego ( COM(2008)0790 – C6-0026/2009 – 2008/0231(CNS) )
(Procedura konsultacji)
Parlament Europejski
, –
uwzględniając wniosek Komisji przedstawiony Radzie ( COM(2008)0790 ),
–
uwzględniając art. 31 i 32 Traktatu Euratom, na mocy którego Rada skonsultowała się z Parlamentem ( C6-0026/2009 ),
–
uwzględniając opinię Komisji Prawnej w sprawie proponowanej podstawy prawnej,
–
uwzględniając art. 51 i art. 35 Regulaminu,
–
uwzględniając sprawozdanie Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii oraz opinię Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności ( A6-0236/2009 ),
1.
zatwierdza po poprawkach wniosek Komisji;
2.
zwraca się do Komisji do odpowiednią zmianę jej wniosku, zgodnie z art. 119 ust. 2 traktatu Euratom, oraz do zadbania o przestrzeganie wymogów prawnych dotyczących przyjęcia niniejszego wniosku, przewidzianych w traktacie Euratom, a w szczególności konsultacji z grupą ekspertów na mocy art. 31 traktatu Euratom;
3.
zwraca się do Rady o poinformowanie go w przypadku uznania za stosowne odejścia od tekstu przyjętego przez Parlament;
4.
zwraca się do Rady o ponowne skonsultowanie się z Parlamentem, jeżeli uzna ona za stosowne wprowadzić znaczące zmiany do wniosku Komisji;
5.
zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji.
Tekst proponowany przez Komisję
Poprawka
Poprawka 1
Wniosek dotyczący dyrektywy
Punkt 6 preambuły
(6)
O ile każde
państwo członkowskie ma prawo do swobodnego decydowania
o swoim koszyku energetycznym
, to po okresie refleksji wzrosło zainteresowanie budową nowych obiektów i niektóre państwa członkowskie postanowiły wydać stosowne zezwolenia
.
Co więcej, oczekuje się, że w nadchodzących latach posiadacze zezwoleń będą składać wnioski o przedłużenie okresu istnienia elektrowni jądrowych.
(6)
Każde
państwo członkowskie ma prawo do swobodnego decydowania
o swoim koszyku energetycznym.
Poprawka 2
Wniosek dotyczący dyrektywy
Punkt 7 preambuły
(7)
W związku z tym należy opracować najlepsze praktyki, które będą służyły organom regulacyjnym za wskazówki w procesie podejmowania decyzji dotyczących przedłużenia okresu istnienia obiektów jądrowych.
(7)
Bezpieczeństwo jądrowe leży
w
interesie Wspólnoty, co należy wziąć pod uwagę w przypadku decyzji o zezwoleniu na budowę nowych obiektów lub przedłużeniu działania instalacji jądrowych. W
związku z tym należy opracować najlepsze praktyki, które będą służyły organom regulacyjnym
oraz państwom członkowskim
za wskazówki w procesie podejmowania decyzji dotyczących
zezwolenia na nowe obiekty, jak również
przedłużenia okresu istnienia obiektów jądrowych.
Poprawka 3
Wniosek dotyczący dyrektywy
Punkt 9 preambuły
(9)
Zasada ciągłej poprawy bezpieczeństwa jądrowego wymaga, aby ustanowione systemy zarządzania oraz posiadacze zezwoleń zapewniali
wysoki
poziom bezpieczeństwa ludności.
(9)
Zasada ciągłej poprawy bezpieczeństwa jądrowego wymaga, aby ustanowione systemy zarządzania oraz posiadacze zezwoleń
i podmioty gospodarujące odpadami
zapewniali
możliwie najwyższy
poziom bezpieczeństwa ludności.
Poprawka 4
Wniosek dotyczący dyrektywy
Punkt 10 preambuły
(10)
Podstawy
i
wymogi określone przez Międzynarodową Agencję Bezpieczeństwa Atomowego
(MAEA) stanowią ramy dla praktyk, na których powinny opierać się krajowe wymogi dotyczące bezpieczeństwa. Państwa członkowskie w znacznym stopniu przyczyniły się do udoskonalenia tych podstaw
i
wymogów
.
(10)
Podstawy
,
wymogi
i wytyczne
określone przez Międzynarodową Agencję Bezpieczeństwa Atomowego
(MAEA) stanowią
zestaw przepisów oraz
ramy dla praktyk, na których powinny opierać się krajowe wymogi dotyczące bezpieczeństwa. Państwa członkowskie w znacznym stopniu przyczyniły się do udoskonalenia tych podstaw
,
wymogów
i wytycznych. Przepisy te powinny odzwierciedlać najlepsze praktyki międzynarodowe w zakresie wymogów bezpieczeństwa, dlatego stanowią właściwą podstawę prawodawstwa wspólnotowego. Nie można ich wprowadzić do prawa wspólnotowego przez zwykłe odniesienie do serii norm bezpieczeństwa MAEA nr SF-1 (2006) w niniejszej dyrektywie. W związku z tym do niniejszej dyrektywy należy dodać załącznik zawierający Podstawowe zasady bezpieczeństwa.
Poprawka 5
Wniosek dotyczący dyrektywy
Punkt 13 preambuły
(13)
Odpowiednie i terminowe informowanie ludności o ważnych aspektach dotyczących bezpieczeństwa jądrowego powinno opierać się na wysokim poziomie przejrzystości aspektów związanych z bezpieczeństwem obiektów jądrowych.
(13)
Odpowiednie i terminowe informowanie
pracowników sektora jądrowego i
ludności o ważnych aspektach dotyczących bezpieczeństwa jądrowego powinno opierać się na wysokim poziomie przejrzystości aspektów związanych z bezpieczeństwem obiektów jądrowych.
Poprawka 6
Wniosek dotyczący dyrektywy
Punkt 13a preambuły (nowy)
(13a)
Aby zapewnić dostęp do informacji, udział społeczeństwa i przejrzystość, państwa członkowskie powinny podjąć wszelkie odpowiednie środki w celu realizacji zobowiązań określonych w konwencjach międzynarodowych, które już ustanawiają niezbędne wymogi w kontekście krajowym, międzynarodowym lub transgranicznym, np. w Konwencji o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska (Konwencja z Aarhus z dnia 25 czerwca 1998 r.)
1
.
--
-------------------------------------------------------------
1
Dz.U. L 124 z 17.5.2005, s. 1; Dz.U. L 164 z 16.6.2006, s. 17 i rozporządzenie (WE) 1367/2006, Dz.U. L 264 z 25.9.2006, s. 13.
Poprawka 7
Wniosek dotyczący dyrektywy
Punkt 15 preambuły
(15)
W celu zapewnienia
skutecznego wdrożenia wymogów dotyczących bezpieczeństwa
obiektów jądrowych państwa członkowskie powinny ustanowić
niezależne
organy regulacyjne. Organy regulacyjne należy wyposażyć w odpowiednie kompetencje i środki, by mogły one wypełniać swoje obowiązki.
(15)
W celu zapewnienia
skutecznej regulacji
obiektów jądrowych państwa członkowskie powinny ustanowić organy regulacyjne
, niezależne od interesów, które mogłyby zbytnio wpłynąć na decyzje dotyczące bezpieczeństwa jądrowego
. Organy regulacyjne należy wyposażyć w odpowiednie kompetencje i środki, by mogły one wypełniać swoje obowiązki.
Poprawka 8
Wniosek dotyczący dyrektywy
Punkt 19 preambuły
(19)
Organy regulacyjne, odpowiedzialne za
bezpieczeństwo obiektów jądrowych
w państwach członkowskich, powinny przede wszystkim współpracować z Europejską Grupą Wysokiego Szczebla ds. Bezpieczeństwa Jądrowego i Gospodarowania Odpadami
, która
opracowała dziesięć zasad dotyczących regulacji kwestii bezpieczeństwa jądrowego. Europejska Grupa Wysokiego Szczebla ds. Bezpieczeństwa Jądrowego i Gospodarowania Odpadami powinna wnosić swój wkład do wspólnotowych ram bezpieczeństwa jądrowego w celu ciągłej poprawy jego poziomu,
(19)
Organy regulacyjne, odpowiedzialne za
nadzór nad obiektami jądrowymi
w państwach członkowskich, powinny przede wszystkim współpracować z Europejską Grupą Wysokiego Szczebla ds. Bezpieczeństwa Jądrowego i Gospodarowania Odpadami
. Grupa Wysokiego Szczebla
opracowała dziesięć zasad dotyczących regulacji kwestii bezpieczeństwa jądrowego
, które mają znaczenie dla kontekstu niniejszej dyrektywy
. Europejska Grupa Wysokiego Szczebla ds. Bezpieczeństwa Jądrowego i Gospodarowania Odpadami powinna wnosić swój wkład do wspólnotowych ram bezpieczeństwa jądrowego w celu ciągłej poprawy jego poziomu,
Poprawka 9
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 1
1.
Celem niniejszej dyrektywy jest osiągnięcie, utrzymanie i
ciągła poprawa
bezpieczeństwa jądrowego we Wspólnocie oraz zwiększenie roli krajowych organów regulacyjnych.
1.
Celem niniejszej dyrektywy jest
ustanowienie ram prawnych bezpieczeństwa jądrowego w Unii Europejskiej. Określa ona podstawy środków prawnych i regulacyjnych w państwach członkowskich, dotyczących bezpieczeństwa jądrowego, i ma na celu
osiągnięcie, utrzymanie i
ciągłą poprawę
bezpieczeństwa jądrowego we Wspólnocie oraz zwiększenie roli krajowych organów regulacyjnych.
Poprawka 11
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 2
2.
Niniejsza dyrektywa ma zastosowanie do działalności w zakresie projektowania, poszukiwania lokalizacji, budowy, konserwacji, eksploatacji i likwidacji obiektów jądrowych
, która wymaga
uwzględnienia kwestii bezpieczeństwa zgodnie z ramami legislacyjnymi i regulacyjnymi danego państwa członkowskiego.
2.
Niniejsza dyrektywa ma zastosowanie do działalności w zakresie projektowania, poszukiwania lokalizacji, budowy, konserwacji,
rozruchu,
eksploatacji i likwidacji obiektów jądrowych
oraz do prac wykonywanych przez podwykonawców na zlecenie podmiotów eksploatujących obiekty jądrowe, które wymagają
uwzględnienia kwestii bezpieczeństwa zgodnie z ramami legislacyjnymi i regulacyjnymi danego państwa członkowskiego.
Poprawka 12
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – punkt 1
(1) "obiekt jądrowy" oznacza zakład produkcji paliwa jądrowego, reaktor badawczy
(łącznie z zestawami podkrytycznymi i krytycznymi), elektrownię jądrową, centrum przechowywania wypalonego paliwa, zakład wzbogacania lub zakład przetwarzania;
(1) "obiekt jądrowy" oznacza zakład produkcji paliwa jądrowego, reaktor badawczy
(łącznie z zestawami podkrytycznymi i krytycznymi), elektrownię jądrową, centrum przechowywania wypalonego paliwa
i odpadów radioaktywnych
, zakład wzbogacania lub zakład przetwarzania
, w tym zakład obróbki i przerobu substancji radioaktywnych powstających podczas eksploatacji obiektu jądrowego
;
Poprawka 13
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – punkt 3
(3)
"materiał radioaktywny"
oznacza każdy materiał zawierający jeden lub więcej nuklidów promieniotwórczych o takiej aktywności lub stężeniu, które nie mogą być pominięte z punktu widzenia ochrony przed promieniowaniem;
(3)
"substancja radioaktywna"
oznacza każdy materiał zawierający jeden lub więcej nuklidów promieniotwórczych o takiej aktywności lub stężeniu, które nie mogą być pominięte z punktu widzenia ochrony przed promieniowaniem;
Poprawka 14
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – punkt 8
(8) "organ regulacyjny" oznacza organ lub
organy uprawnione
przez państwo członkowskie
do wydawania zezwoleń w tym państwie członkowskim oraz do sprawowania nadzoru nad lokalizacją
,
projektowaniem, budową, rozruchem, eksploatacją lub likwidacją obiektów
jądrowych;
(8) "organ regulacyjny" oznacza organ lub
system organów powołany
przez państwo członkowskie,
posiadający prawne kompetencje do prowadzenia procesu regulacyjnego, łącznie z wydawaniem upoważnień, a tym samym do regulacji kwestii bezpieczeństwa odpadów
jądrowych
, radiacyjnych i promieniotwórczych oraz bezpieczeństwa transportu
;
Poprawka 15
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – punkt 9
(9) "zezwolenie" oznacza każde upoważnienie wydane wnioskodawcy przez organ
regulacyjny
, mające na celu nałożenie na wnioskodawcę odpowiedzialności za lokalizację, projektowanie, budowę, rozruch, eksploatację lub likwidację obiektów jądrowych;
(9) "zezwolenie" oznacza każde upoważnienie wydane wnioskodawcy przez
rząd lub
organ
krajowy zatwierdzony przez ten rząd
, mające na celu nałożenie na wnioskodawcę odpowiedzialności za lokalizację, projektowanie, budowę, rozruch, eksploatację lub likwidację obiektów jądrowych;
Poprawka 16
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – punkt 10
(10) "nowe reaktory energetyczne" oznaczają jądrowe reaktory energetyczne, na których
eksploatację
wydano zezwolenie po wejściu w życie niniejszej dyrektywy.
(10) "nowe reaktory energetyczne" oznaczają jądrowe reaktory energetyczne, na których
budowę
wydano zezwolenie po wejściu w życie niniejszej dyrektywy.
Poprawka 17
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 3 – tytuł
Odpowiedzialność i
ramy bezpieczeństwa
w zakresie
obiektów jądrowych
Ramy
prawne
bezpieczeństwa obiektów jądrowych
Poprawka 18
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 3 – ustęp 1
1.
Zasadnicza odpowiedzialność za bezpieczeństwo obiektów jądrowych spoczywa na posiadaczu zezwolenia podlegającym kontroli organu regulacyjnego. O wyborze środków bezpieczeństwa i kontroli, które zostaną zastosowane w obiekcie jądrowym, decyduje wyłącznie organ regulacyjny, a posiadacz zezwolenia wprowadza je w życie.
skreślony
Zasadnicza odpowiedzialność za bezpieczeństwo spoczywa na posiadaczu zezwolenia przez cały okres istnienia obiektu jądrowego, aż do zwolnienia tego obiektu z kontroli regulacyjnej. Powyższa odpowiedzialność posiadacza licencji nie może być delegowana.
Poprawka 19
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 3 – ustęp 2
2
.
Państwa członkowskie ustanawiają i utrzymują ramy legislacyjne i regulacyjne w zakresie bezpieczeństwa obiektów jądrowych. Obejmują one krajowe wymogi dotyczące bezpieczeństwa, system wydawania zezwoleń i kontroli obiektów jądrowych oraz zakaz ich eksploatacji bez zezwolenia, a także system sprawowania nadzoru regulacyjnego wraz z niezbędnymi środkami egzekwowania przepisów.
1
.
Państwa członkowskie ustanawiają i utrzymują ramy legislacyjne i regulacyjne w zakresie bezpieczeństwa obiektów jądrowych
, oparte na najlepszych praktykach dostępnych w UE i w skali międzynarodowej
. Obejmują one krajowe wymogi dotyczące bezpieczeństwa, system wydawania zezwoleń i kontroli obiektów jądrowych oraz zakaz ich eksploatacji bez zezwolenia, a także system sprawowania nadzoru regulacyjnego
poprzez wstrzymanie, modyfikację lub cofnięcie zezwoleń
wraz z niezbędnymi środkami egzekwowania przepisów.
Poprawka 20
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 3 – ustęp 2a (nowy)
2a.
Państwa członkowskie zapewniają wdrożenie przepisów prawnych umożliwiających cofnięcie zezwolenia na eksploatację obiektu jądrowego w przypadku poważnych naruszeń warunków zezwolenia.
Poprawka 21
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 3 – ustęp 2b (nowy)
2b.
Państwa członkowskie dbają o to, aby wszystkie organizacje uczestniczące w działaniach bezpośrednio związanych z obiektami jądrowymi opracowały strategie, które przyznają należne pierwszeństwo bezpieczeństwu jądrowemu.
Poprawka 22
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 3 – ustęp 2c (nowy)
2c.
Państwa członkowskie gwarantują, że organ regulacyjny i krajowy system regulacyjny są co najmniej raz na dziesięć lat poddawane wzajemnej weryfikacji międzynarodowej, przeprowadzanej w celu stałego udoskonalania infrastruktury regulacyjnej.
Państwa członkowskie informują Komisję o wynikach wzajemnej weryfikacji międzynarodowej.
Poprawka 23
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 3 – ustęp 2d (nowy)
2d.
Państwa członkowskie mogą ustanowić środki bezpieczeństwa bardziej rygorystyczne od środków określonych w niniejszej dyrektywie.
Poprawka 24
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 4 – tytuł
Organy regulacyjne
Powołanie organów regulacyjnych i ich obowiązki
Poprawka 25
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 4 – ustęp -1 (nowy)
-1.
Państwa członkowskie powołują krajowy organ regulacyjny, odpowiedzialny za regulację, nadzorowanie i ocenę bezpieczeństwa obiektów jądrowych.
Poprawka 26
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 4 – ustęp 1
1.
Państwa członkowskie gwarantują rzeczywistą niezależność organu regulacyjnego
od wszystkich organizacji zajmujących się promocją lub eksploatacją obiektów jądrowych lub wykazywaniem ich korzyści społecznych, a także, by organ ten nie podlegał jakiemukolwiek wpływowi, który może mieć skutki dla bezpieczeństwa
.
1.
Państwa członkowskie gwarantują rzeczywistą niezależność organu regulacyjnego.
W tym celu państwa członkowskie gwarantują, że w czasie wykonywania zadań powierzonych mu na mocy niniejszej dyrektywy:
(a) organ regulacyjny jest prawnie oddzielony i funkcjonalnie niezależny od jakiegokolwiek innego podmiotu publicznego lub prywatnego, szczególnie od podmiotów zajmujących się promocją lub eksploatacją obiektów jądrowych lub wykazywaniem ich korzyści społecznych, a także, że nie podlega wpływowi, który może mieć skutki dla bezpieczeństwa;
(b) personel organu regulacyjnego i osoby odpowiedzialne za zarządzanie działają niezależnie od jakichkolwiek interesów rynkowych i przy wykonywaniu powierzonych im obowiązków regulacyjnych nie zwracają się o udzielenie ani nie przyjmują instrukcji ze strony jakichkolwiek organów rządowych ani innych podmiotów publicznych lub prywatnych.
Wymóg ten nie wyklucza ścisłej współpracy z innymi odpowiednimi organami krajowymi, jeżeli zajdzie taka potrzeba.
Poprawka 27
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 4 – ustęp 2
2.
Organ regulacyjny
wyposaża się w
odpowiednie uprawnienia, kompetencje oraz zasoby finansowe i zasoby ludzkie, niezbędne do przyjęcia odpowiedzialności i wypełnienia swoich obowiązków. Organ
ten
pełni funkcje nadzorcze i regulacyjne w zakresie bezpieczeństwa obiektów jądrowych, a także zapewnia
wdrożenie
wymogów
, warunków i przepisów dotyczących
bezpieczeństwa.
2.
Państwa członkowskie gwarantują, że
organ regulacyjny
posiada
odpowiednie uprawnienia, kompetencje oraz zasoby finansowe i zasoby ludzkie, niezbędne do przyjęcia odpowiedzialności i wypełnienia swoich obowiązków. Organ
regulacyjny
pełni funkcje nadzorcze i regulacyjne w zakresie bezpieczeństwa obiektów jądrowych, a także zapewnia
przestrzeganie obowiązujących
wymogów bezpieczeństwa
oraz warunków zezwolenia
.
Poprawka 28
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 4 – ustęp 3
3.
Organ regulacyjny wydaje zezwolenia i monitoruje ich stosowanie w zakresie poszukiwania lokalizacji, projektowania, budowy, rozruchu, eksploatacji i likwidacji obiektów jądrowych.
skreślony
Poprawka 29
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 4 – ustęp 3a (nowy)
3a.
Państwa członkowskie gwarantują, że organ regulacyjny przeprowadza w obiektach jądrowych oceny, badania i kontrole bezpieczeństwa jądrowego oraz, w razie potrzeby, działania związane z egzekwowaniem przepisów w całym okresie istnienia obiektu, w tym podczas jego likwidacji.
Poprawka 30
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 4 – ustęp 3b (nowy)
3b.
Państwa członkowskie gwarantują, że organ regulacyjny ma prawo do wydania nakazu wstrzymania eksploatacji każdego obiektu jądrowego, jeżeli jego bezpieczeństwo nie zostało zagwarantowane.
Poprawka 31
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 4 – ustęp 4
4.
Organy regulacyjne pilnują, by posiadacze zezwoleń dysponowali odpowiednim pod względem liczebności i kwalifikacji personelem.
skreślony
Poprawka 32
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 4 – ustęp 5
5.
Co najmniej raz na dziesięć lat organ regulacyjny poddaje swoją organizację i krajowy system regulacyjny wzajemnej weryfikacji międzynarodowej, przeprowadzanej w celu stałego udoskonalania infrastruktury regulacyjnej.
skreślony
Poprawka 33
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 4 – ustęp 5a (nowy)
5a.
Organy regulacyjne państw członkowskich wymieniają najlepsze praktyki regulacyjne i opracowują wspólną interpretację wymogów dotyczących bezpieczeństwa jądrowego uznanych na skalę międzynarodową.
Poprawka 34
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 5
Państwa członkowskie informują społeczeństwo o procedurach oraz wynikach nadzoru nad bezpieczeństwem jądrowym. Pilnują one również, by organy regulacyjne skutecznie informowały społeczeństwo o sprawach wchodzących w zakres ich kompetencji. Dostęp do informacji zapewnia się zgodnie z odpowiednimi wymogami krajowymi i międzynarodowymi.
Państwa członkowskie informują społeczeństwo
i Komisję
o procedurach oraz wynikach nadzoru nad bezpieczeństwem jądrowym
, a w razie jakiegokolwiek incydentu bezzwłocznie informują społeczeństwo
. Pilnują one również, by organy regulacyjne skutecznie informowały społeczeństwo o sprawach wchodzących w zakres ich kompetencji. Dostęp do informacji zapewnia się zgodnie z odpowiednimi wymogami krajowymi i międzynarodowymi.
Poprawka 35
(Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 6 – ustęp 1 – akapit pierwszy
1.
Państwa członkowskie
przestrzegają
podstaw bezpieczeństwa MAEA
(podstawy bezpieczeństwa MAEA: podstawowe zasady bezpieczeństwa, seria norm bezpieczeństwa MAEA nr SF-1
(2006)). Państwa członkowskie
przestrzegają obowiązków i wymogów zawartych
w Konwencji bezpieczeństwa
jądrowego
(dokument MAEA INFCIRC 449 z dnia 5 lipca 1994 r
.
).
1.
W odniesieniu do lokalizacji, projektowania, budowy, eksploatacji i likwidacji obiektów jądrowych
państwa członkowskie
stosują te części
podstaw bezpieczeństwa MAEA
(Podstawy bezpieczeństwa MAEA: podstawowe zasady bezpieczeństwa, seria norm bezpieczeństwa MAEA nr SF-1
(2006))
, które są istotne dla utworzenia wspólnotowych ram bezpieczeństwa jądrowego, określonych w załączniku
. Państwa członkowskie
stosują obowiązki i wymogi zawarte
w Konwencji bezpieczeństwa
jądrowego
1
.
––
–––––––––––––––––––––––––––––––––––––––
1
Dz.U. L 318 z 11.12.1999, s. 20 oraz Dz.U. L 172 z 6.5.2004, s. 7.
Poprawka 36
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 6 – ustęp 1 – akapit drugi
W szczególności państwa członkowskie zapewniają wdrożenie obowiązujących zasad, określonych w podstawach bezpieczeństwa MAEA, w celu zagwarantowania wysokiego poziomu bezpieczeństwa obiektów jądrowych, w tym, między innymi, uzgodnień dotyczących przeciwdziałania potencjalnym zagrożeniom radiologicznym, zapobiegania awariom i reagowania w razie ich wystąpienia, zarządzania starzejącymi się obiektami, długookresowego gospodarowania wszystkimi wytwarzanymi materiałami radioaktywnymi oraz informowania ludności i władz państw sąsiadujących.
skreślony
Poprawka 37
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 6 – ustęp 2
2.
Zgodnie z zasadą ciągłej poprawy bezpieczeństwa, zachęca się państwa członkowskie do opracowania dodatkowych wymogów dotyczących bezpieczeństwa
nowych jądrowych reaktorów energetycznych
, na podstawie poziomów
bezpieczeństwa
określonych przez Stowarzyszenie Zachodnioeuropejskich Organów Nadzoru Instalacji Jądrowych (WENRA) oraz w ścisłej współpracy z Europejską Grupą Wysokiego Szczebla ds.
Bezpieczeństwa
Jądrowego i Gospodarowania Odpadami
.
2.
Przy udzielaniu zezwoleń na budowę
nowych jądrowych reaktorów energetycznych
państwa członkowskie dążą do opracowania dodatkowych wymogów
bezpieczeństwa
, uwzględniając ciągłe ulepszenia w eksploatacji istniejących reaktorów, uwagi płynące z analiz
bezpieczeństwa
działających obiektów, stan metodologii i technologii oraz wyniki badań nad bezpieczeństwem
.
Poprawka 38
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 6 – ustęp 2a (nowy)
2a.
Komisja upewnia się, że wszystkie kraje trzecie zamierzające przystąpić do procesu negocjacji akcesyjnych, lub które już ten proces rozpoczęły, spełniają przynajmniej wymogi określone w niniejszej dyrektywie i zasady przedstawione w załączniku, ustalone przez MAEA.
Poprawka 39
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 7 – tytuł
Obowiązki
posiadaczy zezwoleń
Zakres odpowiedzialności
posiadaczy zezwoleń
Poprawka 40
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 7 – ustęp -1 (nowy)
-1.
Państwa członkowskie gwarantują, że zasadnicza odpowiedzialność za bezpieczeństwo obiektów jądrowych spoczywa przez cały okres istnienia obiektu jądrowego na posiadaczu zezwolenia. Powyższa odpowiedzialność posiadacza licencji nie może być delegowana.
Poprawka 41
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 7 – ustęp 1
1.
Posiadacze zezwoleń
prowadzą działalność w zakresie poszukiwania lokalizacji, projektowania, budowy, eksploatacji i likwidacji
ich obiektów jądrowych zgodnie z przepisami określonymi w art. 6
ust
.
1 i 2.
1.
Państwa członkowskie upewniają się, że
posiadacze zezwoleń
są odpowiedzialni za projektowanie, budowę, eksploatację i likwidację
ich obiektów jądrowych zgodnie z przepisami określonymi w art. 6.
Poprawka 42
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 7 – ustęp 2
2.
Posiadacze zezwoleń ustanawiają i wdrażają systemy zarządzania, które są regularnie weryfikowane przez organ regulacyjny.
2.
Państwa członkowskie gwarantują, że
posiadacze zezwoleń ustanawiają i wdrażają systemy zarządzania, które są regularnie weryfikowane przez organ regulacyjny.
Poprawka 44
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 7 – ustęp 3a (nowy)
3a.
Państwa członkowskie zapewniają regularne przeprowadzanie przez organy regulacyjne ocen wydajności i kwalifikacji personelu posiadacza zezwolenia, które stanowią warunek wstępny zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego, na podstawie sprawozdania przedstawionego przez posiadacza zezwolenia, dotyczącego oceny spraw dotyczących zatrudnienia, takich jak zdrowie i bezpieczeństwa oraz kultura bezpieczeństwa, kwalifikacji i szkolenie, liczba zatrudnionych osób i stosowania podwykonawstwa.
Poprawka 45
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 7 – ustęp 3b (nowy)
3b.
Właściwe organy regulacyjne przedstawiają co trzy lata Komisji i europejskim partnerom społecznym sprawozdanie w sprawie bezpieczeństwa jądrowego i kultury bezpieczeństwa. Komisja, w porozumieniu z europejskimi partnerami społecznymi, może zaproponować ulepszenia w celu zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego, w tym ochrony zdrowia na możliwie najwyższym poziomie w UE.
Poprawka 46
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 8 – ustęp 1
1.
Organ regulacyjny przeprowadza w obiektach jądrowych oceny, badania i kontrole dotyczące bezpieczeństwa jądrowego oraz, w razie potrzeby, podejmuje działania związane z egzekwowaniem przepisów w całym okresie istnienia obiektu, w tym podczas jego likwidacji.
skreślony
Poprawka 47
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 8 – ustęp 2
2.
Organ regulacyjny ma prawo do cofnięcia zezwolenia na eksploatację w przypadku poważnych lub powtarzających się naruszeń zasad bezpieczeństwa w obiekcie jądrowym.
skreślony
Poprawka 48
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 8 – ustęp 3
3.
Organ regulacyjny ma prawo do wydania nakazu wstrzymania eksploatacji każdej elektrowni jądrowej, jeżeli uzna, że bezpieczeństwo nie zostało w pełni zagwarantowane.
skreślony
Poprawka 49
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 9
Państwa członkowskie,
indywidualnie oraz
w
ramach współpracy transgranicznej, udostępniają właściwe programy kształcenia oraz umożliwiają udział w
odpowiednich ustawicznych
szkoleniach
teoretycznych i praktycznych z zakresu bezpieczeństwa jądrowego.
Państwa członkowskie
, w celu budowania odpowiednich, krajowych zasobów ludzkich i zachowania wiedzy w dziedzinie energetyki jądrowej, zapewniają odpowiednie możliwości podstawowej edukacji i
ustawicznych
szkoleń
teoretycznych i praktycznych z zakresu bezpieczeństwa jądrowego
, łącznie z programami wymian i w ramach współpracy między państwami, jeżeli zajdzie taka potrzeba
.
Poprawka 50
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 10
Artykuł 10
skreślony
Priorytet bezpieczeństwa
Państwa członkowskie mogą ustanowić środki bezpieczeństwa bardziej rygorystyczne od środków określonych w niniejszej dyrektywie.
Poprawka 51
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 11
Państwa członkowskie składają Komisji sprawozdanie z wykonania niniejszej dyrektywy
najpóźniej
w
ciągu [trzech lat od jej wejścia w życie]
,
a następnie co trzy lata
. Na podstawie
pierwszego
sprawozdania Komisja przedstawi Radzie sprawozdanie z postępów w wykonaniu niniejszej dyrektywy, uzupełnione, w stosownych przypadkach, wnioskami legislacyjnymi.
Państwa członkowskie składają Komisji sprawozdanie z wykonania niniejszej dyrektywy w
tym samym czasie i z tą samą częstotliwością
,
co w przypadku sprawozdań krajowych składanych w ramach posiedzeń weryfikacyjnych zgodnie z Konwencją bezpieczeństwa jądrowego
. Na podstawie
tego
sprawozdania Komisja przedstawi
Parlamentowi Europejskiemu i
Radzie sprawozdanie z postępów w wykonaniu niniejszej dyrektywy, uzupełnione, w stosownych przypadkach, wnioskami legislacyjnymi.
Poprawka 52
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 12 – ustęp 1
Państwa członkowskie wprowadzą w życie przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne niezbędne do wykonania niniejszej dyrektywy najpóźniej w ciągu [dwóch lat po dacie, o której mowa w art. 13]. Państwa członkowskie niezwłocznie przekażą Komisji tekst tych przepisów
oraz tabelę korelacji pomiędzy tymi przepisami a niniejszą dyrektywą
.
Państwa członkowskie wprowadzą w życie przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne niezbędne do wykonania niniejszej dyrektywy najpóźniej w ciągu [dwóch lat po dacie, o której mowa w art. 13]. Państwa członkowskie niezwłocznie przekażą Komisji tekst tych przepisów.
Poprawka 53
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik (nowy)
Załącznik
CEL ZAPEWNIENIA BEZPIECZEŃSTWA
Podstawowy cel zapewnienia bezpieczeństwa to ochrona pracowników i ogółu społeczeństwa przed szkodliwym wpływem promieniowania jonizującego, które mogą powodować obiekty jądrowe.
1.
Aby zapewnić ochronę pracowników i ogółu społeczeństwa, obiekty jądrowe eksploatowane są w sposób pozwalający na osiągnięcie najwyższych standardów bezpieczeństwa, jakie można uzyskać, uwzględniając czynniki ekonomiczne i ludzkie.
Oprócz środków dotyczących ochrony zdrowia, określonych w podstawowych normach Euratom (dyrektywa 96/29/Euratom), przyjmuje się następujące środki:
- ograniczenie prawdopodobieństwa zdarzeń mogących prowadzić do utraty kontroli nad rdzeniem reaktora jądrowego, jądrową reakcją łańcuchową, źródłem radioaktywnym oraz
- złagodzenie konsekwencji takich zdarzeń, gdyby miało do nich dojść.
2.
Należy uwzględniać podstawowy cel zapewnienia bezpieczeństwa we wszystkich obiektach jądrowych, na wszystkich etapach ich istnienia.
ZASADY BEZPIECZEŃSTWA
Zasada 1: Odpowiedzialność za bezpieczeństwo
Każde państwo członkowskie gwarantuje, że zasadnicza odpowiedzialność za bezpieczeństwo obiektu jądrowego spoczywa na posiadaczu stosownego zezwolenia, a także podejmuje właściwe kroki w celu zagwarantowania, że każdy posiadacz zezwolenia wywiązuje się ze swych zobowiązań.
1.1.
Każde państwo członkowskie upewnia się, że posiadacz zezwolenia wdrożył przepisy mające na celu:
– określenie i utrzymanie koniecznych kompetencji;
– prowadzenie odpowiednich szkoleń i dostarczanie odpowiednich informacji;
– ustanowienie procedur i środków w celu utrzymania bezpieczeństwa w każdych warunkach;
– weryfikację odpowiednich projektów i należytej jakości obiektów jądrowych;
– zapewnienie bezpiecznej kontroli wszelkich stosowanych, produkowanych lub przechowywanych materiałów radioaktywnych;
– zapewnienie bezpiecznej kontroli wszelkich wytwarzanych odpadów promieniotwórczych
aby wywiązać się za swoich obowiązków w zakresie bezpieczeństwa obiektu jądrowego.
Obowiązki te należy spełnić zgodnie z obowiązującymi celami i wymogami w zakresie bezpieczeństwa, ustanowionymi lub zatwierdzonymi przez organ regulacyjny, a ich spełnienie należy zapewnić przez wdrożenie systemu zarządzania.
Zasada 2: Kierownictwo i zarządzanie z myślą o bezpieczeństwie
W organizacjach odpowiedzialnych za bezpieczeństwo jądrowe należy wprowadzić i utrzymać system skutecznego kierownictwa i zarządzania z myślą o bezpieczeństwie.
2.1.
Aspekty związane z bezpieczeństwem muszą być widoczne na najwyższych szczeblach kierowniczych organizacji. Wprowadza się i utrzymuje skuteczny system zarządzania łączący wszystkie elementy zarządzania, tak aby wymogi bezpieczeństwa były opracowywane i stosowane spójnie z innymi wymogami, w tym z wymogami związanymi z wydajnością, jakością i bezpieczeństwem działań ludzkich, a także by inne wymagania lub żądania nie zagrażały bezpieczeństwu.
System zarządzania zapewnia także wspieranie kultury bezpieczeństwa, regularną ocenę wyników w zakresie bezpieczeństwa oraz wykorzystywanie nabytych doświadczeń.
2.2.
Kultura bezpieczeństwa, kształtująca postawy i zachowania wszystkich zainteresowanych organizacji i jednostek w kwestiach bezpieczeństwa, jest włączona do systemu zarządzania. Kultura bezpieczeństwa obejmuje:
– indywidualne i zbiorowe zobowiązanie do zapewnienia bezpieczeństwa ze strony kierownictwa, zarządu i personelu na wszystkich poziomach;
– odpowiedzialność organizacji i jednostek na wszystkich szczeblach za bezpieczeństwo;
– środki zachęcające do zdobywania informacji i przyswajania wiadomości na temat bezpieczeństwa oraz zwalczające obojętność wobec kwestii bezpieczeństwa.
2.3.
System zarządzania uznaje cały szereg wzajemnych oddziaływań między jednostkami a technologią i organizacjami, na wszystkich poziomach. Aby zapobiec znacznym błędom ludzkim i organizacyjnym związanym z bezpieczeństwem, należy wziąć pod uwagę czynnik ludzki, a także wspierać dobre praktyki i osiągnięcia.
Zasada 3: Ocena bezpieczeństwa
Przed przystąpieniem do budowy i rozruchu obiektu jądrowego oraz w czasie jego istnienia przeprowadza się szeroko zakrojone i systematyczne oceny bezpieczeństwa. Wykorzystuje się stopniowe podejście uwzględniające stopień potencjalnego ryzyka wynikającego z działalności obiektów jądrowych.
3.1.
Organ regulacyjny nakłada obowiązek przeprowadzenia oceny bezpieczeństwa jądrowego wszystkich obiektów jądrowych przy zastosowaniu stopniowego podejścia. Ta ocena bezpieczeństwa obejmuje systematyczną analizę normalnej eksploatacji i jej skutków, przyczyn ewentualnych awarii i konsekwencji takich awarii. Oceny bezpieczeństwa obejmują środki bezpieczeństwa niezbędne do kontroli zagrożenia; ocenie podlegają również projektowe i konstrukcyjne elementy bezpieczeństwa w celu wykazania, że spełniają one swoje funkcje związane z bezpieczeństwem. Jeżeli do utrzymania bezpieczeństwa konieczne są środki kontrolne lub działania podmiotu eksploatującego, przeprowadza się wstępną ocenę bezpieczeństwa w celu wykazania, że podjęte środki są stabilne i niezawodne. Państwo członkowskie wydaje pozwolenie na budowę obiektu jądrowego tylko wtedy, gdy organowi regulacyjnemu przedstawione zostaną wystarczające dowody na to, że środki bezpieczeństwa proponowane przez posiadacza zezwolenia są właściwe.
3.2.
Wymaganą ocenę bezpieczeństwa powtarza się w zależności od potrzeb, w całości lub częściowo, na późniejszym etapie eksploatacji w celu uwzględnienia zmienionych warunków (np. zastosowanie nowych standardów lub postęp naukowy i technologiczny), doświadczeń z eksploatacji, modyfikacji i skutków upływu czasu. Przy dłuższych okresach eksploatacji oceny są weryfikowane i powtarzane w miarę konieczności. Kontynuowanie eksploatacji podlega tym ponownym ocenom, które wykazują, że środki bezpieczeństwa pozostają odpowiednie.
3.3.
W ramach wymaganej oceny bezpieczeństwa identyfikuje się i analizuje zwiastuny awarii (początkowe zdarzenie, które może doprowadzić do awarii) oraz podejmuje środki, aby zapobiec awariom.
3.4.
Aby bardziej wzmocnić bezpieczeństwo, wprowadza się proces analizy doświadczeń z eksploatacji we własnym obiekcie i w innych obiektach, w tym początkowych zdarzeń, zwiastunów awarii, sytuacji niebezpiecznych, awarii i niedozwolonych działań, tak aby wyciągnąć z tego wnioski, dzielić się nimi i podejmować działania z ich uwzględnieniem.
Zasada 4: Optymizacja bezpieczeństwa
Państwa członkowskie upewniają się, że obiekty jądrowe są zoptymalizowane, aby zapewnić najwyższy praktycznie możliwy poziom bezpieczeństwa bez zbytniego ograniczania ich eksploatacji.
4.1.
Optymalizacja bezpieczeństwa wymaga rozpatrzenia względnego znaczenia różnych czynników, m.in.:
– prawdopodobieństwa wystąpienia przewidywalnych zdarzeń i ich skutków;
– wielkości i rozkładu pochłoniętych dawek promieniowania;
– czynników ekonomicznych, społecznych i związanych z ochroną środowiska, wynikających z ryzyka promieniowania.
–
Optymalizacja bezpieczeństwa oznacza także stosowanie dobrych praktyk i zdrowego rozsądku, o ile jest to praktycznie możliwe w codziennej działalności.
Zasada 5: Zapobieganie skutkom i ich łagodzenie
Państwa członkowskie dbają o to, aby dołożono wszelkich możliwych starań w celu uniknięcia incydentów jądrowych i awarii w obiektach jądrowych oraz złagodzenia ich skutków.
5.1.
Każde państwo członkowskie upewnia się, że posiadacze zezwoleń dokładają wszelkich możliwych starań, aby
– zapobiegać nieprawidłowościom lub incydentom mogącym prowadzić do utraty kontroli;
– zapobiegać wzmaganiu się powstałych nieprawidłowości lub incydentów oraz
– złagodzić szkodliwe konsekwencje awarii
poprzez wdrożenie "obrony głębokiej".
5.2.
Zastosowanie pojęcia obrony głębokiej stanowi gwarancję, że żaden pojedynczy błąd techniczny, ludzki lub organizacyjny nie może doprowadzić do szkodliwych skutków, a prawdopodobieństwo wystąpienia sekwencji błędów, która mogłaby przynieść znaczne szkodliwe skutki, jest bardzo niskie.
5.3.
Obrona głęboka jest wdrażana poprzez połączenie szeregu następujących po sobie i niezależnych od siebie poziomów ochrony, które musiałyby wszystkie zawieść, aby mogły wystąpić szkodliwe skutki dla pracowników lub ogółu społeczeństwa. Poziomy ochrony głębokiej obejmują:
– właściwy wybór lokalizacji,
– odpowiednie zaprojektowanie obiektu jądrowego, polegające na:
projekcie i budowie wysokiej jakości,
wysokiej niezawodności składników i wyposażenia,
systemach kontroli, ograniczania i ochrony, a także elementach nadzorujących;
– odpowiednią organizację obejmującą
skuteczny system zarządzania, z silnym zobowiązaniem do przestrzegania kultury bezpieczeństwa,
kompleksowe procedury i praktyki eksploatacyjne,
kompleksowe procedury zarządzania w przypadku awarii,
ustalenia dotyczące gotowości w stanach zagrożenia.
Zasada 6: Gotowość i reagowanie na awarie
Państwa członkowskie gwarantują istnienie ustaleń dotyczących gotowości i reagowania w razie awarii w obiektach jądrowych, zgodnie z dyrektywą 96/29/Euratom.
