11.1.2011 B7-0024/2011 PROJEKT REZOLUCJI zamykającej debatę na temat oświadczenia Wiceprzewodniczącej Komisji/Wysokiej Przedstawiciel Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa
zgodnie z art. 110 ust. 2 Regulaminu
w sprawie sytuacji na Haiti rok po trzęsieniu ziemi: pomoc humanitarna i odbudowa
Michèle Rivasi
w imieniu grupy politycznej Verts/ALE
PE455.849v01-00 B7‑0024/2011 Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie sytuacji na Haiti rok po trzęsieniu ziemi: pomoc humanitarna i odbudowa
Parlament Europejski,
– uwzględniając międzynarodową konferencję darczyńców poświęconą przyszłości Haiti, która odbyła się w Nowym Jorku w dniu 31 marca 2010 r., a także sprawozdanie z nowojorskiej misji delegacji Komisji Rozwoju Parlamentu Europejskiego,
– uwzględniając plan działań na rzecz odbudowy i rozwoju Haiti – ważne zadania na przyszłość, z marca 2010 r.,
– uwzględniając konkluzje nadzwyczajnego posiedzenia Rady Spraw Zagranicznych, które odbyło się w Brukseli w dniu 18 stycznia 2010 r.,
– uwzględniając oświadczenie Wysokiego Przedstawiciela Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa w sprawie trzęsienia ziemi na Haiti z dnia 19 stycznia 2010 r.,
– uwzględniając wnioski z przygotowawczej konferencji ministerialnej, która odbyła się w Montrealu w dniu 25 stycznia 2010 r.,
– uwzględniając europejski konsensus w sprawie pomocy humanitarnej podpisany w grudniu 2007 r. przez trzy instytucje europejskie,
– uwzględniając swoją rezolucję z dnia 10 lutego 2010 r. w sprawie niedawnego trzęsienia ziemi na Haiti,
– uwzględniając sprawozdanie Komisji Rozwoju Parlamentu Europejskiego, która udała się na Haiti w dniach 25-27 czerwca,
– uwzględniając art. 110 ust. 2 Regulaminu,
A. mając na uwadze, że trzęsienie ziemi o sile 7,3 w skali Richtera, które nawiedziło Haiti dnia 12 stycznia 2010 r., spowodowało śmierć 222 750 osób, dotknęło 3 miliony kolejnych i zmusiło do opuszczenia domów około 1,7 miliona osób, z których ponad milion wciąż przebywa w prowizorycznych obozach, które miały mieć charakter tymczasowy,
B. mając na uwadze, że rok po trzęsieniu ziemi sytuacja na Haiti nadal jest chaotyczna, kraj wciąż znajduje się w sytuacji kryzysowej, a rozpoczęcie jego odbudowy napotyka trudności,
C. mając na uwadze, że dziesięciolecia biedy, degradacji środowiska naturalnego, narażenia na liczne klęski żywiołowe, przemocy, niestabilności politycznej i dyktatury uczyniły z tego kraju najbiedniejsze państwo obydwu Ameryk, a szkody spowodowane trzęsieniem ziemi jeszcze bardziej osłabiły zdolność państwa do świadczenia podstawowych usług publicznych, a tym samym do czynnych starań o niesienie pomocy i o odbudowę,
D. mając na uwadze, że do chwili obecnej rzeczywiście przekazano jedynie kilkaset milionów dolarów z dziesięciu miliardów obiecanych podczas międzynarodowej konferencji darczyńców na rzecz odbudowy Haiti, która odbyła się w Nowym Jorku dnia 31 marca 2010 r.,
E. mając na uwadze, że tymczasowa komisja ds. odbudowy Haiti (IHRC) powstała na wniosek tego kraju, aby zapewnić koordynację i wydajny podział zasobów oraz by wdrożyć plan działań na rzecz rozwoju Haiti, a także mając na uwadze, że Komisja jako główny darczyńca jest członkiem IHRC i ma w niej prawo głosu,
F. mając na uwadze, że usuwanie gruzów stanowi główne wyzwanie związane z odbudową kraju (jak dotąd usunięto niecałe 5% ruin) oraz że w obecnym tempie potrzeba będzie sześciu lat na usunięcie 20 mln metrów sześciennych gruzu, a do ich wywiezienia potrzeba by 180 samochodów ciężarowych pracujących całą dobę przez 18 miesięcy,
G. mając na uwadze, że epidemia cholery, która rozpoczęła się w dniu 19 października 2010 r. zebrała do tej pory 3 333 ofiar śmiertelnych, a dotkniętych nią jest ponad 148 000 osób i mając na uwadze, że rozprzestrzenianie się epidemii podkreśla oczywiste braki strukturalne państwa haitańskiego oraz ograniczenia systemu pomocy międzynarodowej i Misji Stabilizacyjnej Narodów Zjednoczonych na Haiti (Minustah), a przy tym reakcji na epidemię cholery szkodzi w szczególności obecny kryzys polityczny powstały w związku z wyborami,
H. mając na uwadze, że wybory z dnia 28 listopada, których wyniki ogłoszono na początku grudnia, wywołały na Haiti gwałtowne manifestacje i liczne doniesienia o fałszerstwach, a także mając na uwadze, że społeczność międzynarodowa powinna wspierać przejrzysty i zgodny z prawem proces wyborczy w celu zapewnienia uczciwego głosowania niezbędnego do odbudowy kraju,
1. przypomina o zdecydowanej mobilizacji społeczności międzynarodowej po niszczycielskim trzęsieniu ziemi na Haiti i o autentycznej politycznej woli wspierania odbudowy Haiti, w inny sposób, bez powtarzania błędów z przeszłości, a także o woli ostatecznego usunięcia głęboko zakorzenionych przyczyn ubóstwa na Haiti;
2. ubolewa z powodu rozmiarów klęski na Haiti, której skutki w rok po trzęsieniu ziemi są nadal doskonale widoczne; z zadowoleniem przyjmuje wysokość pomocy humanitarnej przyznanej Haiti przez Komisję , wynoszącej 120 milionów euro (w tym 12 milionów na walkę z cholerą) oraz zaangażowanie europejskiego komisarza ds. współpracy międzynarodowej, pomocy humanitarnej i reagowania kryzysowego, a także DG ECHO i jej expertów;
3. podkreśla, że tworzenie klastrów umożliwiło koordynowanie działań humanitarnych w terenie, metoda ta okazała się jednak niewystarczająca wobec dużej liczby podmiotów niosących pomoc humanitarną oraz złożoności kryzysu ze względu na duże zagęszczenie urbanistyczne;
4. z zadowoleniem przyjmuje wysiłki i pracę wykonaną przez organizacje humanitarne (Czerwony Krzyż, organizacje pozarządowe, ONZ) i państwa członkowskie oraz nalega, by zapewnić niezbędne komunikowanie o niewidocznych skutkach działań humanitarnych i o tym, że sytuację opanowano głównie dzięki zapewnieniu opieki nad rannymi, dostawom wody pitnej, żywności i prowizorycznych schronień;
5. stwierdza, że epidemia cholery uwidoczniła niemal zupełną nieudolność haitańskiego państwa wobec choroby, której łatwo zapobiegać i którą łatwo leczyć, oraz niedostatki systemu pomocy międzynarodowej w kraju, w którym masowo działają organizacje humanitarne (12 000 organizacji pozarządowych); podkreśla, że organizacje niosące pomoc humanitarną nie mogą wciąż kompensować słabości państwa haitańskiego czy go zastępować, i że należy wreszcie pilnie podjąć działania na rzecz rozwoju w perspektywie długoterminowej, między innymi jeżeli chodzi o dostęp do opieki zdrowotnej, wody pitnej i urządzeń sanitarnych;
6. z zadowoleniem przyjmuje przyjęte na międzynarodowej konferencji na rzecz odbudowy Haiti wspólne zobowiązanie Komisji i państw członkowskich do przeznaczenia 1,2 mld EUR – w tym 460 milionów w formie pomocy innej niż humanitarna ze strony Komisji Europejskiej; ponownie apeluje, by Unia Europejska jako główny donator odgrywała rolę politycznego lidera w wysiłkach na rzecz odbudowy;
7. wzywa Komisję i państwa członkowskie, by włączyły lokalną produkcję żywności i bezpieczeństwo żywnościowe w wysiłki na rzecz odbudowy Haiti, dzięki rozwojowi infrastruktury wiejskiej i pomocy dla drobnych rolników, w ramach wspólnego podejścia przy programowaniu zasobów na rzecz odbudowy Haiti i przy śródokresowym przeglądzie programowania pozostałych funduszy Komisji, czyli dostępnych jeszcze 169 mln EUR z 460 milionów zapowiedzianych w Nowym Jorku;
8. ubolewa nad faktem, że tymczasowa komisja ds. odbudowy Haiti, która ma odgrywać centralną rolę w koordynowaniu odbudowy, rozpoczęła prace z opóźnieniem; ubolewa z powodu braku informacji na temat jej funkcjonowania i skuteczności, i wzywa Komisję jako członka IHRC do interwencji w celu przyspieszenia realizacji mandatu IHRC oraz do przedstawienia Parlamentowi Europejskiemu sprawozdania na temat działalności IHRC, wykorzystania zasobów oraz rzeczywistego przekazania funduszy na budowę, obiecanych na konferencji w Nowym Jorku;
9. przyznaje, że IHRC – centralna struktura zarządzania odbudową – może skutecznie działać tylko dzięki odtworzeniu potencjału haitańskiego państwa i dojściu do władzy nowych przywódców, wybranych w przejrzystym i zgodnym z prawem procesie wyborczym, wykazujących autentyczną polityczną wolę podejmowania decyzji niezbędnych do wykonania tak ogromnej pracy;
10. ubolewa z powodu faktu, że Haitańczycy mają do dyspozycji tylko łopaty, kilofy i taczki do wywożenia ton gruzu – w ramach działań pod hasłem „pieniądze za pracę”, które blokują stolicę, a przy tym są dramatycznie niewystarczające wobec skali problemu; podkreśla, że usuwanie gruzów jest niezbędne do odbudowy Haiti, i ubolewa, że na oczyszczanie rumowisk nie przeznaczono praktycznie żadnych funduszy;
11. wyraża ubolewanie z powodu poważnego kryzysu mieszkaniowego na Haiti; podkreśla, że przenoszenie bezdomnych, którzy w większości przypadków mieszkają w prowizorycznych obozach w stolicy Port-au-Prince, napotyka problem w postaci braku dostępnych działek, nieistniejącego systemu gruntowego i przejęcia wielu działek przez diasporę, i apeluje o wolę polityczną haitańskich władz, by podjęto zdecydowane działania, zwłaszcza w formie wywłaszczania;
12. wyraża rosnące zaniepokojenie sytuacją haitańskich dzieci po trzęsieniu ziemi, które z ogromną mocą uderzyło w ponad 800 000 dzieci, narażonych na zagrożenie przemocą, nadużycia seksualne, handel ludźmi, wykorzystywanie i porzucenie, i wzywa Unię Europejską (Komisję) do zdecydowanego zaangażowania się w przywracanie bezpiecznych warunków życia chroniących dzieci, by wspierać proces wdrażania systemu ochrony społecznej na Haiti oraz reformę szkolnictwa;
13. wzywa Unię Europejską do współpracy z rządem wyspy w celu opracowania kompleksowego prawodawstwa chroniącego prawa dzieci, wdrożenia w prawie krajowym obowiązków wynikających z licznych instrumentów międzynarodowych ratyfikowanych przez Haiti, a dotyczących praw dziecka, praw człowieka, zwalczania niewolnictwa i ochrony praw dziecka;
14. uważa, że niezmiernie ważne jest, by Komisja wspierała realizację procesu identyfikacji, ewidencji i poszukiwania rodzin dzieci odłączonych od bliskich; należy też wykazać szczególną czujność na granicach, by przeciwdziałać handlowi dziećmi i ich nielegalnej adopcji;
15. podkreśla z mocą, że sprawą zasadniczą jest niezwłoczne przywrócenie zdolności haitańskiego państwa do zapewnienia funkcjonowania demokracji i dobrych rządów, co jest niezbędne do odbudowy kraju, a także czuwanie nad zapewnieniem udziału społeczeństwa obywatelskiego i ludności Haiti;
16. wyraża żywe zaniepokojenie obecnym kryzysem politycznym związanym z wynikami wyborów prezydenckich i parlamentarnych, szeroko podważanymi i ostrożnie potwierdzanymi przez misje zagranicznych obserwatorów – w chwili obecnej głosy ponownie zliczają eksperci wysłani przez Organizację Państw Amerykańskich;
17. zwraca się do Unii Europejskiej, by dołożyła wszelkich starań o zdecydowane wspieranie przejrzystego i zgodnego z prawem procesu wyborczego oraz prawidłowego przebiegu drugiej tury planowanej na luty, by Haiti nie pogrążyło się w jeszcze większym kryzysie; uważa, że tylko prezydent i parlamentarzyści wybrani zgodnie z prawem będą mogli podejmować niezbędne decyzje oraz że odbudowa wymaga stabilności i woli politycznej;
18. zwraca się do społeczności międzynarodowej i Unii Europejskiej do ścisłej współpracy z przyszłymi władzami Haiti i do wspierania ich w organizowaniu instytucji, w dążeniu do nowej równowagi na wszystkich szczeblach i do w pełni funkcjonującej demokracji, przez cały czas trwania procesu odbudowy;
19. wzywa Komisję, by w duchu europejskiego konsensusu w sprawie pomocy humanitarnej dołożono istotnych starań o uwzględnianie aspektu związanego z przygotowaniem na klęski i ograniczaniem zagrożenia nimi we współpracy z rządem, lokalnymi organami władzy i społeczeństwem obywatelskim, na etapie reagowania kryzysowego i długoterminowego rozwoju;
20. stwierdza, że Haiti otrzymuje pomoc humanitarną od dziesięcioleci i że w obecnym kryzysie pełnego znaczenia nabiera związek między pomocą w sytuacjach kryzysowych, odbudową i rozwojem, opowiada się zatem za doskonaleniem dialogu i koordynacji działań organizacji humanitarnych i agencji rozwojowych działających w terenie oraz w instytucjach europejskich i państwach członkowskich;
21. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji wysokiej przedstawiciel Unii Europejskiej do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, Radzie, Komisji i państwom członkowskim, prezydentowi i rządowi Haiti oraz sekretarzowi generalnemu ONZ.
