3.3.2010 B7-0144/2010 PROJEKT REZOLUCJI złożony w odpowiedzi na pytania wymagające odpowiedzi ustnej B7‑0010/2010 i B7‑0009/2010
zgodnie z art. 115 ust. 5 Regulaminu
w sprawie Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej
Reinhard Bütikofer
,
Ulrike Lunacek
,
Franziska Katharina Brantner
,
Raül Romeva i Rueda
,
Indrek Tarand
w imieniu grupy politycznej Verts/ALE
PE433.001v01-00 B7‑0141/2010 Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej
Parlament Europejski ,
– uwzględniając projekt zalecenia dla Rady, który złożyły Annemie Neyts-Uyttebroeck w imieniu grupy politycznej ALDE i Angelika Beer w imieniu grupy politycznej Verts/ALE w sprawie nierozprzestrzeniania i przyszłości Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej (NPT) ( B6-0421/2008 ),
– uwzględniając zbliżającą się konferencję przeglądową stron Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej w 2010 r.,
– uwzględniając wcześniejsze rezolucje w sprawie nierozprzestrzeniania broni jądrowej oraz rozbrojenia jądrowego z dnia 26 lutego 2004 r.
Dz.U. C 98 E, z dnia 23.4.04 r., s. 152.
, z dnia 10 marca 2005 r.
Dz.U. C 320 E, z dnia 15.12.05 r., s. 253.
, z dnia 17 listopada 2005 r.
Dz.U. C 280 E, z dnia 18.11.06 r., s. 453.
oraz z dnia 14 marca 2007 r.
Dz.U. C 301 E, z dnia 13.12.07 r., s. 146.
,
– uwzględniając strategię UE przeciwko rozprzestrzenianiu broni masowego rażenia, przyjętą przez Radę Europejską w dniu 12 grudnia 2003 r.,
– uwzględniając oświadczenie Rady z dnia 8 grudnia 2008 r. w sprawie umocnienia bezpieczeństwa międzynarodowego, w szczególności pkt 6, 8 i 9 tego oświadczenia, które wyraża „determinację UE w przeciwdziałaniu rozprzestrzenianiu broni masowego rażenia i systemów jej dostarczania”,
– uwzględniając zasadniczą rolę Grupy Dostawców Jądrowych w kontekście nierozprzestrzeniania broni jądrowej,
– uwzględniając rezolucje Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1540 (2004) i 1673 (2006) w sprawie nierozprzestrzeniania broni masowego rażenia (BMR),
– uwzględniając Traktat o całkowitym zakazie prób jądrowych, całościowe porozumienia Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej o zabezpieczeniach i protokoły dodatkowe, konwencję o ochronie fizycznej materiałów jądrowych, międzynarodową konwencję w sprawie zwalczania aktów terroryzmu nuklearnego, haski kodeks postępowania przeciwko rozprzestrzenianiu rakiet balistycznych, układ o redukcji zbrojeń strategicznych (START I), który wygasł w 2009 r., oraz umowę dotyczącą redukcji liczby głowic jądrowych (SORT),
– uwzględniając sprawozdanie na temat wdrożenia europejskiej strategii bezpieczeństwa uzgodnionej przez Radę Europejską w dniu 11 grudnia 2008 r.,
– uwzględniając sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych ( A6-0234/2009 ) ,
– uwzględniając art. 115 ust. 5 oraz art. 110 ust. 2 Regulaminu,
A. mając na uwadze, że rozprzestrzenianie BMR i środki jej dostarczania zarówno podmiotom państwowym, jak i niepaństwowym stanowią jedno z największych zagrożeń dla międzynarodowej stabilności i bezpieczeństwa,
B. mając na uwadze, że, tak jak ustalono podczas poprzednich konferencji przeglądowych, w kwestii realizacji założeń NPT można zauważyć wyraźny brak postępów na drodze do osiągnięcia konkretnych celów (np. tzw. 13 praktycznych kroków Organizacja Narodów Zjednoczonych: konferencja przeglądowa stron układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej z 2000 r., NPT/CONF.2000/28 (część I i II).
), zwłaszcza obecnie, w obliczu zagrożeń pojawiających się z różnych źródeł; do tego dochodzi jeszcze większe zapotrzebowanie na technologię nuklearną i większa jej dostępność, możliwość dostania się takiej technologii i materiałów radioaktywnych w ręce organizacji przestępczych i terrorystów oraz niechęć państw posiadających broń jądrową, które podpisały układ NPT, do zmniejszenia lub likwidacji swojego arsenału jądrowego i stosowania się w mniejszym stopniu do wojskowej doktryny zastraszania posiadaniem broni jądrowej,
C. mając na uwadze konieczność umocnienia NPT jako podstawy ogólnoświatowego systemu nierozprzestrzeniania broni jądrowej, a także uznania pilnej potrzeby odważnego przywództwa politycznego oraz szeregu postępowych i regularnych kroków w celu wzmocnienia wagi NPT i umocnienia umów, traktatów i agencji, które składają się na istniejący system rozprzestrzeniania broni jądrowej i rozbrojenia, w tym w szczególności z Traktatem o całkowitym zakazie prób jądrowych i Międzynarodową Agencją Energii Atomowej,
D. mając na uwadze, że Komisja ma status obserwatora w Grupie Dostawców Jądrowych i na konferencji przeglądowej stron NPT, a sekretariat Rady również uczestniczy w konferencji stron NPT wraz z delegacją KE lub państwem sprawującym prezydencję UE,
E. mając na uwadze jasno wyrażone w strategii UE na rzecz przeciwdziałania rozprzestrzenianiu broni jądrowej, przyjętej przez Radę Europejską w dniu 12 grudnia 2003 r., zobowiązanie UE do wykorzystania wszelkich dostępnych jej instrumentów, by zapobiegać programom rozprzestrzeniania broni jądrowej, które przyczyniają się do ogólnoświatowego niepokoju, zniechęcać do nich, powstrzymywać ich realizację oraz, w miarę możliwości, likwidować je,
F. mając na uwadze, że UE winna zwiększyć wysiłki na rzecz przeciwdziałania rozprzestrzenianiu broni jądrowej i jego finansowaniu, karania rozprzestrzeniania broni jądrowej i opracowania środków, by zapobiegać niematerialnym przepływom wiedzy, przy wykorzystaniu wszelkich dostępnych instrumentów, w tym wielostronnych traktatów i mechanizmów kontrolnych, krajowej i międzynarodowo koordynowanej kontroli wywozu, programów współpracy na rzecz zmniejszenia zagrożenia oraz dźwigni politycznych i gospodarczych,
G. mając na uwadze, że UE poparła inne inicjatywy na rzecz nierozprzestrzeniania broni jądrowej i rozbrojenia, podejmowane poza ONZ,
H. mając na uwadze, że uwzględnianie klauzul dotyczących nierozprzestrzeniania broni jądrowej w porozumieniach zawieranych pomiędzy UE a krajami trzecimi stało się od 2003 r. ogólną praktyką,
I. mając na uwadze potrzebę ścisłej koordynacji i współpracy między Unią Europejską i jej partnerami, w szczególności Stanami Zjednoczonymi i Rosją, w celu ożywienia i umocnienia systemu nierozprzestrzeniania broni jądrowej,
J. mając na uwadze oświadczenia prezydenta Baracka Obamy, w których podkreślał on, że Stany Zjednoczone będą dążyć do tego, aby świat był wolny od broni jądrowej, współpracować z Rosją nad zniesieniem stanu ostrego pogotowia rakiet balistycznych USA i Rosji oraz nad znacznym zmniejszeniem ilości broni jądrowej i materiałów jądrowych USA; mając także na uwadze, że ratyfikacja przez USA protokołu dodatkowego do układu MAEA o zabezpieczeniach stanowi pozytywny krok na drodze do budowania zaufania, tak jak ma to miejsce w przypadku zamiaru prezydenta Obamy zakończenia ratyfikacji przez USA Traktatu o całkowitym zakazie prób jądrowych,
K. mając na uwadze, że nowe wnioski dotyczące rozbrojenia, takie jak wnioski zgłoszone przez Henry'ego Kissingera, George'a P. Shultza, Williama J. Perry'ego i Sama Nunna w styczniu 2007 i styczniu 2008 r., oraz kampanie takie jak „Global Zero”, w których stwierdza się, że głównym sposobem na zagwarantowanie nierozprzestrzeniania broni jądrowej i osiągnięcia światowego bezpieczeństwa jest przejście do likwidacji broni jądrowej,
L. mając na uwadze wspólną inicjatywę brytyjsko-norweską mającą na celu ocenę wykonalności i określenie jasnych działań proceduralnych na rzecz ostatecznej likwidacji broni jądrowej oraz procedur kontrolnych w tym zakresie, która w konkretny sposób przyczynia się do realizacji założeń,
M. mając na uwadze, że w 2008 r. rządy Francji i Wielkiej Brytanii ogłosiły zmniejszenie ilości posiadanych głowic operacyjnych, lecz jednocześnie zdecydowały się na modernizację swoich arsenałów jądrowych; mając na uwadze, że Francja i Wielka Brytania są szczególnie zobowiązane do wniesienia wkładu do strategii politycznych UE na rzecz nierozprzestrzeniania broni jądrowej i rozbrojenia,
1. wzywa wszystkie zainteresowane strony do wykorzystania możliwości zbliżającej się konferencji przeglądowej stron Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej w 2010 r., aby przyspieszyć osiągnięcie całkowitego rozbrojenia jądrowego, w oparciu o międzynarodowy traktat ws. stopniowej likwidacji broni jądrowej na całym świecie oraz ponownie podkreśla swój sprzeciw wobec wykorzystania energii atomowej zarówno do celów wojskowych, jak i cywilnych, ze względu na nieuniknione ryzyko podwójnego zastosowania;
2. wzywa wszystkie strony do przeglądu ich doktryn wojskowych, w celu odejścia od opcji pierwszego uderzenia;
3. w związku z tym wzywa Wiceprzewodniczącą Komisji/ Wysoką Przedstawiciel Unii ds. Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa, Radę oraz Komisję do dołożenia wszelkich starań, aby podnieść świadomość Europejczyków w zakresie nierozprzestrzeniania broni jądrowej, we współpracy ze wszystkimi państwami i stronami działającymi na rzecz świata wolnego od broni jądrowej, ze szczególnym uwzględnieniem sieci parlamentarzystów na rzecz nierozprzestrzeniania broni jądrowej i rozbrojenia, sieci „Burmistrzowie dla Pokoju” oraz sieci gmin miejskich wolnych od broni jądrowej;
4. wzywa Radę i państwa członkowskie do wniesienia wkładu w taki traktat, poprzez zakazanie tworzenia, testowania, produkcji, składowania, przekazywania, wykorzystywania broni jądrowej, jak również poprzez zakazanie grożenia tego rodzaju bronią oraz do wywierania odpowiedniego nacisku na państwa posiadające broń jądrową – niezależnie od tego, czy są stronami układu NPT – tak by podejmowały one jednostronne i wielostronne kroki zmierzające do rozbrojenia jądrowego;
5. podkreśla potrzebę opracowania podczas konferencji przeglądowej NPT w 2010 r. strategii mających na celu wypracowanie porozumienia w sprawie traktatu, aby wstrzymać produkcję materiałów rozszczepialnych dla celów militarnych bez dyskryminowania nikogo, co oznacza, że wynegocjowany w ten sposób traktat powinien wymagać nie tylko od państw nieposiadających broni jądrowej i państw pozostających obecnie poza NPT, ale również od 5 państw należących do Rady Bezpieczeństwa ONZ, z których każde posiada broń jądrową, zaprzestania produkcji materiałów rozszczepialnych do celów militarnych oraz likwidacji istniejących zakładów wytwarzania materiałów rozszczepialnych do produkcji broni jądrowej;
6. ponawia wezwanie do przeprowadzenia przeglądu i uaktualnienia wspólnego stanowiska Rady 2005/329/PESC z dnia 25 kwietnia 2005 r. dotyczącego konferencji przeglądowej stron Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej Dz.U. L 106 z 27.4.05, s. 32
z 2005 r. w ramach przygotowań do osiągnięcia pozytywnych wyników podczas konferencji przeglądowej stron NPT w 2010 r., która jeszcze bardziej umocni wszystkie trzy istniejące filary NPT i zobowiąże strony do osiągnięcia celu ostatecznego, jakim jest całkowite rozbrojenie jądrowe, zgodnie z propozycją konwencji o broni jądrowej;
7. wzywa Wiceprzewodniczącą Komisji/ Wysoką Przedstawiciel Unii ds. Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa, Radę oraz Komisję do regularnego informowania Parlamentu o wszelkich posiedzeniach przygotowawczych do konferencji przeglądowej stron NPT w 2010 r. oraz do odpowiedniego uwzględniania podczas tej konferencji poglądów Parlamentu w zakresie nierozprzestrzeniania broni jądrowej i rozbrojenia;
8. ponownie podkreśla znaczenie tego, aby Rada, we współpracy z jej partnerami, udzieliła czynnego poparcia konkretnym propozycjom dotyczącym objęcia produkcji, wykorzystania i przetwarzania wszystkich paliw jądrowych kontrolą MAEA, w tym poprzez utworzenie międzynarodowego banku paliwa; popiera dodatkowo inne inicjatywy w zakresie nadania wielostronnego charakteru obiegowi paliwa jądrowego, zmierzające do wykorzystania energii jądrowej do celów pokojowych, mając na uwadze, że Parlament z zadowoleniem przyjmuje gotowość Rady i Komisji do wniesienia wkładu finansowego w wysokości do 25 mln EUR w utworzenie banku paliwa jądrowego pod kontrolą MAEA oraz liczy na szybkie zatwierdzenie wspólnego działania w tym zakresie; podkreśla jednakże, że MAEA nie powinna w żaden sposób odpowiadać za aktywne promowanie energii atomowej jako takiej;
9. wskazuje, że Unia Europejska powinna dołożyć wszelkich starań na rzecz kontynuowania projektów dotyczących alternatywnych niejądrowych źródeł energii w krajach trzecich oraz wspierać te kraje w dążeniu do osiągnięcia bezpieczeństwa energetycznego, bez wykorzystywania energii jądrowej, oraz wzywa, w tym kontekście, do ścisłej współpracy z Międzynarodową Agencją Energii Odnawialnej (IRENA);
10. popiera dalsze wysiłki podejmowane w celu wzmocnienia mandatu MAEA, w tym upowszechnienia protokołów dodatkowych do porozumień MAEA o zabezpieczeniach, oraz inne kroki zmierzające do rozwijania środków budowania zaufania, w tym na rzecz zapewnienia, że organizacji tej zostaną udostępnione dostateczne środki, aby mogła wypełnić swój kluczowy mandat polegający na nadaniu bezpiecznego charakteru działaniom podejmowanym w zakresie broni jądrowej;
11. w pełni popiera umacnianie i usprawnianie środków kontroli zgodności ze wszystkimi dostępnymi instrumentami na rzecz nierozprzestrzeniania broni jądrowej;
12. wzywa do zwiększenia wysiłków na rzecz zapewnienia powszechnego i skutecznego wdrożenia przepisów i instrumentów w zakresie nierozprzestrzeniania broni jądrowej, w szczególności poprzez poprawę i zaostrzenie środków kontroli;
13. domaga się przeprowadzenia oceny skuteczności klauzul o nierozprzestrzenianiu BMR włączanych do umów zawieranych pomiędzy UE i państwami trzecimi;
14. wzywa do utworzenia stref wolnych od broni jądrowej, co byłoby właściwym pierwszym krokiem na drodze do świata wolnego od broni jądrowej; w związku z tym stoi na stanowisku, że strefa wolna od broni jądrowej na Bliskim Wschodzie ma podstawowe znaczenie dla osiągnięcia długotrwałego i powszechnego pokoju w regionie; wskazuje, że wycofanie wszystkich głowic taktycznych w Europie mogłoby stać się precedensem skłaniającym do rozbrojenia jądrowego w przyszłości;
15. ubolewa nad agresywną polityką promowania energii atomowej w krajach trzecich o wątpliwej historii w zakresie praw człowieka, którą to politykę popiera francuski prezydent Nicolas Sarkozy, a która może poważnie podkopywać inicjatywy UE na rzecz nierozprzestrzeniania broni jądrowej;
16. z zadowoleniem przyjmuje zapowiedź prezydenta Obamy, że będzie kontynuował prace zmierzające do ratyfikacji Traktatu o całkowitym zakazie prób jądrowych, w związku z tym oczekuje nowego przeglądu stanowisk w zakresie broni jądrowej, w którym należy zobowiązać Stany Zjednoczone do odstąpienia od tworzenia nowej broni jądrowej, w tym pocisków przystosowanych do niszczenia umocnień z kamienia i zbrojonego betonu, przewidzieć znaczne ograniczenie zasobów jądrowych oraz skłonić Stany Zjednoczone, by położyły większy nacisk na obronę nieopierającą się na broni jądrowej;
17. wzywa Radę do wniesienia pozytywnego i proaktywnego wkładu w przygotowania do nadchodzącej konferencji przeglądowej stron Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej w 2010 r., w ścisłej współpracy z USA, Rosją, Chinami oraz pozostałymi głównymi zainteresowanymi;
18. wzywa do pogłębienia dialogu z nową administracją Stanów Zjednoczonych i wszystkimi mocarstwami jądrowymi, w celu realizacji nowej strategii, której celem będzie stopniowe ograniczanie zapasów głowic jądrowych, z naciskiem na ratyfikację Traktatu o całkowitym zakazie prób jądrowych i kontynuowanie znaczących postępów w zakresie nowego układu o redukcji zbrojeń strategicznych (START);
19. w związku z tym przyjmuje z zadowoleniem decyzję Federacji Rosyjskiej i USA o przeprowadzeniu negocjacji w celu zawarcia nowego, kompleksowego i prawnie wiążącego porozumienia zastępującego dotychczasowy układ o redukcji zbrojeń strategicznych (START), który wygasł w grudniu 2009 r., a także podpisanie w dniu 6 lipca 2009 r. w Moskwie przez prezydenta Baracka Obamę i prezydenta Dmitrija Miedwiediewa wspólnego oświadczenia w sprawie układu START-1;
20. podkreśla, że niepewność co do charakteru irańskiego programu nuklearnego stanowi zagrożenie zarówno dla systemu nierozprzestrzeniania broni jądrowej, jak i dla stabilności w regionie i na całym świecie; popiera cel, którym jest wypracowanie rozwiązania podczas negocjacji z Iranem oraz wzywa do podjęcia nowej inicjatywy na rzecz zwiększania zaufania na poziomie regionalnym, opartej na procesie helsińskim, aby doprowadzić do długotrwałego uwolnienia Bliskiego Wschodu od konfliktów zbrojnych;
21. głęboko ubolewa nad zawartymi pomiędzy Stanami Zjednoczonymi, Francją a Indiami porozumieniami w sprawie broni jądrowej, które godzą w zamysł NPT, sprawiając że Indie, niebędąc stroną NPT, są jedynym krajem posiadającym broń jądrową, któremu wolno wprowadzać ją do obrotu handlowego, ze wszystkimi krajami na świecie, w tym wzbogacać materiały jądrowe;
22. wyraża zaniepokojenie ostatnimi próbami nuklearnymi przeprowadzonymi przez Koreańską Republikę Ludowo-Demokratyczną i odrzuceniem przez nią rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ 1887 (2009) z dnia 24 września 2009 r.; mimo wszystko popiera przyjęte w ramach rozmów sześciostronnych podejście Stanów Zjednoczonych oparte na dialogu dwustronnym zmierzające do wycofania broni jądrowej z Półwyspu Koreańskiego oraz zauważa, że Chiny mają w tym względzie specjalną rolę do odegrania;
23. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Wiceprzewodniczącej Komisji/ Wysokiej Przedstawiciel Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa, Radzie, Komisji, sekretarzowi generalnemu ONZ, przewodniczącemu konferencji przeglądowej stron Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej w 2010 r. i dyrektorowi generalnemu MAEA.
