Rezolucja PE w sprawie sytuacji w sektorze owoców miękkich
Rolnictwo
2006-10-12 - 13:02
Parlament Europejski przyjął rezolucję w sprawie sytuacji w sektorze owoców miękkich i wiśni przeznaczonych do przetworzenia.
Rezolucja, której projekt powstał z inicjatywy polskich deputowanych z parlamentarnej Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi, wzywa Komisję Europejską do przyjęcia środków ograniczających nadmierny import owoców miękkich z krajów trzecich oraz wprowadzenia mechanizmów wsparcia dla grup producentów.
Rezolucja wzywa Komisję Europejską do podjęcia działań zmierzających do poprawy konkurencyjności sektora owoców miękkich w UE poprzez wdrożenie projektów współpracy oraz środków szkoleniowych dla zainteresowanych rolników oraz popraw€ infrastruktury związanej z wprowadzeniem produktów na rynek.
Posłowie domagają się objęcia systemami wsparcia przetwórstwa w sektorze owoców miękkich, takich jak truskawki, porzeczki, maliny, agrest, wiśnie i czereśnie, podobnymi do tych stosowanych obecnie w przypadku pomidorów, gruszek, brzoskwiń i owoców cytrusowych.
Zwracają uwagę, że produkty te mają strategiczne znaczenie także w niektórych regionach starych państw członkowskich.
Posłowie chcą również wprowadzenia środków ochronnych ograniczających nadmierny import owoców miękkich z krajów trzecich, szczególnie sprowadzanych po cenach dumpingowych.
Komisja powinna rozważyć możliwość przyjęcia mechanizmu kwalifikowanego dostępu do rynku, uzależniającego przywóz produktów pochodzących z krajów trzecich od tego, czy przy ich produkcji zachowano normy środowiskowe i społeczne odpowiadające normom obowiązującym w UE.
W przypadku nieprzestrzegania tych norm na importowane towary można by nałożyć podatek, z którego wpływy przeznaczone zostałyby na finansowanie przedsięwzięć na rzecz rozwoju obszarów wiejskich w odnośnych krajach eksportujących.
Rezolucja wzywa także do wprowadzenia mechanizmów wsparcia dla grup producentów, które zachęcałyby do tworzenia grup i organizacji producentów.
Owoce miękkie, zdaniem posłów, powinny zostać uznane za towary wrażliwe, a także należy objąć je specjalnymi klauzulami ochronnymi oraz mechanizmem cen wejścia.
Nowe państwa członkowskie powinny w okresie przejściowym otrzymywać zwiększoną pomoc na utworzenie i administrację wstępnie uznanych grup producentów (stawki pomocy - 10%, 10%, 8%, 6% i 4% w pierwszych 5 latach działania grupy, zamiast obecnie stosowanych 5%, 5%, 4%, 3% i 2%, przy jednoczesnym zachowaniu obecnie stosowanych pułapów pomocy, tj. odpowiednio 100 tysięcy, 100 tysięcy, 80 tysięcy, 60 tysięcy i 40 tysięcy euro).
Rezolucja wzywa do uproszczenia przepisów i ułatwienia środków wsparcia kryzysowego dla producentów owoców miękkich i wiśni poprzez zaniechanie uprzedniego zatwierdzania rekompensat przez Komisję oraz wprowadzenia rekompensat dla producentów za rezygnację z wprowadzenia na rynek zbiorów owoców miękkich i wiśni w sytuacji znacznej nadwyżki podaży na rynku.
Posłowie popierają wprowadzenie systemu oznaczeń wskazujących państwo pochodzenia produktów rolnych użytych do przetworów, co umożliwi konsumentom podjęcie decyzji, czy chcą dokonać zakupu produktów regionalnych.
Jednocześnie należy przeznaczyć dodatkowe środki finansowe na kampanię promującą spożywanie najwyższej jakości europejskich owoców miękkich i ich produktów.
Rezolucja wzywa rząd polski do położenia kresu dyskryminacji podatkowej grup producentów .
Stworzyłoby to bodziec dla producentów do tworzenia związków, w których zbywaliby swoje produkty i mogli optymalnie wykorzystać środki budżetowe przeznaczone na wspólna organizację rynku owoców i warzyw w UE.
Wystąpienie w imieniu Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi
W trakcie debaty, w imieniu przewodniczącego Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi głos zabrał poseł Czesław Adam SIEKIERSKI (EPP-ED, PL), który przypomniał, że podczas negocjacji akcesyjnych nie było woli ze strony unijnej, aby rozwiązać problem rynku owoców miękkich, mimo że istniały przykłady rozwiązań na rynku pomidorów, brzoskwiń i owoców cytrusowych.
Podkreślił zaangażowanie polskich deputowanych i ich liczne interpelacje, w których zwracali uwagę przedstawicielom Komisji Europejskiej i deputowanym Parlamentu Europejskiego na trudną sytuację polskiego sektora owoców miękkich.
Wyraził niezadowolenie, że mimo kilku wizyt przedstawicieli KE w Polsce, raport dotyczący sytuacji sektora przygotowany przez Komisję "jest niepełny".
"Nie mówi się o tym, że w strukturze własnościowej tego przemysłu brak jest udziału plantatorów, a dominujący jest kapitał zagraniczny" - powiedział poseł Siekierski - "Stwierdza się, że wszystkie kłopoty na tym rynku Polska musi rozwiązać sama".
Poseł Siekierski podkreślał znaczenie rezolucji PE, w której deputowani wzywają, aby Komisja Europejska podjęła m.in. działania zmierzające do poprawy konkurencyjności owoców miękkich w UE.
Poinformował, że KE podjęła decyzję o nałożeniu tymczasowych ceł (0%, 12,6% i 34,2%) na chińskie firmy eksportujące mrożoną truskawkę.
Komisja Europejska dość sceptycznie odnosi się do propozycji objęcia systemem wsparcia przetwórstwa owoców miękkich (truskawki, maliny, agrest, wiśnie i czereśnie), podobnym do stosowanego obecnie w przypadku pomidorów, gruszek, brzoskwiń oraz owoców cytrusowych.
Poszukując kompromisu ze stanowiskiem KE poseł Siekierski proponował rozważenie możliwości wprowadzenia płatności obszarowych do upraw owoców miękkich kierowanych do przetwórstwa, jako uzupełnienie obecnie stosowanych dopłat w ramach systemu SAPS.
"Podobne rozwiązanie proponuje się w przypadku reformy rynku bananów, gdzie mamy zmianę zasad naliczania dopłat do produkcji z ton na obszarową" - powiedział poseł Siekierski i zaproponował powiązanie płatności z warunkiem uczestnictwa w grupach lub organizacjach producentów i sprzedażą produktów w ramach kontraktów, co powinno zwiększyć konkurencyjność sektora.
"Plantatorzy owoców miękkich stracili trzy lata, a obecne tempo prowadzenia prac nad reformą tego rynku wskazuje, że stracą kolejne dwa" - tak poseł Siekierski skomentował zapowiedź KE dotyczącą przedstawienia propozycji prawnych dotyczących rozwiązań w sektorze owoców i warzyw dopiero w kwietniu przyszłego roku.
Pozostałe wystąpienia polskich posłów w debacie
"Owoce, o których mówimy są miękkie, ale walka o nie była twarda od początku tej kadencji" - powiedział poseł Janusz WOJCIECHOWSKI (UEN, PL).
Przemawiając w imieniu swojej grupy politycznej podziękował posłom za zrozumienie trudnej sytuacji plantatorów owoców miękkich.
"Projekt rezolucji przewiduje działania satysfakcjonujące rolników i prowadzące do stabilizacji na rynku owoców miękkich.
Bardzo potrzebnej dla przyszłości tego sektora" - mówił Wojciechowski - "Ochrona przed nadmiernym importem, wpisanie owoców miękkich na listę towarów wrażliwych, zwiększona pomoc dla grup producenckich, zwiększone rekompensaty za niewprowadzanie owoców na rynek w sytuacji kryzysowej - to są bardzo potrzebne rozwiązania".
Poseł Zdzisław Zbigniew PODKAŃSKI (UEN, PL) powiedział, że "brak ochrony rynku wewnętrznego, dumping, klęski żywiołowe, niskie ceny, zachłanności i nieuczciwość wielu podmiotów skupowych doprowadziły do ogromnych strat u rolników producentów owoców, szczególnie w nowych krajach członkowskich, w tym w Polsce, która daje 2/3 unijnej produkcji".
Podkreślił, że trudną sytuację na rynku owoców miękkich najdotkliwiej odczuli rolnicy w najbiedniejszym regionie Europy - na Lubelszczyźnie, która dostarcza 1/6 produkcji.
"Cieszę się, że dziś zamykamy naszą dyskusję konkretną rezolucją, która daje szansę do naprawy błędów negocjacyjnych popełnionych w Kopenhadze oraz podstawę do decyzji, na którą oczekują tysiące rolników" - powiedział polski deputowany.
Poseł Zbigniew Krzysztof KUŹMIUK (UEN, PL) powiedział, że decyzja KE o wprowadzeniu ceł antydumpingowych na import mrożonej truskawki z Chin była długo oczekiwana i wyraził nadzieję, że spowoduje ona ograniczenie zagrożenia ze strony "stale rosnącego i odbywającego się po cenach dumpingowych chińskiego eksportu mrożonej truskawki".
Poseł Kuźmiuk podkreślił, że oczekuje na inne propozycje KE, które są zawarte w projekcie rezolucji "przygotowanej przez panów posłów Daula i Janusza Wojciechowskiego, takich jak klauzule ochronne, ceny wejścia, wyrównywanie strat w sytuacji niekorzystnych warunków pogodowych czy kryzysu na rynku, a także silny mechanizm wsparcia dla grup producenckich i organizacji producentów".
Poseł Witold TOMCZAK (IND/DEM, PL), zabierając głos w ramach tzw. wystąpień jednominutowych, wyraził nadzieję, że dwuletnie starania o zmianę organizacji rynku owoców i warzyw przyniosą pierwsze efekty.
"Czyż nie jest kuriozum to, że państwo członkowskie, które w 90% zaopatruje Unię w mrożone truskawki, musiało tak długo czekać na decyzję o wprowadzeniu ceł ochronnych?" - pytał poseł Tomczak podkreślając, że wielu polskich rolników poniosło w ostatnich dwóch latach olbrzymie straty, których nikt im nie zrekompensuje.
Podkreślił, że rynek owoców i warzyw to nie tylko problem truskawek, ale i 18 innych, ważnych gatunków, w tym jabłek przeznaczanych na przetwórstwo.
Polski deputowany przestrzegał przed protestami sadowników borykających się z problemem niskich cen skupu jabłek i domagał się uregulowania tego i innych segmentów rynku owoców i warzyw, o których mówi Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie uproszczenia wspólnej organizacji rynku owoców i warzyw z 11 maja 2005 r.
---
Pod koniec czerwca 2006 r.
Komisja Europejska przedstawiła sprawozdanie w sprawie sytuacji w sektorze owoców jagodowych i czereśni przeznaczonych do przetworzenia.
Sprawozdanie wskazuje, że na rynku owoców jagodowych panuje sytuacja trwałego kryzysu, który obejmuje nowe państwa członkowskie, a w szczególności Polskę i dotyka najwyraźniej najbiedniejsze regiony UE.
Z Polski pochodzi dwie trzecie wewnętrznego importu owoców miękkich i wiśni przeznaczonych do przetworzenia w UE.
Po rozszerzeniu UE w 2004 r. unijna produkcja malin wzrosła z 28 tysięcy ton do 87 tysięcy ton (średnia na lata 2002-2004), z czego w Polsce produkuje się 48 tysięcy ton, a na Węgrzech 10 tysięcy ton.
Zdecydowana większość produkcji wiśni w UE pochodzi z nowych państw członkowskich: Polski (190 tysięcy ton w latach 2002-2004) i Węgier (51 tysięcy ton).
W ostatnich latach zanotowano również gwałtowny wzrost importu tanich mrożonych truskawek z państw trzecich, w szczególności Chin i Maroka.
Przyczynkiem do debaty w sprawie sytuacji w sektorze owoców miękkich oraz wystąpienia z propozycją rezolucji było zapytanie ustane, które w lipcu br. w imieniu Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi zgłosili do Komisji posłowie Joseph DAUL (EPP-ED, FR) oraz Janusz Wojciechowski .
20061011IPR11592
-//EP//DTD IM-PRESS 20050901 IPR DOC XML V0//EN
-//EP//STYLESHEET IM-PRESS 20050901 IPR DOC XML V0//EN
